Speciale

Ilia S. Karanxha: Kryepeshkopi i Durrësit Pal Andrea Engjëlli

Të shkruash për jetën e veprën e kryepeshkopit të Durrësit Pal Engjëlli në vështrim e parë, për bollëkun e dokumentave që e citojnë, duket si diçka e thjeshtë mirëpo po të kemi paraysh se kjo biografi mplekset në formë violente me veprimtarinë falsifikuesve të nipërve e stërnipërve të tij gjatë shekullit të XVI-XVII çështja paraqitet e vështirë e komplekse. Bile deri në...

Kolë Tahiri: Nik-mengjajtë e Mërturit (I)

Nik Mengja mbetet një nder burrat ma zamadh të Fisit të Mërturit. Urtësia dhe mençuria e tij kane rrugetuar, në gojën e popullit, ne mjegullnajen e moteve per me se tre shekuj pander-prerje. Me nje «jetegjatesi»te tille do te krenoheshin edhe filozofet e medhenj. Mendohet, se Nik Mengja ka lindur ne çerekun e fundit te shekullit XVII-te dhe ka mbijetuar, po-thuajse tere shekullin XVIII-te. Ne çdo gojedhene ...

Fotaq Andrea: Justin Godart, një mik i madh i kombit shqiptar

Në qershor 2006, me rastin e 50 vjetorit të vdekjes së Justin Godarit, një shesh në Paris mori emrin e tij, duke nderuar kështu figurën e Atij që është quajtur me cilësimin më domethënës e të veçantë: “I Drejti i Kombeve”. Po kush është konkretisht “I Drejti i Kombeve” Justin Godar, kjo figurë e shquar historike e Republikës III Franceze, dhe ç’përfaqëson ai për vetë ne shqiptarët?...

Mërgim Korça: A mund të shkruhet historia duke mohuar e duke shfytyruar fakte?

Ësht’e qartë se kritika, në masën thuajse tërësore, nuk mirëpritet. Kjo pak por e sigurtë. Kurse me historianët, reagimi i tyre kalon pastaj në skaje shumë të pakëndëshëm dhe ABC-ja e përgjigjeve të tyre është “ Si ka mundësi që, me sa dijmë né, filani as nuk është historian por ...”. Pa dashur të bëj krahasime me shkencat egzakte ku dy disiplinat nuk për-puthen, por në lëmín’e shkencave shoqërore, në nivelin nga më mesatarët ...

Victor Frobin: Shqipëria, dekania e racave, dhe më e vogla e shteteve

Pas shekujsh harrese, Shqipëria zë befas vendin e parë në aktualitetin botëror. Dhe siç do ta shohim, sa çështje e ndërlikuar dhe e ngatërruar që qenka kjo çështja shqiptare!“Ne jemi të gjithë të barabartë përpara Shqipërisë!” - më deklaroi në veçanti e mirëkuptim një diplomat, tek i cili e pashë të urtë e të arsyeshme të shkoja të konsultohesha me të përpara se t’i hyja kësaj monografie. “Historianë, gjeografë, etnologë, diplomatë, ne futemi të gjithë brenda së njëjtës kategori: sepse ne nuk njohim asgjë - asgjë fare - rreth këtij vendi dhe rreth banorëve të tij!”...

Fehmi Kelmendi: Invazioni Osman dhe manipulimet pansllaviste kundër kombit shqiptar

Pas kësaj ngjarjeje turqit depërtuan pa pengesa drejt veriut duke pushtuar vende pas vendesh. Viset e okupuara shqiptare prej turqve përfshiheshin në një Elajet që quhej i Rumelisë, me qendër në Manastir. Ejaleti ndahej në vilajete, vilajeti në sanxhaqe, sanxhaku në kazaja dhe kazaja në nahije. Shqipëria kishte katër vilajete: i Kosovës, Manastirit, Janinës dhe Shkodrës me një sipërfaqe gjithsej prej 116 mijë km katrorë. Gjendja e tillë nuk ...

