Kulturë

Cikël me poezi nga Anton Marku

Më jep sytë shoh nga prapapas si më vijnëpaudhësitë e mia Hapat që ngatërruan rrugëtkëmbët që më sollën deri këtu Duart e mianuk ishin për lutje Në kopshtin timtë gjithë drunjtëngjajnë në kryqe...

Gazmend Freitag: Mirënjohje për Gazetën Exlibris dhe Bujar Hudhrin

Sa herë kur vij në Tropikal te Plepat pranë Durrësit për pushime verore, zonja Desi nga kioski ma ruan nga një egzemplarë të Gazetës Exlibris. E adhuroj Gazetën Exlibris për nivelin e lartë dhe risitë por jo vetëm që sjell rreth letërsisë dhe kulturës...

Albert Vataj: Arti i dëbuar nga moderniteti, i flokëve të gjata të shekullit XIX

Në shekullin XIX, flokët nuk laheshi çdo ditë. Jo për shkak të pakujdesisë, por për shkak të një dije të thellë, që sot është harruar mes shkumës së shampo-ve moderne: larja e shpeshtë ishte armike e bukurisë natyrore. Sapuni i asaj kohe, i përftuar nga soda kaustike, ishte i ashpër, gërryes...

Bedri Tahiri: Shkrimtari për shkrimtarin

Në studion e poetit Atdhe Geci, midis një mali me fletëza të shkruara gjeta edhe këtë thirrje kombëtare: “O frymë e re e Atdheut, lajmëroni shqiptarët se kthimi i Atdheut në emrin e vet Iliri, është e ardhmja jonë kombëtare”.Libri më i ri i poetit kombëtar Atdhe Gecit...

Albert Vataj: Naile Hoxha, këngëtarja që na la një trashëgimi që nuk është vetëm këngë

Zëri i saj u bë strehë për mallin, tingull për dashurinë, gjuhë për dhimbjen dhe urë për gëzimin. Në çdo notë që lëshonte kishte një dridhje zemre, një pëshpëritje të liqenit, një britmë mali e një dritë qyteti. Ajo nuk ishte thjesht këngëtare ishte një rrëfimtare e shpirtit shqiptar...

Kadri Tarelli: Bashkim Saliasi udhëton me shkrimtarët

Pak kohë më parë, miku im i vjetër Bashkim Saliasi, koleg në mësuesi, gazetari dhe tani edhe në shkrimtari e krijimtari, më dhuroi librin e tij më të fundit, “Udhëtim në vite, me miqtë e mi shkrimtarë”. (Përjetime). Ku hyrjen e ka qëndisur bukur shkrimtari i njohur Viron Kona, duke sjellë...

Dorian Koçi: Poezia "Mbreti i Tulës" në gjuhën shqipe: Ndre Mjeda dhe shqipërimi i parë i Gëtes

Një nga përkthimet më të hershme dhe më të bukura të letërsisë gjermane në gjuhën shqipe është padyshim përkthimi që Dom Ndre Mjeda i bëri poezisë së famshme të Johann Wolfgang von Goethe-s, Der König in Thule (“Mbreti i Tulës”). Ky shqipërim ka një rëndësi të veçantë jo vetëm për faktin se...

Xhevahir Cirongu: Qyteti hesht

Edhe vapa u struk dikuAjo iku me ditët si zjarre,Dhe hapi saj gjithë lozanjareSi një breshkë nëpër livadhe. Qyteti im fle pranë dallgëveSi pa dashur sytë i përgjum,Heshtja ‘’puthë’’ hënën në qiellKjo vapë mistrece të lë pa gjumë!...

Rexhep Shahu: Ne, të gjallët e vdekur

Në mos ne, të gjallët e vdekurTë vdekurit e gjallë do të vijnë një ditë patjetërDo t’i braktisin varret e do të vijnë të na shpëtojnëDo të vijnë ta ngjallin protestën tonë të vdekurT’i japin shpirt protestës tonë të coftë...

Bashkim Saliasi: Tragjeditë e Eskilit

Eskili në veprën e tij është shprehur qartë se, teprimi i pasionit, qoftë edhe në mbrojtjen legjitime bëhet shkas për imigrimin e "të drejtës" te kundërshtari yt, i cili, duke u përgjigjur me të njëjtën mënyrë bëhet shkas për brezni të tëra krimesh që shoqërojnë breznitë njerëzore...

