Entela Binjaku: Përfaqësueset nga Kosova pjesë e Samitit Rajonal Evropë-Eurazi me temë: “Gratë, Paqja dhe Siguria”

Përfaqësueset nga Kosova pjesë e Samitit Rajonal Evropë-Eurazi me temë: “Gratë, Paqja dhe Siguria”

Më 15–16 shtator 2026, në Jerevan të Armenisë, u zhvillua Samiti Rajonal Evropë-Eurazi me temë: “Gratë, Paqja dhe Siguria” i organizuar nga Instituti Ndërkombëtar Republikan (IRI) në bashkëpunim me Rrjetin për Demokraci të Grave (ËDN). Samiti mblodhi së bashku gra drejtuese, deputete, politikëbërëse, përfaqësuese të shoqërisë civile, eksperte dhe aktorë të tjerë nga vende të ndryshme të Evropës dhe Euroazisë. Qëllimi i takimit ishte shkëmbimi i përvojave dhe forcimi i bashkëpunimit rajonal në lidhje me pjesëmarrjen e grave në proceset e paqes, sigurisë, qeverisjes demokratike dhe rimëkëmbjes. Gjatë dy ditëve të punimeve u zhvilluan diskutime në nivele të larta, grupe pune tematike dhe sesione shkëmbimi rajonal, ku u trajtuan disa prej çështjeve kryesore të agjendës. Në fokus të diskutimeve ishin pajtimi dhe drejtësia tranzicionale, mbrojtja dhe reforma e sektorit të sigurisë, fuqizimi socio-ekonomik dhe rimëkëmbja, edukimi dhe qëndrueshmëria qytetare, si dhe roli i legjislacionit në ndërtimin dhe ruajtjen e paqes. Në takim morën pjesë 5 përfaqësuese  nga Kosova duke përbërë edhe grupin me të madh të pjesëmarrëseve në këtë Samit. Ky ekip përbëhej nga: znj. Visare Berisha Shabani,  nga “Assist” Kosova, Anëtare e Bordit të ËDN Evropë-Eurazia, znj. Brikena Mujku, znj. Shukrije Gashi nga “Partners Kosova”, znj. Donika Shahini Lami Drejtore e “Kosovar Center for Mental Health”, znj. Taibe Canolli Brajshori nga “Ëomen Peace and Security Center of Excellence”, Policia e Kosovës. Pranisë së rëndësishme të aktivisteve shqiptare nga Kosova u përforcua edhe nga tri zonja nga Shqipëria dhe Maqedonia e Veriut.

Samiti u cel nga Drejtori për Armeninë i Institutit Ndërkombëtar Republikan z. Artak Shakayran që mirëpriti të ftuarit në këto dy ditë zhvillimesh. Pas fjalëve të mirëseardhjes  mbajtur nga znj. Sonia Cavallo, Anëtare e Këshillit Këshillimor të ËDN dhe nga znj. Johanna Kao, Drejtoresha Menaxhere e “Strategjive Institucionale dhe Nismat” pranë Institutit Ndërkombëtar Republikan dhe mesazhit   të Zëvendësministër i Punëve të Jashtme i Republikës së Armenisë z. Vahan Kostanyan,

Paraqitja e delegateve dhe prioritetet e tyre të përbashkëta u krye nën moderimin e zonjës Visare Berisha Shabani,  nga “Assist” Kosova , Anëtare e Bordit të ËDN Evropë-Eurazia.  Dita e dytë nisi me një panel kushtuar Ballkanit Perëndimor që u mbajt nën moderimin e znj. Arta Bilalli Zendeli, Zëvendëspresidente e Bashkimit Demokratik për Integrim.  Përmes të ftuarave në panel: znj. Jevrosima Pejovic, Deputete e Parlamentit zë Malit të Zi  Znj. Vesna Marjanovic, Sekretare e Përgjithshme e “Europa Nostra”,  Serbia  dhe znj. Taibe Canolli Brajshori, Drejtore e burimeve njerëzore në  Policinë e Kosovës  nga “Ëomen Peace and Security Center of Excellence” u trajtua përvoja e vendeve të Ballkanit Perëndimor gjatë tri dekadave të fundit në kalimin nga konflikti dhe ndarjet drejt bashkëpunimit rajonal, qeverisjes demokratike dhe integrimit euro-atlantik. Diskutimi u përqëndrua në qëndrueshmërinë demokratike, bashkëpunimin rajonal dhe mësimet që Ballkani Perëndimor mund t’u ofrojë Ukrainës, Kaukazit të Jugut dhe rajoneve të tjera që synojnë ndërtimin e një stabiliteti afatgjatë.

Samitin e nderoi me praninë dhe fjalën përmbyllëse znj. Lilit Makunts, Shefe e Kabinetit të Kryeministrit të Republikës së Armenisë.  Në fjalën e saj znj. Makunts ju drejtua të pranishmeve me mesazhet për një paqe gjithëpërfshirëse,  për nevojën që paqja e qëndrueshme të ndërtohet përmes të gjitha niveleve dhe institucioneve të qeverisjes.  Në të dyja ditët e Samitit pjesëmarrësit u ndanë në grupe tematike pune. Në ditën e parë u diskutuan  tema të tilla si: pajtimi dhe ndërtimi i paqes në komunitet;  mbrojtja dhe reforma e sektorit të sigurisë;  fuqizimi socio-ekonomik dhe ekonomitë e rimëkëmbjes;  rrjetet, të rinjtë dhe qëndrueshmëria qytetare;  legjislacioni për paqen etj.  Në ditën e dytë  grupet u mblodhën sërish, përmes një formati interaktiv për të përzgjedhur tri praktika që mund të ishin me vlerë për shkëmbime rajonale.