E merkure, 18.03.2026, 12:01 AM (GMT)

Kulturë

Marilena Tiugan: Guxim femre

E marte, 17.03.2026, 06:50 PM


Marilena Tiugan

GUXIM FEMRE
Të janë lënë mijëra vjet të dridheni
në fushën e betejës, kopsht i zënë nga fëmijët
guxim ushtar në një ushtri kaq të madhe
lule shoqe bletë
flutur i dehur nga ngjyrat dhe polenët
rosë e verdhë që lahet në pellg
rrush që ngjitet në aroma të kaltërta esenciale
butësia jote është arma jote
mbështjellë në dritë sytë e tu luten dhe këndojnë
guxim femër qerthull që gemon nën dyer
guxim femër dandelion
guxim femër ulli
guxim femër e dashuruar me një kitarë
guxim femër me krahë shqiponje
provoko zemrën tënden të qeshë
dhe qesh

KOLONË SONORE
Ndërsa drita
bien nga qiejt si asnjë tjetër
dafinat provon forcën e brirëve
dhe i fërkon ato në bregun e malit
deri në mëngjes
kur një erë e lehtë ringjall
dhe qielli afrohet më afër ballit
dhe sytë me zërin e ngatërruar të trupit
shohin atë që ti do të ëndërrosh
ndërsa zjarre të pakuptueshme ringjallen
dhe një pyetje më merr frymën
dije një gjë tjetër më e bukur?

MJEGULLA NUK KA LOGJIKË
Është e vështirë ta nisësh nga fillimi çdo mëngjes
është fundi i vjeshtës dhe mjegulla e dendur për ta prerë në feta
ia jap vetes këtë kohë një ushtrim
për përqendrim asgjë më shumë
kuptoj mjegullën nuk ka logjikë
dhe edhe sikur të kishte çfarë ka të bëjë me logjikën time
nuk ka asnjë kuptim tingëllon sikur
nuk di asgjë ose di gjithçka rreth saj
atëherë pse të mos e preki
parashikoj dhe e shikoj më me vëmendje
jo për të zbuluar përsëri
njëherë se është më e dendur këtë mëngjes shiko
gomoni ime aq e lehtë sa është
e kalon dhe e përshkon
në premtimin pafund të dritës
dhe në gëzimin që do të arrij
aty ku nuk kam qenë

Dritat në sytë e një zogu
Po Zot, nëse edhe zogjtë
sëmuren nga drita
pse të presin diçka tjetër dhe nuk do të shërohen me të
dhe mendimi e tejkalon rastësinë e kanarit
që është liruar nga kafazi
fluturon në rreth mbi të njëjtën lule
në dridhjen e krahëve të ngjyrosur të endura me dorë
mbush ajrin me polen
që edhe poleni të kërcen valsin e syrve të eksaltuar
dhe kur askush nuk e pret
me sqepin tërheq diellin brenda dhomës
qëndroj në shtëpi dhe shoh atë që nuk e kisha parë më parë
dritat e qeta në sytë e një zogu
një vals midis poleneve dhe kalimi i sigurt i ditës
nën dritë ekziston gjithmonë një premtim

ANTROPOGJENEZA SONORE
Indërrimet zgjerohen duke buzëqeshur hapave,
Violetat lënë pas lëvizjen e parë
Vesa bie në mes të kopshteve
Dhe qan mbi violonçelët energjikë.
Të paqarta, dy violinat kënaqin
Me një porcion delirimi nga rrjedha
Elegant, en pas de deux, deh
Ngjyrat e derdhura dy e nga dy.
E vërtetuar, brenda tyre, deri në fund,
Zërat e klarinetave prekin freskinë
Jeta ngrihet e re, e rrethuar,
Me dritë traz-on syte e vetmuar.

ÇELËS PËR NJË DITË JANARI
Shumë për të ngjyrosur ëndrrën
me aromë gruaje
qeshje e kuqe në faqe
rrotullon qiellin të mbajtura
në muret e bardha të dhomës përveç
ndërprerë te dritarja e vjetër
si një dorëzim përballë një fati
ngriu degët e lagura
dhe të gjitha vazhdojnë të jenë larg
(a do të japin dikur fryt heqjet e dorë?)
sapo ndriçohet lart
duar të paafta të reagojnë
po, po, gjithçka ende dridhet
nuk ndodh në imagjinatë
do të shkruaja tani mbi borë
një poezi që djeg

KARNEVAL
Rruga e përshkuar është ajo
drejt maskës së përditshme
nën të cilën bien
pikat e shiut të shpejtë
të zhdukura papritmas
para se të mësojmë se si
dukeshin rërat e shkretëtirave
ose kopshtet e lulëzuara
para se reja të
shndërrohen në dritë të lagësht
fatkeqësisht nuk kemi kohë të zbresim
nga treni ku sapo kemi hipur
dhe vulat mbeten të paprekura atje
ku kurrë nuk i kemi kërkuar
dhe gjithmonë habitemi për gjëra të zakonshme
si për shembull rëra shkërmoqet
nën thembër duke supozuar

NË KRYQËZIM
Më e lehtë se një
rresht i merimangës
që e shpërndan
degësimi përpara vdekjes
zemra jote pas asaj që ke thënë
atë të vërtetë të mbajtur peng
e rëndë si një gur mulliri mësuar
të bluaj të vërtetat e vogla të neglizhuara
që ngjiten nën ballë dhe te tempullat
rrudha me zinxhirë të lidhur me grep të gjerë

në shportën e gjoksit lirë si një zog qielli
në ditën e paqortimit
mund të vraposh më shpejt në rrugë
nëse pengohesh nga një gur, kockat ruajnë dhimbjen
me brengë kafshon buzët dhe do të doje të nxirrje një fjalë fyese
në kryqëzim drita përhapet si një karvan
krahë të lehtë zgjojnë sytë që shikojnë në katër drejtime
dhe era e ftohtë nuk rrethqarkon më me kujdes
grushtat hapen duar të bekuara
në rrezen e pakërkuar deri atëherë
shfaqja nuk filtrohet më është e bardhë
dhe është Fjala
Zot çfarë të bëj nëse kjo nuk është e vërteta
tashmë më ke thënë shkruaj dhe lejo që fjala të shkojë

FILLIMI
Ujërat rrjedhin si gjithmonë,
mbi skajet derdhen,
të heshtur, hedhurinat lindin
rilindin
parajsën e jetës nën tokë.
Bota është në tehun e thikës.
Asgjë nuk i tremb helmet, në thellësi,
vetëm fantazmat e së kaluarës
përsëri shfaqen nga herë në herë
për të folur për fisnikëri,
për një supë orizi a la Trieste,
për muzikën e Berliozit.
Megjithatë, unë nuk gaboj,
është dita e fluturimit,
mos më pyet se si mund të besoj
në përrallën e fantazmave.
Janë vetëm të mendjemëdhenj,
shfaqjet këto,
as të bardha, as të zeza,
duhet të sqarohen.
Një bimë e butë dhe një helëm,
hequr nga gremina,
mbi majën e një peme
do të mjaftonte,
kontrapunkt,
për një parajsë tjetër.

GRA DHE QIELL
Njëherë, shumë kohë më parë, në një ditë pranvere, Ai ecën me këmbët e Tij të shenjta mes luleve, në akordet e nxjerra nga muzika e sferave. Çdo grua e mori qiellin e saj në tunelin e saj. Ndërsa, mbi tokë, krijoheshin shtigje. Njerëzit ishin plotësisht të nevojshëm për njëri-tjetrin dhe jetonin në mënyrë hyjnore.

PRANVERA FILLON NË DIMËR

Me butësi, mullinjtë e erës dridhen krahët e tyre. Nuk kundërshtojnë. Prej gjithë këtyre rrotullimeve, ato shndërrohen në mistere: të kuqe, të bardha, të verdha, vjollcë. Si një trovan, ato fshihen në amorf. Në tik-take të vona, një degë çlirohet. Që tani, nga pas shtëpive, bora përgatitet, e trishtuar, për t’u larguar. Mendimi hesht, sikur të mos ishte askush. Të gjithë duken të nxituar. Sa shpejt kalon koha! Dritat rrëshqasin mbi dritare. Tek xhami, agimet e trembura vonojnë ëndrrat e djeshme, të mbledhura me gëzim të kursyer nga ëndërrimtari me duar të mbështjella në copa drite. Asgjë nuk duket e mjaftueshme. Në një dehje të gjelbër dhe prekje të ngrohta, tashmë rrjedhin shpresa, nën shikime të magjepsura dhe çfarëdo që të ndodhë. Kuptova, kam përgjigjur. Pranvera fillon në dimër, në mendimet e humbura që duken të çmendura, në atë qetësi që dëgjohet vetë. Kështu ndodh te filiza në degë, kështu ndodh te shpirtërat e butë. Kështu ndodh kur folja lind në pranverë.

(I përktheu Alban Voka)



(Vota: 0)

Komentoni
Komenti:

Video

Qazim Menxhiqi: Niset trimi për kurbet


Gallery

Karnavalet Ilire në Bozovcë dhe Tetovë - 2025
Pëllumb Gorica: Magjia e bukurive të nëntokës sulovare
Fotaq Andrea: Një vështrim, një lot, një trishtim – o Zot sa pikëllim!
Pëllumb Gorica: Grimca kënaqësie në Liqenin e Komanit
Shkolla Shqipe “Alba Life” festoi 7 Marsin në Bronx