Asllan Dibrani – Luani: Nga Prishtina e larguan, Tirana e vuri në krye – dhe sot flet SPAK-u
NGA PRISHTINA E LARGUAN, TIRANA E VURI NË KRYE – DHE SOT FLET SPAK-u
Rasti i Vlora Hysenit tashmë nuk mund të shihet vetëm
si biografi e një zyrtareje të lartë. Ai është kthyer në një çështje që ngre
pyetje serioze për mënyrën se si shteti shqiptar përzgjedh njerëzit që vendos
në krye të institucioneve më të ndjeshme të sigurisë.
Më 30 qershor 2021, presidentja Vjosa Osmani dhe
kryeministri Albin Kurti e shkarkuan Hysenin nga posti i zëvendësdrejtoreshës
së AKI-së. Arsyeja konkrete nuk u bë publike. Në vendimin zyrtar, megjithatë,
asaj i rikujtohej shprehimisht detyrimi për ruajtjen e informacioneve të
klasifikuara dhe se zbulimi ose mosruajtja e tyre përbënte vepër penale.
Pra, kronologjia ta jep vetë satirën:
Prishtina i tregoi derën, Tirana i dha çelësat e
kasafortës.
Vetëm dy vjet më vonë, më 3 prill 2023, presidenti
Bajram Begaj e emëroi Vlora Hysenin drejtuese të SHISH-it, pas propozimit të
kryeministrit Edi Rama. Në atë kohë Rama e argumentoi propozimin me përvojën
dhe reputacionin e saj profesional.
Këtu lind pyetja që meriton përgjigje:
Çfarë dinte Tirana për rrethanat e largimit të saj nga
drejtimi i AKI-së?
A kërkoi informacion nga institucionet e Kosovës? A
pati verifikim të posaçëm sigurie? A u kërkuan referenca institucionale?
Sepse SHISH-i nuk është një ndërmarrje ku mund të
thuhet: “Ta provojmë njëherë”. Është institucioni ku fjala sekret nuk
është metaforë.
Sot çështja është bërë edhe më serioze. Më 22 shtator
2026, me kërkesë të SPAK-ut, Gjykata e Posaçme caktoi ndaj Hysenit masën
“arrest në shtëpi” dhe pezullimin nga detyra në kuadër të hetimeve të lidhura
me dosjen “AKSHI”. Raportimet mbi njoftimin e SPAK-ut përmendin dyshime për
“zbulimin e akteve ose të dhënave sekrete” dhe “përkrahjen e autorit të
krimit”. Këto mbeten akuza dhe dyshime në hetim, jo vendim përfundimtar për
fajësi.
Dhe këtu ironia bëhet e hidhur.
Në vitin 2021, në dokumentin e largimit nga drejtimi i
AKI-së përmendej posaçërisht ruajtja e informacionit të klasifikuar. Në vitin
2026, një prej dyshimeve në Shqipëri lidhet përsëri me të dhëna sekrete.
Kjo nuk provon se shkarkimi i vitit 2021 ishte
bërë për të njëjtën arsye. Dokumenti publik kosovar nuk jep motiv konkret dhe
çdo pretendim më i fortë do të ishte spekulim.
Por pyetjen politike nuk e zhduk dot askush:
Si arriti një zyrtare e larguar nga drejtimi i
inteligjencës së Kosovës të vendosej pak më vonë në krye të inteligjencës së
Shqipërisë?
Këtu Edi Rama nuk mund të trajtohet thjesht si
spektator. Ai nuk është gjykatës dhe nuk mund t’i atribuohet përgjegjësi penale
për veprimet e një vartëseje pa prova. Por propozimi për emërimin e saj erdhi
prej tij, ndaj pyetja për cilësinë e verifikimit politik dhe institucional
është legjitime.
Nëse do ta përmblidhnim me tri replika:
Kosova: “Nuk vazhdon
më në këtë post.”
Shqipëria: “Mirë se erdhe
në krye të SHISH-it.”
SPAK-u: “Tani kemi
disa pyetje.”
Deri këtu mund të qeshësh.
Pastaj kujtohesh se po flasim për sekrete
shtetërore, shërbime inteligjence dhe siguri kombëtare — dhe e qeshura të
ndalet.
Askush nuk duhet shpallur fajtor pa vendim gjykate.
Por as politika nuk duhet ta përdorë prezumimin e pafajësisë si perde për të
mos shpjeguar vendimet e veta.
Sepse përgjegjësia penale është personale.
Përgjegjësia për një emërim të nivelit më të lartë
shtetëror është edhe politike.
Dhe kjo është pyetja që mbetet mbi tavolinë:
Kush e kontrolloi kontrolluesin?
Të Tjera
