Speciale

Kolë Tahiri: Toponimi «Bjake» (e Merturit)

Midis toponimeve dhe mikrotoponimeve te hereshme, te cilat vazhdojne te ruhen ne krahinen e Nikaj-Merturit, ende te pasqaruara shenohet edhe emervendi (toponimi) "Bjake" ose «Bjakja e Merturit»...

Lutfi Alia: Tinguj jete

Kur nje historian takohet dhe bisedon me veteranet e luftes nacional – çlirimtare, e kupton se historia e shkruar ne libra nuk mjafton per te dhene imazhin e plote te luftes, eshte teper skematike, pasi pershkruan ne menyre ...

Fotaq Andrea: Zëri “Albanua”

“Fjalori historik i gjuhës së vjetër frënge”, apo ndryshe “Glosari i gjuhës frënge nga zanafilla deri në shekullin e Luigjit XIV”, hartuar nga Curne de Sainte-Palaye, anëtar i Akademisë së mbishkrimeve dhe i Akademisë ...

Avzi Mustafa: Ali Vishko - Shën Hieronimi

Emri dhe veprat e Prof. Ali Vishkos zënë një vend të merituar në historiografinë dhe kulturën tonë kombëtare. Në veprimtarinë e tij shkencore ai ka publikuar punime të ndryshme shkencore, shumica e të...

Ilia S. Karanxha: Arti kishtar dhe identiteti shqiptar në zanafillat e emigracionit

Arti kishtar është i lidhur pazgjithmërisht me botën shpirtërore  të shqiptarve që emigruan në Itali e në të njëjtën kohë mes këtyre emigrantve  qysh në shekullin XIV spikatin elementët e parë të një identiteti shqiptar...

Fotaq Andrea: Sy-zogjtë Konica-Pikaso nën penën e Apolinerit

Le të theksojmë që në fillim se 45 letrat e Faik Konicës (1903-1913), drejtuar poetit frëng Gijom Apoliner (Guillaume Apollinaire), shfaqin interes të veçantë jo vetëm për ne shqiptarët - për të thelluar njohjen e ...

Gjovalin Muzhani: Kujtime nga Festa e Reçit

Si nji tradite e cila ju imponue Malsise e qytetarevet te Shkodres u kremtonte festa e Reçit deri ne medheshti. Ishte e vetmja epope e veriut e luftes nacional çlirimtare tue u hymnizue ne permasa mbare Kombetare...

Lutfi Alia: Nënë Tereza - e famshme dhe shenjëtore

Vepra madheshtore e Nene Terezes, eshte ngritur ne piedestalin e figurve m? t? shquara te kishes katolike dhe te historise se njerezimit.Me dekret special, Papa Gjon Pali II, ne vitin 1999 shpalli hapjen e proçesit ...

Bedri Tahiri: Veprimtaria luftarake e Azem Galic?s

Lufta e Par? Bot?rore (1814- 1918), trojet shqiptare, n? p?rgjith?si dhe ato t? mbetura jasht? Shqip?ris? londineze, n? ve?anti, i gjeti t? katandisura fare. Kudo, mjerim, varf?ri, shtypje, tortura, mizori, burgosje e vrasje massive...

Lutfi Alia: Bashkëpunim krijuesish

Disa dite me pare, lexova ne Zemrashqiptare nje cikel me 5 poezi te studentes Eriola Margjeka, te shoqeruara me nje koment te shkurter, por elegant e kuptimplote te redaktorit tone Zeqir Lushaj dhe vendosa te ...

Lutfi Alia: Nënë Tereza, misionare e dashurisë

Nënë Tereza, e udhehequr nga thirrja e Krishtit mbi kryq: “Kam etje”, vendosi te largohet nga Kongregacioni i motrave te Loreto-s dhe t’i dedikohet bamiresise, dashurise, mbeshtetjes, ndih-mes materiale e ...

Fotaq Andrea: Konica, dilemat dhe ''mëkati''

Siç kemi bërë tashmë të ditur në Fletore koniciane nr. 2 (Kur puqen dy male në vargmal miqësie), letrat e Faik Konicës drejtuar poetit të madh francez Guillaume Apollinaire, që ruhen në Bibliotekën Rishëljë të Parisit...

Avzi Mustafa: Abetarja e Samiut veper me rendesi

Sami Frashëri  bashkë me rilindësit tjerë e kishin kuptuar se pa hartimin e abetareve  nuk mund që të ngrihen themelet e kalasë së kulturës kombëtare. Kështu që vitet 1886-1888 janë vitet kur patriotët shqiptar iu ...

Gjovalin Muzhani: Katër rrahje zemrash në tingujt e katër orëve të Shkodrës

Shkodra qe mban mbi shpatulla 2500 vjet  e historise se vet te moçme e te lavdishme, leshoj rrajet e veta bri liqenit e piu qumesht gjirit ne kalane Rozafa, si ajo foshnja e legjendes se murit.Ne at gjoks u struk...

Lutfi Alia: Shkrimet iliro-albaneze në antikitet

Fiset ilire flisnin gjuhen e tyre, ilirishten dhe pavaresisht se ende nuk jane gjetur dokumenta te shkruara, nuk perjashtohet mundesia, se gjuha ilire shkruhej me alfabetin e vet, i cili ndofta ishte i ngjashem me alfabetin grek...

Lutfi Alia: Kritikat ndaj aktivitetit të Nënë Terezës (2)

Kritikat e gazetareve ndaj misionit te Nene Terezes, synuan te krijojne hije rreth  vepres se saj humanitare, madje ne kete fushate shpifjesh u implikua dhe stampa mjekesore, qe i adresoj disa kritika rreth kurimit te semureve ...

Fotaq Andrea: Piktura Taso në Pallatin e Europës

Një copëz Shqipëri, Pogradeci i adhurueshëm i Lasgushit dhe i Kutelit po shfaqet këto ditë në Pallatin e Europës Strasburg nën penelin e piktorit të merituar Anastas Kostandini. Janë 35 tablo në vaj plot dritë dhe 10 grafika ...

Lutfi Alia: Kritikat ndaj aktivitetit të Nënë Terezës (1)

Misioni i Nene Terezes, beri jehone te madhe ne opinionin boteror, qe ne fillimet e aktivìtitetit, andaj popujt e vleresonin dhe admironin kontributin e saj ne ndihme te varferve, te semureve, te jetimeve dhe te braktisurve ...

Lutfi Alia: Prolog për Nënën e Dashurisë (2)

Figura dhe vepra e Nene Terezes ishte e nj0hur kudo ne bote, ndersa ne Shqiperi ishte pothuajse e panjohur dhe ndonje, qe e dinte kush ishte kjo murgeshe e shquar, nuk guxonte te fliste nga frika, qe impononte politika...

Lutfi Alia: Prolog për Nënën e Dashurisë (1)

Nene Tereza, kjo grua e madhe me trup vogel, e veshur me sarin e bardhe, me kordona blu ne buzet anesore, me koken te mbuluar lirshem, ashtu si e vinte shamine nena Drane; me kryqin te fiksuar n?n supin e majte mbi ...

Ilia S. Karanxha: Shenjtorë shqiptarë të mohuar dhe antishenjtorët e nderuar

Para se turqit të kapërcenin detin dhe të  shkelnin në Tokën e Otrantos kishin mbyllur llogaritë  me trojet shqiptare. Mizoritë, grabitjet, dhuna çnjerëzore dhe vrasjet në masë të njërzve të pafajshëm kishte  qënë gjithmonë ...

Lutfi Alia: Shkrimet dhe shkollat në gjuhën shqipe (2)

"Meshari" i Dom Gjon Buzukut nuk asht vepër e vonuar, as jashtë kontekstit historik te vendit tone, kur dihet se gjuha albaneze flitej dhe shkruhej pikërisht në ato troje, ku lufta për supremaci midis kishës së ...

Avzi Mustafa: Toponomia e Rekës së Epërme

Studiues të ndryshëm krahinën e Dibrës e ndajnë ne dy pjesë, në Dibrën e Epërme dhe Dibrën e Poshtme. Një ndarje të këtillë bën edhe Myler, i cili gjithashtu e ndan atë në dy krahina, në Dibrën e Epërme dhe Dibrën e Poshtme...

Lutfi Alia: Shkrimet dhe shkollat në gjuhën shqipe (1)

Me 7 mars, Shqiperia kremtoj diten e mesuesit, festa e mesenjetores shqipe, qe u hap ne Korçe, me 7 mars 1887. Hapja e shkolles ne Korçe, ishte kurorezim i perpjekjeve te vazhdueshme te Komitetit Kombetar per...