Arif Kutleshi: Dr. Franz Baron Nopcsa – Shqipëria Katolike e Veriut

Kur të kujtosh se Shqipëria nuk është shumë më larg nga bregdeti i frekuentuar nga turistët , -dalmatin, se sa Esztergomnga Budapeshti, pothuajse habitesh nga sa pak njerëz deri tash është vizituar pjesa malore e këtij vendi. Mungesa e komfortit dhe imazhi i keq, janë pengesat, që shumicën e vizitorëve e detyrojnë ta anashkalojnë Shqipërinë. Fakti, që këtu mbretëron mungesa e komfortit, askush tash s´mund ta mohojë, por që nga ana tjetër, një vizitë në pjesën katolike të Veriut do të ishte më e rrezikshme se sa një...

Fatmira Biçaku: Një vështrim për figurën e Skënderbeut me rastin e 100 vjetorit të pavarësisë së Shqipërisë

Fitorja e parë e Skenderbeut në betejën e Torvjollit, i dha forcë, emër e lavdi Dibrës e Shqipërisë si një ndër betejat më të ashpra , më të egra. Ajo u zhvillua në Dibër me epiqendrën e saj në Çidhën më 29 Qershorit 1444. Sikurse e kanë përcaktuar qartë dhe studjues e historian të tjerë vendin e zhvillimit të betejës së Torviollit dhe vend lokalizimin e saj. Edhe bindjet tona janë të padiskutueshme se beteja e Torvjollit është zhvilluar në Dibrën e Poshtme dhe epiqendra e saj ka qenë në Kastriot, me qëllimin që të ...

Halim Purellku: Shtrirja e kryengritjes shqiptare kundër-osmane e vitit 1912 në vilajetin e Manastirit

Përgatitjet për fillimin e kryengritjes shqiptare kundër-osmane, kishin filluar që në dimrin e vitit 1911/1912. Shqiptarët në Kosovë asokohe kishin filluar të punonin, veç tjerash, edhe për formimin e një Komiteti të kryengritjes, i cili do të drejtonte organizimin dhe zhvillimin e saj.) Ideja për një kryengritje kombëtare kundër-osmane gjeti mbështetje edhe ndër shqiptarët e vilajetit të Manastirit. Më 20 janar të vitit 1912, qe organizuar një miting në Dibër, në të cilin u shtrua kërkesa që po ata të drejta që iu ...

Baki Ymeri: Shenjtërimi i Kishës ''Më Një Ditë'' ku u mbajt mesha e parë shqipe

Në bazë të agjencisë së lajmeve Stiri.rol.ro, autori Costin Ni?u boton artikullin „Kisha Shën Nikolla „Dintr-o Zi”, 310 vjet të ekzisencës”, ku përveç autoriteteve të larta fetare rumune, në ballë me Kryepishkopin Daniel, Pariarku i Rumanisë, dhe një publiku të panumërt, morën pjesë edhe ambasadori i Shqipërisë, zt. Sami Shiba, ministri-këshilltar i ambasadës shqiptare, Dr. Luan Topçiu (ambasadori i ardhshëm i Shqipërisë në Bukuresht), si dhe themeluesi i Bashkësisë Kulturore të Shqiptarëve të Rumanisë, Dr. Xhelku Maksuti...

Bedri Tahiri: Milosh Kopiliqi - Heroi q? sfidoi historin?

Trimi i parë drenicas që njeh historia, padyshim, është Milosh Nikollë Kopiliqi. Ishte luftëtar dhe prijës i njohur, si edhe pasanik i madh, i cili posedonte prona të shumta e t? begata në Kopiliq të Drenicës heroike. U martua me vajzën e car Lazarit, dhe kur osmanët u vërsul?n këtej Dardaneleve, u lidh me koalicionin e krishter? antiturk...

Kujtim Mateli: Përpjekje për lokalizimin e Dodonës dhe pranimi i vendndodhjes së saj në jugperëndim të Janinës

1.2-1. Përpjekjet për ta kërkuar Dodonën në afërsi të Janinës dhe jo në ndonjë vend tjetër, janë përcaktuar nga disa ndikime:a) Dodona ka lulëzuar edhe në kohën e sundimit molos në Epir. Përderisa qendra politike dhe ushtarake e Molosisë ishte Pasaroni, kërkuesit e saj nuk mund ta përfytyronin qënien e Dodonës përtej kësaj hapësire...

