Speciale

Lutfi Alia: At Gjeçovi, legjislatori i dytë i kanunit

At Mëhill Shtjefën (Stefan) Kostandin Gjeçovi-Kryeziu O.F.M, është lindur me 12 korrik 1874 në Janjeva - Kosovë, ku kreu shkollen fillore dhe në vazhdim u dërgua të studioi në kolegjin e Franceskanëve në Troshan ...

Skënder Hoxha: Masakra e Jabllanicës

M’kujtohet  se Azem Bejta me trimat e tij shpesh vike nëpër Jabllanicë. Vike për Va t’Gashit e bike nëpër katun tonë e shkojke dikah nëpër male. E maj mën mirë se n’kullë tonë a kanë vet Hasan Prishtina me Isë Boletinin ...

Fotaq Andrea: Letër e rrallë e Apolinerit drejtuar Konicës

Është faktikisht e vetmja letër, e zbuluar dhe e botuar gjer më sot, e shkrimtarit dhe poetit francez Gijom Apoliner drejtuar mikut të tij Faik Konica. Kur njihen tashmë shtatë shkrime apolineriane që portretizojnë Konicën dhe shqiptarët në përgjithësi. Është një ...

Ndue Dedaj: Kisha 1000 vjeçare e Kalivares

Në kulturën shqiptare janë ca tempuj të krishterë që nuk duhej t’u ishte bjerrë shkëlqimi i shekujve, edhe pse prej tyre nuk ka dalë “Formula e Pagëzimit”, “Meshari”, “Çeta e Profetëve” etj. E vërteta është se ato ishin po aq çerdhe të dijes, shkrimit, pajtimit sa dhe ...

Fotaq Andrea: Sportistë shqiptarë në nivele botërore

Një shkrim i Faik Konicës në revistën Albania, me titull Një mundës shqiptar në London, botuar në shkurt 1906, na tërheq vëmendjen për faktin se në formë shënimi, po ky shkrim jepet edhe në variantin e tij në frëngjisht. Gjë që do të ...

Fotaq Andrea: Miss USA - Votoni Serena Buçaj

E dashur Miss Serena, bija-motra jonë,Në këto ditë të shënuara për ty e për gjithë shqiptarët, kur po votohet Miss USA 2016, më lejo të të dërgoj - si kurorë nga Panteoni i lashtë i bukurisë shqiptare - këto fjalë zemre...

Alia: Mehmet Biçakçiu përballë një procesi gjyqësor

Familja fisnike Biçaku e Elbasanit, nga shekulli XVI, deri në gjysmën e parë të shekullit XX, u shqua në jetën politike, ushtarake, ekonomike, kulturore dhe shoqerore të atyre kohëve të vështira. Disa pjestarë të kësaj familje...

Avzi Mustafa: Poezia e karrierës sime

Kam zgjedhur sot ta mbaj ligjëratën e fundit në karrierën time aktive si profesor në universitet dhe kam dashur që në këtë ditë ta them, si të thuash, fjalën e time të fundit, që mund të merret edhe si porosia ime e fundit për ju që jeni këtu.Unë nuk e pandeh veten si ndonjë profet, që sot do ju thotë diçka që...

Lutfi Alia: Gjergj Kastrioti në artet figurative, shek.XV (II)

Në këtë shkrim do të prezantoj tre medalje argjendi, me portetin e Gjergj Kastriotit Skenderbeut, të prodhuara në Venecia dhe në Romë, në shekullin XV.Si rezulton në dokumentat e shekullit XV, Gjergj Kastrioti, Princi i...

Ilia S. Karanxha: Kodi manuscrit i ndriçuar

Si fillime të historiografisë moderne shqiptare deri më sot konsideronim veprat De Obsidione Scodrensi (1504) e “Historia de Vita et gestis Scanderbegi Epirotarum princips” (1522) të cilat së bashku kanë përfaqësuar monumentet e para të kulturës e identitetit ...

Bajram Çeliku: Ku treti busti i Skënderbeut

Si edhe shumë herë më parë, duke qëndruar në prehër të gjyshit Emin Çeliku, aty pranë vatrës, e luta gjyshin tim të dashur që të më rrëfejë për ndonjë ngjarje nga e kaluara jonë e lavdishme historike. Ai si gjithmonë së pari më buzëqeshi...

Bajram Çeliku: Pararoja e vdekjes

Ashtu si çdo vend në trojet Etnike Shqiptare, po ashtu edhe Kërçova, ka një të kaluar të lavdishme historike. Nga historianë të ndryshëm, përshkruhen disa prej tyre, por mbesin edhe shumë ngjarje të tjera, që nuk janë shkruar, ose janë shkruar ashtu siç u kanë konvenuar ...

Lutfi Alia: Gjergj Kastrioti në artet figurative, shek.XV (I)

Në mesjetën arbërore, krahas arësimit dhe kulturës, morën zhvillim dhe artet figurative, sidomos piktura, që ishte e pranishme gjerësisht në kishat arberore, por u zhvillua dhe arti i mozaikut, miniaturat në dorëshkrimet dhe në kodikët...

Lutfi Alia: Shkolla e Valit

Pas çlirimit, si në mbarë vendin dhe në Martanesh u rihapën shkollat, në fshatin Peshk shkolla unike (7 vjeçare), ndërsa në fshatrat Gjon, Lena, Val dhe Stoveç shkollat fillore.Gjate vitit 1952, u ndërtua shkolla e re unike në Peshk dhe u ...