Sevdail Hyseni: Kënga që s’u këndua

Derisa punonin në arë burrë e grua,Në periferi të fshatit, afër një krua.Në xhep burrit i vjen një mesazh,E fton dashnorja për një masazh. - Vdiq xhaxhai! - thotë burri lanet,Më shkruan kushëriri n’këtë moment.- Shko! - i thotë gruaja me pikëllim,Ara s’pret me lot, veç dorë dhe punim...

Sadbere Emshiu: Ymer Nurka – Një zë i kohës në Lirikën dhe Baladën shqipe

Kur tradita takohet me modernitetin, disa emra nuk mbeten thjesht në faqet e librave apo në kujtesën e një brezi; ata bëhen nyje të një zinxhiri shpirtëror që lidh poetët dhe prozatorët ndër mote, sikur lumenjtë e vjetër të Korçës dhe Pogradecit që rrjedhin nën diellin e mëngjesit, duke mbajtur të fshehur në rrjedhën....

Dorian Koçi: Hora e Arbëreshëve

Hora e Arbëreshëvet, e njohur sot si Piana degli Albanesi, është një nga vendbanimet më të rëndësishme historike e kulturore të arbëreshëve në Itali. E themeluar më 30 gusht 1488 nga të mbijetuarit e eksodit shqiptar pas vdekjes së Skënderbeut dhe pas rënies së rezistencës shqiptare kundër osmanëve...

Don Fran Sopi: Gurthemeli i Kishës Zoja e Këshillit të Mirë në Klinë, një testament i gjallë i së kaluares qe do të flet nder shekuj

Në rininë time të hershme, në bankat e Gjimnazit Klasik të Pazinit, në Istër të Republikës së Kroacisë, një ditë e zakonshme mësimore u shndërrua në një përvojë që ndryshoi rrjedhën e shpirtit tim. Profesorët e mi, njerëz të dijes dhe të fesë, flisnin me zë të ulët, por me dhimbje të...

Albert Vataj: Loro Kovaçi, shpirti i paepur që ngadhënjeu për të patur vendin e merituar në artin tonë skenik

Në historinë e teatrit shqiptar, pak figura kanë lënë një gjurmë kaq të thellë dhe të qëndrueshme sa Loro Kovaçi. I lindur më 30 gusht 1903 në Shkodër, në një familje zejtarësh, ai u rrit mes vështirësive, por me një pasion të pashuar për artin. Jetim që në moshën 12-vjeçare, u detyrua...

Albert Habazaj: Shkrimtari shqiptaro-amerikan nga Struga Medi Çoma me rrënjë të pashkëputura në Vlorë

Biblioteka Publike "Shevqet Musaraj" e Vlorës, mirëpriti shkrimtarë, poetë, njerëz të kulturës dhe artit, si edhe personalitete të qytetit, në përurimin e librit "Rrënjë të paprekshme atdhedashurie dhe patriotizmi"  të autorit shqiptaro - amerikan me origjinë nga Struga z. Medi Coma...

Gani Pllana: Ura e re mbi Ibër

Në Mitrovicë, ku era fëshfërin mes plepaveQëndron një urë që mban mbi supe kujtimet e vjetraE re në emër, por me shpirt të lashtëKa parë lot, ka ndjerë shpresë, ka duruar urate Nëpër Ibër rrjedh uji i qetë e i vrullshëm, bilurSi zemrat që digjen, në heshtje e në zhurmëNjëri breg shikon nga e kaluara e...

Përparim Hysi: Ç'kërkon vesa mbi qerpik?

Shoh një pikë vese mbi qerpikun tëndDhe dua atë"pikëves" ta lëpiPastaj,për "çlodhje",dua syrin tëndDhe,pastaj,"tulatem" tek yti gji...

Kristinë Oroshi: Lufta e heroit Ndue Përlleshi në dritën e folklorit

Heroi i kombit Ndue Përlleshi përveç që ka lanë gjurmë në studimet historike përmes shumë studiuesve që kanë botuar shkrimet e tyre në aspektin historik një rol të rëndësishëm për ndriçimin e veprës heroike të Ndue Përlleshit e ka ndriçuar edhe kënga folklorike shqiptare...

Hazir Mehmeti: Rexhep Rifati, frymëzues e krijues i pandalshëm

Në sallën e bukur të Institutit Albanologjik u prezantuan vepra të autorëve nga mërgata, mes tyre ishte Rexhep Rifati me librin i tij të njohur “Arbëreshët fotosintezë e shpirtit tim”. Rreth  kësaj vepre kushtuar arbëreshëve, shkruan kritik e figura të njohura,  mes tyre At Antonio Belushi...