Speciale - Zemra Shqiptare

Lutfi Alia: Artemise helene, Diana romake, Zana iliro-shqiptare dhe festa e Ditës së Verës

Më 14 mars, në një atmosferë festive, populli shqiptar do të kremtoi Ditën e Verës, këtë ditë hiroshe dhe gazmore, që ishte dhe mbetet festa më e bukur popullore mbarë shqiptare.Festa Dita e Verës e ka origjinën në antikitetin iliro-albanez...

Lutfi Alia: Kronika e eksodeve dhe vendbanimet arbëreshe në Itali, 1272 – 1774

Pas rënies të Principatës së Arbërit (1255), më 21 shkurt të vitit 1272, në skenën e historisëarbërore shfaqet Regum Albaniae, me mbret Karli I Anzhuin (Carolus I, dei gratia rex Siciliae et Albaniae).Mbreti Karli I Anzhuin...

Fatbardha Demi: Teofil Haxhimihali (1867-1934)

Sot vlerësohet si piktori më i famshëm i artit popullor i Greqisë dhe një nga përfaqësuesit më të mëdhenj të rymës moderne të pikturës hellene të fillim shekullit 20. Veprat e tij janë paraqitur në Galeritë e të gjitha qyteteve europiane dhe janë blerë ...

Fotaq Andrea: Konica, përçues i vlerave të letërsisë

Një enigmë e veçantë që shoqëron jetën e Faik Konicës në vitet e para të vendosjes së tij në SHBA (pas 1909) dhe që ka intriguar mjaft studiues, ka të bëjë drejtpërdrejt me një pohim të thjeshtë të poetit të madh Gijom Apoliner kur portretizon mikun e tij shqiptar, më 1 maj 1912: "I shkrova ...

Lutfi Alia: Festa e Karnevaleve

Në muajin shkurt, festohen karnevalet, një festë popullore me origjinë pagane, e cila ku më shumë e ku më pak, kremtohej në kohë të shkuara dhe vazhdon në kohët moderne, kremtohet me tërë madhështinë e saj në Korçë, Shkoder...

Ilia Karanxha: Herkuli dhe Nikolla Leonik Tomeo

Mes veprave të artit që gjendeshin në koleksionin e Tomeos në regjistrimin që bëri Marcantonio Michieli më 1537 ishte shënuar edhe një objekt arkeologjik me fjalët: “Pllaka me stuko në basoreliev prej një këmbe, që...

Gjon Frani Ivezaj: Historia e Kelmendit ndër shekuj dhe biri i pamposhtur Pjetër Nua Ujka Mernjaçaj

Mes Alpeve të Shqipërisë së Veriut ndodhet Kelmendi (Kelmeca) një perlë e bukurisë shqiptare ndër shekuj. Banorët e saj të hershëm qysh nga lashtësia dallohen për shpirtin e tyre të çiltërt, trimërinë, burrërinë, besën, mençurinë, humorin e hollë mendjekthjell dhe ...

Lutfi Alia: ''Fluturat prej letre''

Dy muaj të shkuara, miku im, poeti i talentuar, mjeshtri i vargjeve të pashterruna, atdhetari Adem Zaplluzha, më dërgoi vëllimin e ri me poezi “Fluturat prej letre”.I lexova poezitë pa u ndalun, u zhyta dhe udhëtova së ...

Avzi Mustafa: 150 vjetori i vdekjes së Gjergj Qiriazit

Në historinë tonë kombëtare kemi plot e përplot shembuj të sakrificës familjare për të mirën e popullit e atdheut tonë. Një ndër këto familje gjithsesi është edhe familja e Qiriazëve. Kontributi i kësaj familje në emancipimin...

Kodrari: Kleri Françeskan në Krijimin e Shqipnisë

Lidhja Shqiptare e Prizrenit kjè nji përgjegje esenciale kryekrejet e burrave ma n’zâ shqiptarë ndaj vendimeve të Traktatit të Shën Stefanit që gjymtonte tanësinë territoriale të Shqipnisë, po ashtu edhe një përgjegje në “anteprima”...

Avzi Mustafa: Platforma pedagogjike e shkollës shqipe

Lidhja Shqiptare e Prizrenit erdhi si rezultat i përpjekjeve ideologjike dhe kulturore të viteve ‘60-‘70 të shekullit XIX. Përpjekjet e para të rilindësve tanë për organizimin e një lëvizje të gjerë kulturore në plan të parë ishin synime të karakterit politik të shqiptarëve të vendit...

Lutfi Alia: Festa e Flamurit në Martanesh, 1939

Në fund të nëntorit të vitit 1939 përfundonin mësimet në shkollën unike të Martaneshit. Shkolla ne zonat e thella malore ishte verore, kësisoj fillonte më 1 mars dhe përfundonte me 30 nëntor, por mësimet zakonisht mbylleshin më 28 nëntor...

Lutfi Alia: Bashkëbisedimet me veteranët

Të shkruash historinë e luftës Antifashiste Nacional-çlirimtare, është impenjim i vështirë, por aktualisht është dhe një ndërmarrje relativisht e lehtë, pasi në ditët e sotme, arkivat kanë nxjerrë shumë dokumenta, që kanë ndikuar të ...

Avzi Mustafa: Noli dhe shqiptarët e Ukrainës

Noli një intelekt i çuditshëm që lë gjurmë të pashlyeshme në historinë dhe kulturën tonë. Më duket se ai ngel një ndër njerëzit që meriton të nderohet si njeri i tokës dhe i hyjnisë. Kjo fytyrë markante me tërë qenien e vet veproi...