Kolë Krasniqi: Terrorizmi Islamik (I)

A ekziston terrorizmi islamik? A janë të bazuara lëvizjet e ndryshme terroriste në ideologjinë fetare islamike? A është feja islame, një fe e dhunës dhe e terrorit? Këto dhe pyetje të ngjashme kishin filluar të parashtroheshin...

Bajram Çeliku: Lufta për çlirimin e Kërçovës

Historinë të shtrembëruar, na e shkruajtën okupatorët, të vërtetën e gjen vetëm në popull. Këto fjalë, shpesh m’i thoshte gjyshi im Emin Çeliku, përderisa e shoqëroja një natë vjeshte në një kolibë, te vatha ku mbanim delet, për të...

Lutfi Alia: Gëzuar Ditën e Verës Shqiptare

Festa Dita e Verës, më 14 mars kremtohej dhe vazhdon të kremtohet e ndriçuar me të ngrohtin përkëdhelës të diellit pranveror; në bukurinë e gjelbërimit të njomë dhe në natyrën e lulëzuar te marsit. Festa organizohet në mjedise te hapura...

Lutfi Alia: Artemise helene, Diana romake, Zana iliro-shqiptare dhe festa e Ditës së Verës

Më 14 mars, në një atmosferë festive, populli shqiptar do të kremtoi Ditën e Verës, këtë ditë hiroshe dhe gazmore, që ishte dhe mbetet festa më e bukur popullore mbarë shqiptare.Festa Dita e Verës e ka origjinën në antikitetin iliro-albanez...

Lutfi Alia: Kronika e eksodeve dhe vendbanimet arbëreshe në Itali, 1272 – 1774

Pas rënies të Principatës së Arbërit (1255), më 21 shkurt të vitit 1272, në skenën e historisëarbërore shfaqet Regum Albaniae, me mbret Karli I Anzhuin (Carolus I, dei gratia rex Siciliae et Albaniae).Mbreti Karli I Anzhuin...

Fatbardha Demi: Teofil Haxhimihali (1867-1934)

Sot vlerësohet si piktori më i famshëm i artit popullor i Greqisë dhe një nga përfaqësuesit më të mëdhenj të rymës moderne të pikturës hellene të fillim shekullit 20. Veprat e tij janë paraqitur në Galeritë e të gjitha qyteteve europiane dhe janë blerë ...

Fotaq Andrea: Konica, përçues i vlerave të letërsisë

Një enigmë e veçantë që shoqëron jetën e Faik Konicës në vitet e para të vendosjes së tij në SHBA (pas 1909) dhe që ka intriguar mjaft studiues, ka të bëjë drejtpërdrejt me një pohim të thjeshtë të poetit të madh Gijom Apoliner kur portretizon mikun e tij shqiptar, më 1 maj 1912: "I shkrova ...

Lutfi Alia: Festa e Karnevaleve

Në muajin shkurt, festohen karnevalet, një festë popullore me origjinë pagane, e cila ku më shumë e ku më pak, kremtohej në kohë të shkuara dhe vazhdon në kohët moderne, kremtohet me tërë madhështinë e saj në Korçë, Shkoder...

Ilia Karanxha: Herkuli dhe Nikolla Leonik Tomeo

Mes veprave të artit që  gjendeshin  në koleksionin e Tomeos  në regjistrimin që bëri   Marcantonio Michieli më 1537  ishte shënuar edhe një  objekt arkeologjik me fjalët: “Pllaka me stuko në basoreliev prej një  këmbe, që...

Gjon Frani Ivezaj: Historia e Kelmendit ndër shekuj dhe biri i pamposhtur Pjetër Nua Ujka Mernjaçaj

Mes Alpeve të Shqipërisë së Veriut ndodhet Kelmendi (Kelmeca) një perlë e bukurisë shqiptare ndër shekuj. Banorët e saj të hershëm qysh nga lashtësia dallohen për shpirtin e tyre të çiltërt, trimërinë, burrërinë, besën, mençurinë, humorin e hollë mendjekthjell dhe ...

Lutfi Alia: ''Fluturat prej letre''

Dy muaj të shkuara, miku im, poeti i talentuar, mjeshtri i vargjeve të pashterruna, atdhetari Adem Zaplluzha, më dërgoi vëllimin e ri me poezi “Fluturat prej letre”.I lexova poezitë pa u ndalun, u zhyta dhe udhëtova së ...

Avzi Mustafa: 150 vjetori i vdekjes së Gjergj Qiriazit

Në historinë tonë kombëtare kemi plot e përplot shembuj të sakrificës familjare për të mirën e popullit e atdheut tonë. Një ndër këto familje gjithsesi është edhe familja e Qiriazëve. Kontributi i kësaj familje në emancipimin...

Kodrari: Kleri Françeskan në Krijimin e Shqipnisë

Lidhja Shqiptare e Prizrenit kjè nji përgjegje esenciale kryekrejet e burrave ma n’zâ shqiptarë ndaj vendimeve të Traktatit të Shën Stefanit që gjymtonte tanësinë territoriale të Shqipnisë, po ashtu edhe një përgjegje në “anteprima”...

Avzi Mustafa: Platforma pedagogjike e shkollës shqipe

Lidhja Shqiptare e Prizrenit erdhi si rezultat i përpjekjeve ideologjike dhe kulturore të viteve ