Speciale

Sabile Basha: Pashë dashnin tande, nanë

Pashë dashnin tande, nanëSi munde me shkuaPa me dashtëPa më përkëdhelPa me njohur Pashë dashnin tande, nanëSi munde me shkuaE unë gjithë andej të kërkovaTe çdo grua...

Kolë Tahiri: Grija e Tropojës, model edhe i harmonisë fetare

Fshati Gri gjendet ne Malesine e Gjakoves, qe ndryshej quhet edhe Malesia e Mire. Banoret e ketij fshati jane autokton, me origjine te lashte Dardane, cka do te thote jane te Trungut ilirian. Fshati ka terren kodrinor e fushor rrethuar nga plantacioni gjigand i geshtenjave, nje nga me te famshemit e te medhenje ne Ballkan...

Lutfi Alia: Gëzuar Ditën e Verës

Më 14 mars, në një atmosferë festive, shqiptarët kremtojnë Ditën e Verës, që ishte, është dhe do të jetë festa më e bukur popullore mbarë shqiptare.Festa hiroshe Dita e Verës e ka origjinën në antikitetin iliro-albanez,e ruajtur e transmetuar me tërë bukurinë e saj në ditët tona dhe per keto vlera është...

Sabile Basha: Përpjekjet për balancë gjinor në dokumentet ndërkombëtare

Problemi i balancës gjinore nëpër shekuj nuk ishte problem vetëm i një individi, gjinie, apo i një shteti. Kjo çështje me kalimin e viteve filloi të shqetësoj opinionin e gjerë ndërkombëtar. Për ti eliminuar padrejtësitë e shumta  që u manifestonin ndaj njërës gjini apo tjetrës, organizatat e...

Sabile Basha: Qëndresa e grave të familjes Jashari

Të nderuar të pranishëm, po e filloi këtë kumtesë me thënjejn e filozofit të njohur gjerman Hegelit se çfarë bëri populli shqiptarë në përgjithësi, Kosova e Jasharajt në veçanti për lirinë që nuk e patëm.Çlirimi i Kosovës është vepër e disa brezave të popullit shqiptar për çlirim dhe bashkim kombëtar ndërsa...

Avzi Mustafa: Me gjak u ndërtua, me djersë duhet mbrojtur

Lufta për gjuhën dhe shkollën shqipe, që populli ynë e ka zhvilluar me shekuj, përfaqëson faqet më të ndritura, por edhe më të përgjakura, të historisë sonë kombëtare. Rilindësit, duke kuptuar kompleksivitetin e momenteve historike për ta ruajtur qenien e identitetit kombëtar, dhanë kushtrimin se...

Sabile Basha: Heroizmi i gruas shqiptare parë nga të huajt

Jeta e kombeve më së shumti iu ngjan jetës së burimeve, e rolin e burimeve në jetën e kombeve e luan me një dinjitet të lart edhe gruaja. Gruaja, është burim i të gjithave: i lindjes, i përtëritjes dhe i qëndresës. Edhe nëna shqiptare, është pjesë e pa ndashme e këtyre burimeve. Ajo në shikim të parë e brishtë...

Fahri Dahri: Masakra e 23 shkurtit 1913 në Paramëthi

107 Vite më parë, Paramëthinë e pushtoi dragoi- gjarpëri mitik. Ishte 23 Shkurt (Flevar) i vitit 1913, kur “Azdërhalli”(¹) shqeu nofullat dhe nxorri dhëmbët e helmatisura; u armatos me mjetet luftarake të kohës dhe u zvarrit nëpër nahinë e Paramëthisë për të kryer aktin barbar, duke përdorur pushkët, kondakët e pushkëve...

Sabile Basha: Terrori shtetëror jugosllav ndaj krijuesve ishte i dhunshëm dhe barbar

Sot vërtet jam shumë e nderuar që më jepet Çmimi Jetësor “Azem Shkreli”, një çmim që është një më prestigjiozët letrar që jepet në Republikën e Kosovës. Gjithashtu, ndihem krenare edhe për arsye se këtë çmim ma jep Ministria e Kulturës, Rinisë dhe Sporteve, po ashtu edhe për emrin e poetit që mban emrin...

Sabile Basha: Personaliteti i Idriz Seferit në shkrimet e Sadulla Brestovcit

Para disa viteve, kur Instituti i Historisë së Kosovës kishte organizua simpoziumin për jetën dhe veprën e Idriz Seferit, unë, me atë rast përgatita dhe paraqita temën “Veprimtaria atdhetare e familjes Seferi”. E punova gjatë dhe, me një përkushtim shkencor, por nga ajo që mëtoja, më dolën dhe u hapën shumë vështirësi e dilema...

