Gjon Marku: Ç'e bën një grua të ditur dhe zonjë në pushtet?

Ç'e bën një grua të ditur dhe zonjë në pushtet?

Rasti i Brunilda Mersinit, kryetares së Bashkisë Vlorë

Më 26 gusht 2026, në një nga sheshet më të frekuentuara dhe më të rëndësishme të qytetit të Vlorës, u hap ekspozita filatelike "Nënë Tereza, Shenjtorja që Preku Botën". Një ngjarje kulturore e veçantë, që solli para publikut një pjesë të pasurisë së madhe shpirtërore, historike dhe artistike që mbart filatelia.

Në këtë ekspozitë u paraqitën materiale filatelike me rëndësi të veçantë, që përfshinin pothuajse të gjithë elementët e kësaj fushe: pulla postare, zarfe filatelike, kartomaksimum, letra dhe dokumente të tjera filatelike, të ardhura nga vende të ndryshme të botës. Përmes tyre, figura e Nënë Terezës, gruas shqiptare me përmasa universale, u shfaq jo vetëm si një simbol i dashurisë dhe i humanizmit, por edhe si një nga personalitetet më të nderuara të njerëzimit.

Në këtë veprimtari morën pjesë personalitete nga fusha e kulturës dhe arsimit, profesorë të Universitetit të Vlorës, përfaqësues të institucioneve, të pushtetit qendror dhe vendor, si edhe të ftuar të tjerë vendas e të huaj. Prania e tyre i dha ekspozitës një dimension të veçantë, duke e kthyer atë në një ngjarje që shkonte përtej kufijve të një ekspozimi të zakonshëm.

Por një veprimtari e tillë nuk do të mund të realizohej në këtë përmasë pa mbështetjen dhe mirëkuptimin e Kryetares së Bashkisë Vlorë, zonjës Brunilda Mersini.

Ajo që të bie menjëherë në sy në këtë rast është gatishmëria e saj për ta pranuar dhe përkrahur një ide kulturore që i jep vlerë qytetit. Nuk bëhet fjalë thjesht për vënien në dispozicion të një sheshi apo për mbështetjen formale të një aktiviteti. Bëhet fjalë për diçka më të rëndësishme: për aftësinë për të kuptuar se kultura, kujtesa dhe promovimi i figurave të mëdha kombëtare janë pjesë e identitetit të një qyteti.

Dhe pikërisht këtu lind pyetja: Ç'e bën një grua të ditur dhe një zonjë në pushtet?

Ndoshta përgjigjja gjendet te mënyra se si ajo e përdor pushtetin që i është besuar. Një drejtues nuk vlerësohet vetëm nga rrugët që ndërton, nga godinat që rikonstrukton apo nga projektet infrastrukturore që realizon. Një qytet ka nevojë edhe për rrugë, edhe për ndërtesa, edhe për zhvillim ekonomik. Por një qytet ka nevojë po aq për shpirt, për kujtesë dhe për identitet kulturor.

Një drejtues me vizion e kupton se një qytet nuk ndërtohet vetëm me beton. Ai ndërtohet edhe me kulturë.

Brunilda Mersini e kuptoi këtë. E kuptoi se Vlorës, një qyteti me histori të madhe kombëtare dhe me një identitet të fuqishëm kulturor, i shtohej një tjetër vlerë duke mirëpritur për herë të parë një ekspozitë filatelike me përmasa të tilla ndërkombëtare, kushtuar Nënë Terezës.

Dhe nuk është pak.

Sepse Nënë Tereza nuk është vetëm një emër i madh i historisë sonë kombëtare. Ajo është një ndër figurat më të njohura të njerëzimit. Është gruaja shqiptare që me jetën dhe veprën e saj i dha botës një mësim të përjetshëm për dashurinë ndaj njeriut. Ta promovosh figurën e saj, ta vendosësh atë në qendër të jetës kulturore të një qyteti dhe të krijosh hapësirë që njerëzit ta njohin përmes një pasurie filatelike të ardhur nga e gjithë bota, është njëkohësisht nder dhe përgjegjësi.

Kjo kërkon vizion.

Kërkon kulturë.

Por, mbi të gjitha, kërkon një drejtues që di të dëgjojë një ide të mirë dhe të mos ketë frikë ta mbështesë atë.

Përvoja ime me këtë ekspozitë më ka bërë të mendoj edhe për një realitet tjetër. Jo gjithmonë një ide kulturore gjen dyer të hapura. Jo gjithmonë institucionet e kuptojnë menjëherë vlerën e një nisme që synon të promovojë një figurë kombëtare dhe njëkohësisht t'i japë vlerë qytetit ku ajo zhvillohet.

