Etiketë: Blerim Latifi

Blerim Latifi: Kur në emër të drejtësisë dënohet liria

Ata që e kanë lexuar Dostojevskin e njohin një nga episodet më të famshme të të gjithë veprës së tij: episodin e Inkuizitorit të Madh në romanin filozofik “Vëllezërit Karamazov”. Ngjarjet zhvillohen në Sevilje të Spanjës, gjatë shekullit XVI. Inkuizicioni po bën kërdinë mbi ata që i quan heretikë. Çdo ditë ndizen turrat e druve dhe njerëz të...

Blerim Latifi: Kurrë nuk do të pranoja që dëshirat e mia të përputheshin me ato të armikut

Shumica në Kosovë duan që ata të lirohen. Një pakicë e do të kundërtën: që ata të dënohen. Kjo pakicë e çmon më shumë interesin partiak sesa atë kombëtar. Ajo përbëhet nga njerëz që e urrejnë Thaçin për motive politike. Por edhe mes tyre ka dallim...

Blerim Latifi: Një shoqëri që shpërblen analfabetët

Qeveritë në këtë vend, përfshirë edhe këtë të tashmen, kurrë nuk e kanë marrë seriozisht arsimin në Kosovë. Janë mjaftuar me administrimin e gjendjes ekzistuese dhe me premtime për të ardhmen. Prindërit, po ashtu, r?ndom nuk e kryejnë punën e tyre: t’i bindin fëmijët se arsimimi cilësor është i domosdoshëm për jetën e tyre kur të rriten...

Blerim Latifi: Solidariteti anakronik antikolonial i së majtës dhe multikulturalizmi naiv i liberalëve

Solidariteti anakronik antikolonial i së majtës dhe multikulturalizmi naiv i liberalëve u hapën dyert e Europës turmave të migracionit nga Lindja e Mesme dhe Afrika, duke krijuar një situatë paradoksale: norma, zakone dhe forma të mendësisë që Europa i kishte kapërcyer prej shekujsh nisën të shfaqeshin përsëri në hapësirën e saj publike...

Blerim Latifi: Dy takime shqiptare në një mëngjes zviceran

Këtu kalova dy net. „Bujtina e Tre Yjeve“ („Landgasthof zu den drei Sternen“) është një prej atyre bujtinave që të japin ndjesinë se ke hyrë në një kohë tjetër. Enterieri klasik, mobilimi dhe atmosfera e saj më kujtuan hotelet dhe bujtinat që përshkruhen në letërsinë e shekullit XIX: vende ku udhëtari ndalej për të kaluar natën, pranë rrugës, mes qetësisë së fshatit...

Blerim Latifi: Pse e sulmojnë figurën e Skënderbeut edhe sot, gati 600 vjet pas vdekjes së tij?

Në terma të psikiatrisë, ky obsesion urrejtjeje do të konsiderohej simptomë e çrregullimeve serioze mentale. Por këtu çështja është politike. Krejtësisht politike. E sulmojnë sepse Skënderbeu është simbolika e orientimit evropian të shqiptarëve, e ata nuk e duan këtë; i duan shqiptarët një provincë të mjerë turke brenda Evropës...

Blerim Latifi: Shqiptarët dhe instrumentalizimi politik i islamit

Kur Shqipëria shpalli pavarësinë më 28 nëntor 1912 dhe fuqitë europiane po diskutonin se a duhej pranuar si shtet i ri në Europë, një kryeministër serb i asaj kohe, Vladan Gjorgjevi?, do të ulej dhe brenda një kohe të shkurtër do të shkruante një libër me titull Shqiptarët dhe Fuqitë e Mëdha...

Blerim Latifi: Barbarë të maskuar si liberalë dhe barbarë të sinqertë

Liria e besimit është një nga kategoritë themelore të kushtetutave të shteteve demokratike dhe liberale. Kuptimi i saj është më i gjerë sesa thjesht e drejta për të pasur një fe. Të kesh një fe është e drejtë, jo detyrim. Pra, feja i përket fushës së të drejtave dhe...

Blerim Latifi: Vushtrria, 1671 dhe 2026 - Historia që po përsëritet

Viti 1671. Dioqezën e Shkupit e viziton Shtjefën Gaspri. Ai ka për detyrë të hartojë një relacion për Romën mbi gjendjen e katolikëve në këtë dioqezë, e cila përfshinte territoret që sot janë Kosova dhe Shkupi me rrethinë. Në Prishtinë, ai mëson se katolikët e mbajnë meshën në fshehtësi të plotë, në shtëpi...

Blerim Latifi: Atë ditë mbi Junik

Shikoni me vëmendje tri llojet e detyrave që BIA i paska ngarkuar këtij spiuni të saj nga Dragashi: të infiltrohet brenda institucioneve të Kosovës [nga fotot shihet se ka arritur deri në zyrat më të larta të shtetit], të identifikojë zyrtarë të AKI-së përmes fotografimit të tyre dhe të mbledhë informacione për anëtarë të rrymës vahabiste, me qëllim rekrutimin e tyre në BIA...

Blerim Latifi: Ky është testi i njohur historik i lidershipit

Lideri i vërtetë e kupton se kombet dobësohen kur qytetarët shohin njëri-tjetrin si armiq dhe forcohen kur mësojnë ta shohin tjetrin si bashkëudhëtar në të njëjtën histori. Ai nuk kërkon të sundojë mbi ndarjet, por t’i kapërcejë ato. Nuk e  dërton madhështinë e vet mbi plagët e shoqërisë, por mbi aftësinë për t’i shëruar ato...

Blerim Latifi: Mehmet Delia - Heroi pa varr

Atë natë bënte shumë ftohtë dhe qentë nuk pushonin së lehuri. Duket se kishin nuhatur lëvizje njerëzish të panjohur në katundin e mbuluar nga terri. Gjyshi im rrinte zgjuar dhe po vëzhgonte me kujdes. Diku, në fund të lamës, u dalluan tri silueta njerëzish që mezi shquheshin nëpër...

Blerim Latifi: Naiviteti diplomatik i Tiranës në raport me Serbinë

Disa ditë më parë, një ministre serbe tha hapur se, po të ishte në vend të Millosheviqit, ajo do ta spastronte etnikisht Kosovën. Në fakt, Millosheviqi e pati provuar, por nuk ia doli. Sot, në Serbi, nga shumica, e vetmja vërejtje që i bëhet është se ai dështoi në këtë drejtim...

Blerim Latifi: Sulmi rus dhe gardhi i Maliq Pashës rreth Prishtinës

Në vitin 1807, konsulli francez në Janinë, François Pouqueville, gjatë një udhëtimi nëpër Kosovë, kaloi edhe në qendrën kryesore të saj, Prishtinë. Atje ai pa diçka të çuditshme. Sundimtari i qytetit kishte urdhëruar hapjen e një hendeku të madh rreth tij dhe ngritjen e një gardhi po ashtu të madh me ferra...

Blerim Latifi: Kaçakët modernë grekë dhe heronjtë e Homerit

E lexova një lajm ndërkombëtar se si filmi Odiseu i Christopher Nolan ka shkaktuar rritje masive të shitjes së poemave të Homerit dhe të interesimit për mësimin e greqishtes. Njerëzit mendojnë se greqishtja e sotme është e njëjta me greqishten antike në të cilën u redaktuan poemat homerike...

Blerim Latifi: Dy rrufepritësit e Franklinit

Për mijëvjeçarë, rrufeja përfytyrohej si arma më e frikshme e zotave. Zeusi i grekëve, Jupiteri i romakëve, Thori i nordikëve, Peruni i sllavëve, e të tjerë, përfytyroheshin të pajisur me këtë armë. Madje, ajo nuk ishte thjesht arma e tyre, por simboli i fuqisë së tyre supreme...

Blerim Latifi: Rruga e Milibandëve - nga Teoria Kritike te Pavarësia e Kosovës

Këtu e 20 vjet më parë, për gati një vit, jam pas marrë me shkollat e asaj që në literaturën filozofike quhet “marksizmi perëndimor”. Tri ishin shkollat kryesore që më interesonin: ajo gjermane, e lidhur ngushtë me Teorinë Kritike të Shkollës së Frankfurtit, ajo franceze, e lidhur me marksizmin strukturalist të Louis Althusser-it, dhe shkolla britanike e marksizmit...

Blerim Latifi: Kur bota kishte sytë te Kupa e Botës, ata kishin sytë te Liria

Korrik i vitit 1998. Bota i kishte sytë drejt ndeshjeve të Kupës së Botës. Stadiumet gumëzhinin nga festa, golat dhe duartrokitjet. Vetëm një vend në botë ishte i privuar nga kjo mundësi. Quhej Kosovë. Flakët e luftës e kishin përfshirë nga Llapi në veri deri te Reka e Keqe në jug...

Blerim Latifi: Melodia e fyellit dyjar shqiptar si kolonë zanore në filmin "Odiseu"

Melodia e fyellit dyjar shqiptar si kolonë zanore në filmin "Odiseu" të Christopher Nolanit. Nuk mund të gjendej një tingull që do t’u përngjante më shumë tingujve të kohës homerike sesa tingulli i këtij fyelli. Në vazot antike greke, perëndesha Athina paraqitet duke i rënë një vegle të ngjashme, aulosit të lashtë, një instrument me dy tuba frymorë që i përket së njëjtës familje...

Blerim Latifi: Çarja e radhës në LDK

U nisën me flamurin e bashkimit të së djathtës, dhe ja ku janë sot, në fillim të një çarje tjetër të madhe të partisë. Kjo çarje ka arsye që nuk kërkojnë shumë mund për t’u kuptuar: ata në LDK që kanë vuajtur më së shumti sulmet nga pushteti i binomit Kurti–Osmani, nuk mund të bëheshin brenda natës mikpritës të kthimit të Vjosa Osmanit në LDK...

Blerim Latifi: Fati i shtëpive të zotave të qiellit varet gjithmonë nga zotat e tokës

Pashë disa pamje nga vizita e presidentit francez në Xhaminë e Umajadëve në Damask, i shoqëruar nga lideri i ri sirian, Ahmed al-Sharaa. Historia e kësaj faltoreje është një shembull i rrallë për të kuptuar se si qytetërimet, fetë dhe perandoritë nuk kanë ndërtuar gjithmonë duke e fshirë të shkuarën, por shpesh duke u ngritur mbi trashëgiminë e njëra-tjetrës...

Blerim Latifi: Lindsey Graham ishte një mik i shquar i Kosovës

Paska vdekur senatori amerikan Lindsey Graham. Qëndrimet e tij politike pasqyronin pothuajse plotësisht ato që edhe sot përbëjnë bazat e interesave tona kombëtare. Ai ishte një mbështetës i fuqishëm i ndërhyrjes së NATO-s në vitin 1999, një përkrahës i palëkundur i pranisë ushtarake amerikane në Ballkan, një zë...

Blerim Latifi: Mësimi i harruar i Homerit

Stefan Cvajgu, në librin e tij të shkëlqyer “Bota e së djeshmes – Kujtimet e një europiani”, përshkruan entuziazmin që pushtoi turmat në fillim të Luftës së Parë Botërore. Njerëzit niseshin drejt frontit sikur po shkonin në një festë ose në një aventurë të shkurtër, me bindjen se lufta do të mbaronte shpejt dhe se do të ktheheshin triumfalisht në shtëpi. Por lufta zgjati mbi katër vite, duke e kthyer...

Blerim Latifi: Marc Bloch dhe e drejta zakonore shqiptare

Një ngjarje e veçantë u shënua këto ditë në Francë kur, pas shumë vitesh, dyert e Panteonit u hapën për t’i bërë vend nderi Marc Bloch-ut, në nekropolin ku prehen emrat më të mëdhenj të kulturës franceze dhe perëndimore. Marc Bloch ishte një historian francez, i cili, si anëtar i rezistencës antifashiste kundër pushtimit nazist, u arrestua dhe u ekzekutua...

Blerim Latifi: Arbëreshët ruajnë gjuhën dhe shpirtin shqiptar prej shekujsh

Një fotograf shqiptar në Itali u ndal për të fotografuar dy ushtarë që po bënin roje para një ndërtese. Gjatë bisedës me ta, ai mbeti i habitur kur kuptoi se njëri prej ushtarëve fliste shqip rrjedhshëm. I surprizuar nga shqipja e tij, fotografi e pyeti se sa vite kishte që jetonte në Itali. “Kam lindur këtu, jam arbëresh”, iu përgjigj ushtari...

Blerim Latifi: Shqiptari që proteston për botën, por hesht për lagjen e vet

Në vitin 2007, Komuna e Tetovës mori vendim që disa rrugë të qytetit të emërtoheshin “Iliria”, “Dëshmorët e Kombit” dhe “Dervish Cara”. Gati njëzet vjet më vonë, Gjykata Kushtetuese e Maqedonisë së Veriut e shfuqizoi atë vendim, duke rikthyer emrat e vjetër të këtyre rrugëve, përfshirë edhe emrin e Titos...

Blerim Latifi: Edgar Morin - 'Ndërhyni me trupa tokësorë në Kosovë'

Në moshën 105-vjeçare, Edgar Morin, qenka shuar, duke lënë pas një trashëgimi filozofike prej 90 veprash. Deri vonë, ai vazhdonte të shkruante, të merrte pjesë në debatet publike dhe të komentonte ngjarjet e ditës. Një mendje briliante që dukej sikur kishte thyer ligjet e biologjisë...

Blerim Latifi: Letër vajzës së vogël nga Vushtrria

Dje e pashë një vajzë të vogël në një tubim elektoral të Vetëvendosjes në Vushtrri. Ajo doli në podium dhe recitoi një poezi ku mallkonte ata që i shitën fabrikat e kohës së socializmit. I quajti “më të zinj se skllavi”. Ata që ia kishin mësuar ato vargje me gjasë kanë dashur të thonë “sllav”, por nuk kanë ditur se “sllav” dhe...

Blerim Latifi: Mjerimi i gjuhës

“Kufijtë e gjuhës sime janë kufijtë e mendjes sime”, thotë Ludwig Wittgenstein, një nga më të mëdhenjtë e filozofisë bashkëkohore. Gjuha dhe mendimi nuk janë të ndara nga njëra-tjetra. Gjuha është mediumi ku ndodh të menduarit. Nuk ka mendim jashtë gjuhës. Nuk ka lëvizje të mendimit jashtë strukturave gjuhësore...

Blerim Latifi: Kombet i duan heronjtë e tyre të vdekur

Po lexoja një analizë mbi luftën e Iranit. Mes tjerash, autori përdorte konceptin e njohur si “Kurthi i Tukididit”. Thashë me vete: pse të mos i hyj një rileximi të plotë të veprës madhështore të Tukididi, Historia e Luftës së Peloponezit? Sot kësaj vepre i njihen merita si një ndër tekstet themeltare të shkencës politike...

Blerim Latifi: Nga kryengritja te shteti - Drenica dhe fundi i logjikës së rebelimit

Branislav Nushiq, në librin e tij Kosova, shkruante këtu e 124 vjet më parë se Drenica ishte një krahinë ku pushteti osman nuk ia dilte të vendoste autoritetin e vet. Sipas tij, popullsia e saj i ishte kundërvënë shndërrimit të Drenicës në njësi administrative normale të Perandorisë. Në Llaushë ishte ngritur selia e kajmekamit dhe ishin ndërtuar objektet shtetërore...

Blerim Latifi: Personazhet mbeten të njëjtit, por maskat ndërrohen vazhdimisht

Prej të gjitha “kafshëve politike”, militantët janë më të vëmendshmit. Ata e hetojnë të parët çdo lëvizje në frontin politik dhe të parët i riorientojnë sulmet me artilerinë e fyerjeve digjitale dhe duartrokitjet...

Blerim Latifi: Ai quhej Tahir Meha

Baba u kishte thënë në shtëpi se atë ditë do të vonohej më shumë se zakonisht pas kthimit nga puna në Mitrovicë. Do të ndalej në Klisyrë për të pre dru. Zbriti nga autobusi në Vojtesh dhe u ngjit në malin e Klisyrës. Sopatën e gjeti në vendin ku e kishte lënë, të mbuluar dushk, dhe pa humbur kohë filloi punën...

Blerim Latifi: Kur sulmohet kujtesa e UÇK-së, sulmohet vetë historia jonë

Nuk është ndonjë memorial i harruar nga shekujt, i lënë në mëshirën e kohës dhe të natyrës. Është memorial i luftës së fundit, luftës së Ushtrisë Çlirimtare e Kosovës, e vetmja luftë çlirimtare që pati sukses në krejt historinë e përpjekjeve tona për liri...

Blerim Latifi: Nata e zjarreve

Nuk mbaj mend shumë gjëra nga koha e komunizmit. Kur ai ra në vitin 1989, unë isha veç dhjetë vjeç. Në mesin e atyre gjërave që më kujtohen është nata e zjarreve, e cila binte më 30 prill, pra në pragun e Ditës së Punëtorëve, ditë që në vendet e...

Në Fokus