Fatbardha Demi: Dy fjalë që ndryshuan historinë e botës (I)

Ky studim bazohet në metodën që ka zënë vend të rëndësishëm në shkencën historike të shekullit të 20-të, të emërtuar “filozofia e historisë”, por që akoma nuk ka mundur të hyjë në derën shekullore të  Akademise sonë Albanologjike.Patrick Lancaster Gardiner (1922-1997) “Philosophy of history...

Sabile Basha: Çka do bëjë pritja pa mua

Gjumi i papërgatitur për rrugëMë hanë tmerrësisht rrugënÇdo gjymtyrë të lodhur ma gjumonNuk më shikon dot në syNga urrejtja dhe xhelozia e përgjumur. Nata mbrëmë, polliDrithërimë gjumore jashtë planetareDhe ende nuk e diKu fjeti gjumi i përgjumur...

36 llojet e torturave të tmerrshme që u përdorën gjatë diktaturës komuniste

Rrahje me dru, shpim i mishit me tel të djegur, futja e kripës në mish, lënia në ujë të ftohtë, lënia pa bukë deri në vdekje, varje me kokëposhtë, shtrëngimi i gjinjve me pinca, maçoku në tumane, mbushja e gojës me kripë , futja e jashtqitjes në gojë…

Enver Memishaj: Major Ahmet Lepenica në mbrojtje të Kongresit të Lushnjës

Major Ahmet Lepenica lindi në Lepenicë të Vlorës në vitin 1872. Në ushtrinë turke, u dallua si ushtarak i lindur dhe u dërgua  në një kurs dy vjeçar ushtarak që e kreu me rezultate të shkëlqyera. Nga ushtar për vleftë trimërie arriti gradën kapiten, po për vleftë trimërie kundër rebelëve të Haxhi Qamilit, më 1914...

Pal Neçaj: Tragjedi e jetuar

Ne kujtesën e fëmirisë ruaj të freskët kohën e luftës Nacional Çlirimtare në Shqipëri. Me duket sikur i kam akoma parasyshë diskutimet, debatet dhe kundërshtit që bëheshin. Ato ishin kudo: në familje, në lagje e fshat në mes të kushrinjëve, shokve dhe miqve për qëndrimet pro dhe kundra partizave të cilët luftonin për të...

Sabile Basha: Formimi dhe veprimtaria e Organizatës Nacional Demokratike Shqiptare në Kosovë

Pas  Marrëveshjes së Mukjes,  (1943), ndaj Ballit Kombëtar, si forcë politike kombëtare zhvillohet një fushat komprometuese, duke e akuzuar drejtpërdrejt si bashkëpunëtore të fashizmit, dhe pas kësaj lindi nevoja  që krerët e saj të mblidhen dhe me ndihmën e misionarëve diplomatik të shërbimeve...

Vebi Xhemaili: Sa e madhe ishte Shqipëria sipas hartave ruse (1878-1880)

Kongresi i Berlinit, i filloi punimet më 13 qershor 1878 duke parashtruar kërkesat e grupimeve të ndara në tri sfera interesi; atyre ruse, austro-hungareze, dhe angleze. Ndërsa ndikimi osman po tërhiqej nga kufiri i tij perëndimor, administratat dhe ushtritë e tri perandorive të tjera u afruan edhe më ngushtë njëra me tjetrën...

Vebi Xhemaili: Në Dibër fitoi Shqipëria në luftë kundër xhonturqve për arsim kombëtar

Rezistenca e armatosur e shqiptarëve në vilajetin e Kosovës i frikësoi me të madhe xhonturqit dhe qeverinë e saj. Prandaj turqit e rinj e ndryshuan veprimin kundër shqiptarëve. Vendosën që nëpër mes alfabetit dhe të shkrimit në gjuhën shqipe tu imponojnë shqiptarëve qëllimet e veta, ti përçajnë shqiptarët,  për të sunduar më lehtë me...

Ajete Zogaj: Bisedë me Prof. Dr. Sabile Keçmezi-Basha

Ditë më parë, në Këshillin e Librit u mbajt mbledhja e fundit për këtë vit(2019), dhe siq e do rendi, zonja Keçmezi-Basha, Ju para anëtarëve të Këshillit paraqitet raportin e punës një vjeçare. Mund të na thoni se çfarë pune bënë Këshilli i Librit, dhe sa respektohet libri tek ne...

Vebi Xhemaili: Xhemë Gostivari - Ikona e trimërisë shqiptare

Në rrethinën e Gostivarit në fshatin Simnicë, lindi stërnipi i Skënderbeut, Xhemë Hasë Gostivari. Ikona e trimërisë shqiptare që në këto pjesë të Shqipërisë lindore, kori 13 beteja kundër sllavo komunistëve. Prandaj duhet ndriçuar këtë figurë historike që i riktheu popullit shqiptar dinjitetin dhe heroizmin e pa shoq...