Kam pasur raste kur propozime të tilla janë pritur me heshtje, me vonesa apo me një mungesë vëmendjeje që të lë të kuptosh se kultura shpesh vazhdon të mos zërë vendin që meriton në prioritetet e disa drejtuesve lokalë.

E kam menduar këtë veçanërisht për qytete dhe treva që kanë lidhje të forta shpirtërore e historike me figurën e Nënë Terezës. Në Rrëshen, vite më parë, në Katedralen e qytetit është hapur një ekspozitë kushtuar "Nënë Tereza, Shenjtorja që Preku Botën". Mirdita, me traditat e saj të njohura kulturore e shpirtërore, do të duhej të ishte gjithmonë një hapësirë ku figurat e mëdha të kombit të promovohen me dinjitet.

Por, fatkeqësisht, jo gjithmonë ndodh kështu.

Dhe pikërisht për këtë arsye, kur përballesh me një drejtues që e kupton menjëherë vlerën e një ideje, që nuk kërkon pengesa burokratike, që nuk e sheh kulturën si një barrë, por si një mundësi për qytetin, vlerësimi merr një kuptim tjetër.

Ky është rasti i Kryetares së Bashkisë Vlorë, Brunilda Mersini.

Në vend që të qëndronte indiferente ndaj një nisme që nuk ishte pjesë e rutinës së zakonshme të administratës, ajo e mbështeti atë. Në vend që ta linte idenë të priste në sirtarët e zyrave, ajo i dha mundësi të shndërrohej në realitet.

Kjo është një cilësi që nuk duhet kaluar në heshtje.

Pushteti nuk e bën njeriun të madh vetëm sepse i jep një post. Përkundrazi, është mënyra se si njeriu sillet me pushtetin ajo që e bën atë të madh ose të vogël.

Një zonjë në pushtet është ajo që nuk e përdor postin për të krijuar distancë nga njerëzit dhe nga idetë e tyre, por për të krijuar ura. Është ajo që di të dëgjojë, të vlerësojë dhe të mbështesë atë që i shërben qytetit. Është ajo që nuk kërkon që çdo nismë të jetë e saj për ta përkrahur, por e kupton se çdo vlerë që i shtohet qytetit është një vlerë për të gjithë.

Kjo është, në thelb, ajo që e bën një drejtues me vizion.

Ekspozita "Nënë Tereza, Shenjtorja që Preku Botën", koleksioni personal filatelik i Gjon Markut, nuk ishte vetëm një ekspozitë pullash. Ajo ishte një udhëtim nëpër botë përmes figurës së një gruaje që bota e njeh dhe e nderon. Ishte një takim i kulturës, historisë dhe kujtesës me qytetin e Vlorës.

Përmes pullave, zarfeve, kartomaksimumeve dhe dokumenteve të tjera filatelike, publiku pati mundësinë të shihte se si dhjetëra vende të botës e kanë përjetësuar figurën e Nënë Terezës. Dhe fakti që kjo pasuri u ekspozua në një nga hapësirat më të rëndësishme të qytetit të Vlorës i dha aktivitetit një domethënie të veçantë.

Prandaj, vlerësimi nuk i takon vetëm një personi.

Një qytet vlerësohet edhe nga mënyra se si i trajton vlerat.

Një institucion vlerësohet edhe nga gatishmëria për të hapur dyert për kulturën.

Ndërsa një drejtues vlerësohet jo vetëm për atë që premton, por edhe për atë që kupton, mbështet dhe lë pas.

Në këtë kuptim, mbështetja për ekspozitën "Nënë Tereza, Shenjtorja që Preku Botën" është më shumë se një akt institucional. Është një mesazh.

Një mesazh se kultura meriton hapësirë.

Se figurat e mëdha kombëtare meritojnë nderim.

Se një ide e mirë duhet dëgjuar.

Dhe se një grua e ditur dhe zonjë në pushtet nuk matet vetëm me autoritetin e postit që mban, por me mençurinë për të kuptuar se çfarë i shton vlerë qytetit të saj.

Pikërisht për këtë, Brunilda Mersini dhe stafi i Bashkisë Vlorë meritojnë një vlerësim të veçantë për përkushtimin dhe mbështetjen që i dhanë kësaj ekspozite.

Sepse pushteti kalon, postet ndryshojnë, por ajo që i jepet kulturës dhe qytetit mbetet.