Përparim Hysi: Ramazani dhe Bajrami

RAMAZANI  dhe BAJRAMI

(tregim  i jetuar)

Nga Përparim Hysi

Ç'do lexoni më poshtë.ka ndodhur kështu aty mesviteve '50-të të shekullit tjetër.  Duke e sjell për lexuesit,  as më shkon qoftë dhe një hije dyshimi, për të gjithë ata që agjërojnë në këtë muaj të shenjtë dhe për FESTËN E BAJRAMIT në fund të muajit.  Përkundrazi,  i uroj gjithë besimtarët që t'u prijë shëndeti gjatë gjithë muajit dhe më tej.

*

Ka qenë DITA e BAJRAMIT dhe kjo ditë, veçanërisht,  dreka festohej me madhështi tek  familja e BAJRAM MAKËS, komshiu ynë në PETOVË, në rrethin e FIERIT. Familja e BAJRAM MAKËS ishte nga  BOSNJA dhe qe familja më e madhe (me  6-burrra, me gratë e fëmijët) gati-gati si një"minirepublikë" e vogël në një fshat të madh. Ishin boshnjakë dhe agjëronin me burra e gra. Sot ( i referohem asaj kohe)  është DREKA e BAJRAMIT dhe veç këtyre të"minirepublikës", janë ftuar: ne, komshinjtë, po se po, por  HOXHA i fshatit,  EFENDI YZEIR SALLATA dhe një burrë nga FIERI që, ndryshe,  nga të ftuarit e tjerë, qe veshur me kostum dhe kishte dhe kollare. Fëmijë qeshë në  atë moshë dhe sytë na mbetën tek ky burri nga FIERI.

Kur erdhi dreka,  Efendiu i ftoi burrat për të bërë një nga ato"ritet" sipas Kuranit. Të gjithë burrat (qenë nja 10 burra, me sa mbaj mend), ndoqën EFENDIUN dhe i vetmi që nuk lëvizi nga vendi,  qe ky burri me kostum e kollare. Mbaruan  veprimet dhe erdhën nëpër vende.

EFENDIU, YZEIR SALLATA qe  nga MARGLLIÇI i ÇAMËRISË dhe e kishte gjuhën brisk. Kur u ul, iu drejtua atij burrit:-Pse nuk më ndoqe si gjithë të tjerët?

Ai:- Unë jam komunist dhe nuk besoj në ato që thotë feja. Jo vetëm kaq, po unë e di ndryshe historinë e Bajramit e të Ramazanit.

EFENDIU:- Si e di ndrishe ti, pa ta dëgjojmë.

Të gjithë u bënë sy e veshë:

RAMAZANI dhe BAJRAMI, - filloi ai, - kanë qenë vëllezër dhe ishin të pasur. Në këtë kohë, në EGJIPT,  sundonte një"Kalif" i ri që po vinte taksa të rënda. Vëllezërit e kundërshtuan Kalifin dhe RAMAZANI i tha:- Unë jam i shenjtë dhe nuk paguaj.

Ashtu, -tha Kalifi, - unë do të mbyll në burg për një muaj. Do të lë pa bukë dhe pa ujë për një muaj. Në fund të 30-ditëve, po të gjeta gjallë,  do të shpallë si të  shenjtë. RAMAZANI pranoi dhe shkoi në burg.

*

Ngjarja po bëhej shumë interesante.Burri vazhdoi. BAJRAMI mbeti jashtë dhe, si i pasur që ishte,  "bleu" rojen e burgut që e merrte detyrën në  orën gjashtë të darkës dhe e linte pas mesnatës, në orën dy të natës.  Kështu që për 30-ditë, RAMAZANI hante e pinte në orën 6(gjashtë" të mbrëmjes, kur çelet"Ytari" dhe në orën 2(dy) pas mesantës, kur hahet "Syfyri"!!!   Në fund të 30-ditëve, erdhi kalifi dhe kur e gjeti gjallë RAMAZANIN, tha:-PO je i shenjtë! Kur doli RAMAZANI,  BAJRAMI zbrazi topa dhe shtroi një drekë të madhe si kjo sot. Të gjithë ia dhanë të qeshurit, por EFENDIUT që nuk ia hante qeni shkopin, tha:- Eni, ju komunitsat dhe burrin e bëni me barrë!!!  Të qeshurit  e mbuloi atë të mëparshem. Dreka më e bukur që mbaj mend.

*

Epilog

Kur pyeta baban për atë, burrin nga FIERI,  mora vesh që ishte  SABA HASA, atë kohë Sekretari i parë i komitetit të partisë në FIER. Ka qenë shumë popullor dhe mik i kësaj familjes nga BOSNJA.   Ishte krutan me origjinë dhe zor se i gjen të gjashmin në listën e atyre sekretarëve të parë që erdhën në FIER për  50-vjet. Sidoqoftë,  unë tregova se çfarë ndodhi.

Tiranë, 19 shkurt  2026