Avzi Mustafa: Ndre Mjeda - themelues i shkollave të para në gjuhën shqipe

Periudha që nga fillimi i shekullit XX e deri në kushtetutën e vitit 1908 në historinë arsimit kombëtar mund të quhet lëvizje për arsim dhe kulturë kombëtare. Pas shumë përpjekjeve, më në fund Sulltanati u detyrua të bëjë disa lëshime. Kështu u lejua liria e besimit fetar për të gjithë...

Sabile Basha: Kujtojmë atdhetarin Emrush Bejta

Edhe pse ishte zbulua dhe dënua më parë grupi që e kishte ndihmua Hasan Remnikun me shokë. Edhe pse udbashët mendonin se me arrestimin e tyre, në Anamoravë, lëvizjes ilegale i kishin dhënë përfundimisht grushtin e fundit ...

Sabile Basha: Nica, UÇK dhe malli për At-dheun

Thonë se kudo që shkon, dashuria e malli të vijnë pas si hije dhe duke u mbështetur në këtë postulat të filozofisë së popullit, historia dhe liria, janë përherë të gërshetuara në mes vete dhe kulmojnë me ngjarje madhore. Atëherë, gjatë zhvillimeve historike...

Sabile Basha: Kuvendi i Prizrenit dhe vendimet e tij

Kosova e dërrmuar nga Pushteti i Administrimit ushtarak , do të arrij në Kuvendin e Prizrenit që u mbajt, me 8-10 korrik 1945, në qytetin e Prizrenit. Ky kuvend, duhet theksuar se nuk ishte as i pari, e, as i fundit i cili solli vendime...

Ilia Karanxha: Shtrembërimi i historiografisë shqiptare

Zanafillat për shkrimin e historisë të Skënderbeut nga ana e Marin Beçikemit janë shumë të hershme e mund t'i konsiderojmë fill pas botimit të Rrethimit të Shkodrës. Aty rreth vitit 1506 miku i tij i ngushtë në Brescia, Giovanni Britanico...

Fatbardha Demi: Liria, treguesi i marteses

Shpeshtesia ne rritje e divorceve dhe ndarjeve bashkeshortore flet per nje krize te institucionit martesor. Duket sikur kjo shpeshtesi ve ne dyshim qendrueshmerine e nje institucioni qe duhej te bashkonte dy persona per gjithe jeten. Duket gjithashtu qe nje qendrueshmeri e ...

Sabile Keçmezi- Basha: Veprimtari e madhe atdhetare

Sot, jam e nderuar, dhe shpreh kënaqësinë time të veçantë, që ndodhem ketu, për të promovuar së bashku me Ju, monografinë “RAFI HALILI DHE ORGANIZATA “KUSHTRIMI I LIRISË”Promovimi i Librit, këtu, në ambientet e Teatrit të Tetovës, ka edhe...

Fatbardha Demi: Marco Travaglio - Intervista dhe opinionet

Shprehja « degjoooni te gjithe » perben degjenerimin e fundit te dy prej patologjive nga me tinzaret dhe tashme te pasherueshme nga e cila vuan shtypi ne Itali, (kuptohet, pas servilizm-it): Gazetat e vendeve te tjera u japin hapesira te limitura intervistave...

Fotaq Andrea: 100 fjalë të arta nga Faik Konica

E ashpër, e vrazhdë, si populli i fuqishëm që e flet, por edhe plot shije e hijeshi, si frutat dhe lulet e malit ku flitet, gjuha shqipe – ndonëse e varfëruar nga një palëvrim shumë herë shekullor – është e aftë të shprehë, me një ndjenjë të mrekullueshme, nuancat...

Fatbardha Demi: Shqipe-ri, emri parahistorik i Zotit (2)

Një pohim i tillë, duke marrë parasysh hapsirën prej 28000km² të Shtetit Shqipetar dhe duke shtuar trevat historike të banuara nga shqipetarët në shk18-19, të Kosovës, Sërbisë, Bullgarisë, Malit të Zi, Maqedonisë dhe Greqisë, përsëri do të na dukej i pabesueshëm. A qëndron për shkencën...

Fatbardha Demi: Shqipe-ri, emri parahistorik i Zotit

Ai që studion filologjinë, duke përjashtuar korologjinë, etnografinë, historinë e besimeve fetare, psikologjinë dhe vetë mitologjinë, nuk do të mund të hyjë kurrë në Faltoren tepër të lashtë të Fjalës - Xhuzepe Katapano Problemi ,ndoshta më i vështirë i shkencës Historike është të ...

Lutfi Alia: Dy ngjarje me Prof Dr P?llumb Bitri

N? vitin 1996, kur punoja n? Institutin e Anatomis? Patologjike t? Universitetit t? Sien?s, pata fatin ta njoh dhe t? bashk?punoj me Prof Hans Cottier, nj? nd?r personalitet bot?rore t? anatomis? patologjike...

Faik Konica: Përfaqësuesit e helenëve janë shqiptarët

Po. Thjesht po, sepse, shkencërisht, nga pikëpamja antropologjike, shqiptarët e sotëm janë dolikocefalë si helenët e dikurshëm, kurse grekët e sotëm janë brakicefalë, përzierje kelto-sllave. Në fakt, këtë konkluzion të...