Shefik Shkodra: Shkolla fillore ‘’Selami Hallaçi’’ dhe mësuesi Ilmi

Herën e fundit, më 1912, pas Pavarësisë së Shqipërisë dhe pas braktisjes së tokave evropiane nga Perandoria Osmane, trevat shqiptare, pjesa më e madhe mbetën pa kurrfarë të drejte njerëzore, pra, tash nën okupimin e serbëve. Pas Luftës së Dytë ...

Avzi Mustafa: Ecuritë e arsimit fillor shqip në Kërçovë e rrethinë

Rrjedhat e zhvillimit të arsimit shqip në Kërçovë kanë qenë të kushtëzuara nga rrethanat kulturore, shoqërore dhe politike, herë-herë të penguara nga faktorët e ndryshëm...

Neki Babamusta: 26 Marsi 1990 - Vullkani që tronditi komunizmin në Shqipëri

Në vitin 1950-52 vazhdoja studimet në Shkodër në shkollën pedagogjike 2 vjeçare me program të avancuar. Drejtor kishim z. Shaban Arra, figurë e nderuar e arsimit tonë ...

Fitim Rifati: Traktati i Shën Stefanit dhe reagimet e shqiptarëve

Ndryshimi i ekuilibrit të forcave në Evropë u shkaktua si pasojë e Krizës Lindore (1875-1878), e cila përfshinte përmbysjen e sundimit osman në Rumeli (pjesën evropiane ...

Fritz Radovani: Dishmon atdhetari Kolonel Faik Quku...

Familja Quku asht e njohun në Shkoder per Burra Atdhetarë dhe si e tillë asht nder familjet ma të persekutueme nga rregjimi diktatorial komunist. Një nga Burrat që...

Ilmi Veliu: Letra e Skënderbeut e 31 tetorit 1460 dërguar princit të Tarentit, Johan Antoni

Fort i kthjellti princ e zotëri i nderuar, mora letrën e zotërisë tuaj, dhe mënyra se si ju shkruani, më shumë më çuditi se sa do të më hidhëronte. Thoni se, pasi më njihni për njeri ...

Ilia S. Karanxha: Familja Breu në zanafillat e ikonografisë kastriotiane

Studimet albanollogjike mbi ikonografinë e Skëndërbeut prej vitesh i kanë dhënë një peshë të madhe problemeve që lidhen me portretin e parë e me saktë me portretin ...

Halit Elshani: Grupi i Ajdin Muliqit, përkatësisht grupi i Enver Hadrit

Kush ishte në të vërtetë desidenti Ajdin Mustafë Muliqi, i burgosur disa herë?! Është i lindur me dymbëdhjetë prill të vitit 1937 në Pejë. Ka nënshtetësinë e Republikës së Shqipërisë...

Lutfi Alia: Agnes Gonxhe Bojaxhiu - Nënë Tereza (III)

Në gusht të vitit 1992, Nënë Tereza erdhi përsëri në Shqipëri. Vazhdonte aktivitetet e saj me intensitet, takonte mijëra njerëz të thjeshtë dhe punonte pa pushim për fuqizimin...

Hilmi Saraçi: Disa të dhëna karakteristike për familjen Gergjaliu

Familja Gergjaliu nga Studimja e Poshtme (Martiraj), komuna e Vushtrrisë është një familje e njohur, jo vetëm në Kosovë por edhe më gjerë, për historinë e përjetimeve dramatike...

Fotaq Andrea: Faik fisnik Konica, Gjeniu dhe Ati i kombit modern shqiptar

Viti 2012 përkon me tri data të shënuara në Historinë e kombit shqiptar: u çel me 130 vjetorin e lindjes së Fan Nolit, këtij titani të mendimit dhe të veprimit; do vijojë me 100 vjetorin...

