Albert Zholi: Legjenda e Ujit – Kroi i Mimozës

Legjenda e Ujit – Kroi i Mimozës

Nga Albert Z. Zholi

Në një fshat të humbur mes maleve, ku jeta varej nga një burim i vetëm, njerëzit jetonin të lidhur me ujin si me frymën. Burimi rridhte i qetë, i pastër, dhe ishte bekimi i vetëm i atij vendi të thatë.

Por një ditë... ai heshti.

Uji pushoi së rrjedhuri. Fillimisht menduan se ishte një tekë e natyrës. Pastaj frika nisi të zinte vend. Gratë e fshatit u mblodhën me enët bosh, burrat zbritën në shtrat të burimit, por asnjë pikë nuk dilte më. Uji më i afërt ishte nëntë orë larg me kafshë. Një rrugë e gjatë dhe e mundimshme.

Ditët kaluan dhe sëmundjet erdhën si hije të zeza mbi fshat. Fëmijët u dobësuan, të moshuarit u shtrinë. Në një shtëpi të vogël, në skajin e fshatit, dy fëmijë të vegjël—një djalë tre vjeç dhe një vajzë pesë vjeç—digjeshin nga etja dhe ethet.

Motra e tyre e madhe, Mimoza, i shikonte çdo ditë duke u shuar ngadalë.

Ajo ishte një vajzë e bukur, por bukuria e saj nuk ishte vetëm në fytyrë—ishte në zemrën e saj të madhe, që ndiente dhimbjen e të gjithëve. Një mbrëmje, në sheshin e fshatit, u përhap një fjalë e rëndë si mallkim:

uji ishte bllokuar nga një njeri përbindësh, një qenie e errët që jetonte në thellësi të tokës. Ai kërkonte një çmim të tmerrshëm—një nga vajzat më të bukura të fshatit të dorëzohej tek ai, që burimi të hapej sërish. Fshati u mblodh. Heshtje. Frikë. Askush nuk fliste. Askush nuk merrte vendim. Prindërit shtrëngonin vajzat pranë vetes. Askush nuk guxonte të sakrifikonte. Ndërsa fjalët mbeteshin pezull, jeta po shuhej. Mimoza u kthye në shtëpi atë natë dhe pa vëllanë e saj të vogël që mezi merrte frymë. Motra e vogël i mbante dorën dhe qante pa zë. Në atë çast, ajo e kuptoi se nuk kishte kohë për pritje. Ajo e dinte se prindërit e saj nuk do ta lejonin kurrë. Prandaj nuk u tha asgjë. Në heshtje, natën, kur fshati flinte dhe yjet rrinin si dëshmitarë, Mimoza u nis drejt burimit të tharë. Hapat e saj ishin të lehtë, por vendimi i saj i rëndë si mali. Kur arriti, toka u drodh lehtë. Një erë e ftohtë doli nga thellësia. Zëri i përbindëshit u dëgjua, i rëndë dhe i errët:

— A erdhe me vullnetin tënd?

Mimoza nuk u drodh.

— Po. Për fshatin tim. Për vëllanë dhe motrën time.

Një heshtje e gjatë pasoi. Pastaj toka u hap, dhe errësira e përpiu. Në mëngjes, fshati u zgjua me një mrekulli. Nga burimi shpërtheu uji. I fuqishëm, i pastër, i gjallë—si të kishte qenë gjithmonë aty. Njerëzit vrapuan, mbushën enët, pinë, qeshën dhe qanin njëkohësisht. Sëmundjet nisën të tërhiqeshin, fëmijët të merrnin frymë më lehtë.

Por Mimoza... nuk ishte më.

Kur e vërteta doli në dritë, fshati u mbulua nga një dhimbje e thellë dhe një mirënjohje që nuk shuhej kurrë. Ata e quajtën burimin Kroi i Mimozës. Pranë tij ngritën një statujë—një vajzë e re me fytyrë të qetë dhe sy që dukeshin sikur shikonin përtej kohës. Që nga ajo ditë, çdo njeri që afrohej për të mbushur ujë, ndalej për një çast, përulej dhe kujtonte sakrificën. Sepse uji që pinin... ishte bërë nga dashuria e saj.