Kujtim Mateli: Dëshnica para dhe pas Pavarësisë

Viti 1912 e nxori Dëshnicën në ballë të krahinave që luftonin për pavarësinë e Shqipërisë. Dëshnicarët e kishin kuptuar mirë se pa luftë dhe përpjekje nuk arrihej asgjë. Ndaj ata rrëmbyen armët dhe të gjithë fshatrat e saj ...

Shpresa Jahiri: Rrugëtim i vështirë i shkollës shqipe

Në Kazanë e Gjilanit, që nga gjysma e shekullit XIX, filloi të punonte një shkollë shqipe pranë kishës katolike, në fshatin Stubëll e Epërme. Shkolla ishte legalizuar në vitin 1905 dhe ishte financuar nga prifti i famullisë së Stubllës...

Avzi Mustafa: Kontaktet e Josif Bagerit me patriotët

Josif Bageri tërë jetën e kaloi në varfëri familjare, në mërgim si bari, shegert, punëtor e udhëheqës i gazetarëve "Shqypeja e Shqypnisë" dhe "Ushtima e Krujës",autor librash.(Kondo,1982). Megjithatë, kjo jetë plot ...

Lutfi Alia: Kostantin Arianiti - Kominata - Komneni (2)

E veja e Gjergj Arianitit, baronesha Petrina Frankone Arianiti Kominata Komnena, se bashku me te tre djemt, ne fillim te  vitit 1463 u kthye ne Itali, fillimisht qendroj ne trojet e prinderve e me pas ne Venecia. Me 3 shtator 1463...

Marjan Sebaj – Sopi: Vdekja dhe ngjallja e Jezusit - Pashkët

Në besimin e krishterë (katolik) ditët para festës më të madhe të saj janë Krezhmet apo 40 ditë të pendesës, të sakrificës, të vetmohimit, të vetflijimit, ditë kur përkujtojmë jetën dhe veprimtarinë e Jezu Krishtit...

Lutfi Alia: Dita e Verës Shqiptare (2)

Festa e Dites se Veres, brenda realitetit dhe miteve nga e mori zanafillen, ka arrijt ne ditet tona me fizionomine e saj antike, si festa pagane pelasgo – iliro – albaneze, e paster, e gezueshme dhe mbareshqiptare.Dita e Veres, apo ekuinoksi pagan, shenon kalimin nga stina e dimrit ...

Halil Gashi: Akuza e rendë e 80 plisave të bardhë

Lybeniqi i Pejës një ditë para 15-vjetorit të masakrës së vet dukej i qetë, i heshtur, por edhe i vetmuar, i zhytur thellë në dhembjen e madhe për mbi 80 bashkëfashtarë, të cilët në dy masakta të ndara humben jetën nga forcat militare, paramilitare, policore dhe ushtarake serbe...

Bedri Blloshmi: Çfarë ndodhi më 16.11.1982 në Spaç

Rexhep Uk Goçi ka lindur në vitin 1937 në fshatin ?erem të rrethit Tropojë. Rexhepi ka qenë i martuar me Bora Goçaj dhe kanë lindur 7 fëmijë: Perlatin (më i madhi), Esatin, Luanin dhe motrat Sadete, Valdete, Valbona dhe Servete. Rexhepi kishte arsim fillor dhe ka punuar në ndërmarrjen...

Gjon Markokaj: Rrënimi dhe rimkëmbja e besimit fetar

Kjo luftë e shpallur tashmë e hapur kundra fesë, zakoneve prapanike e bestytnive fetare (sipas propogandës ateiste) që, lëshoi Partia, tashmë ishte; si kudo në Shqipëri edhe ne fshatin tim te lindjes.Kisha e Rajës...

Ilia S. Karanxha: Gjenocidi serb i treguar nga serbët

Të flasësh sot për Leon Trockin shumë shqiptarve  do t'u ngjalleshe  një farë nervozizmi. Kush cilësohej trockist duhej t'i linte lamturën kësaj bote mbas ai simbolizonte kundërshtarin dhe disidentin e parë ndërkombëtar kundra ideve ...

Avzi Mustafa: Kongresi i dytë i Manastirit

Pas Kongresit të parë të Manastirit më 1908 shkrimi dhe sholla shqipe mori hov të madh. Ideologët e Rilindjes Kombëtare e kishin kuptuar se problemi i arsimit kombëtar ishte i lidhur shumë ngushtë me bashkimin dhe forcimin...

34 35 36 37 38
Në Fokus