Lutfi Alia: Agnes Gonxhe Bojaxhiu - Nënë Tereza (II)

Në mars te vitit 1991, Nënë Tereza erdhi përsëri në Shqipëri. Ky vit shënoj zhvillime të mëdha dhe ngjarje të rëndësishme për misionin e saj bamirës. Kësaj rradhe, Nënë Tereza...

Lutfi Alia: Agnes Gonxhe Bojaxhiu - Nënë Tereza (I)

Pas shumë vite kërkesash insistuese personale dhe zyrtare, më së fundi, në gusht të viti 1989 Agnes Gonxhe Bojaxhiu - Nënë Tereza, e realizoj deshirën e madhe, si u shpreh...

Sabile Keçmezi-Basha: Ismail Qemali, Pavarësia e Shqipërisë dhe Gruaja Shqiptare

Një ndër periudhat që ndërruan kahet e historisë së popullit shqiptar, pa dyshim se është Lidhja Shqiptare e Prizrenit, e cila me programet e saja angazhohej për të...

Frrok Kristaj: Gjergj Kastrioti - Arkitekti i shtetit demokratik gjithëkombëtar (Në 568-vjetorin e Lidhjes së Lezhës - 2 mars 1444)

Përballë depërtimeve otomane në vijen e parë gjendej Perandoria Bizantine, Arbëria, Rasha, Bosnja, principatat e krishtera të Egjeut, Rumania, Ungaria pastaj mund të...

Ukshin Zajmi: Java e Minatorëve të Trepçes

Greva e minatorëve të Trepçës pati jehonë të madhe në mbarë Kosovën. Greva e elitës së punëtorëve ndikoi që të dridhen themelet e diktaturës së pushtetit serb...

Kolë Tahiri: ''Takimet'' e mija me Lahutën e Malësisë dhe autorin e saj

Pas mbarimit te shkolles fillore ne Shkoder, ndodhesha me pushime verore ne lartesite e malit te Kores Merturit, ne thellesi te Bjeshkeve te Nemuna. I ndjeri, Mark...

Emanuel: Burimet e autorëve antikë për ilirët dhe Ilirinë

Nga literatura e shfletuar do të përmendim vetëm disa nga argumentet e shkruara: Sipas udhërrëfyesit të shek.VI, Synekdemit të Hieroklit, në provincat...

Hilmi Saraçi: Krimimelët serbë vrasin dhe masakrojnë Selatin Gërxhaliun me tërë familjen

Ishte skenë trishtuese. Dhoma ishte e thyer dhe e shkatërruar. Fëmijët kishin mbetur njëri mbi tjetrin. Gjaku e kishte mbuluar trupin e tyre të njomë. Muberaja dhe...

Ukshin Zajmi: Lufta e parë ballkanike 1912 - luftë kundër Perandorisë Otomane apo luftë pushtuese të tokave shqiptare!?

Historia serbe, ajo në përgjithësi, madje edhe ajo shqiptare, Luften e Parë Ballkanike e njef si luftë të aleancës ballkanike kundër Perandorisë Otomane. A është...

Qazim Namani: Komplekset Monumentale-Historike në Kosovë

1 Kompleksi Monumental i Lidhjes Shqiptare të Prizrenit - Kompleksi i Gazi Mehmet Pashës në Prizren, vendi ku është formuar dhe ka zhvilluar veprimtarin ...

Meri Lalaj: Pranverë 1991 në Pogradec

30 mars 1991- Nesër do të votojmë. Nga dhënia e mësimeve anglisht gjatë këtij muaji kam fituar: 2 kilogramë qumësht pluhur, 200 gramë kafe dhe 500 gramë sallam...

Hilmi Saraçi: Ardhja dhe qëndrimi i çerkezëve në Kosovë

Fshati Hamidi gjendet tri kilometra në lindje të Qyqavicës, komuna e Obiliqit (Kastriotit). Është njëri ndër 24 fshatrat e Artakollit . Ky fshat i vogël tani me afër 30 shtëpi dhe...

40 41 42 43 44
Në Fokus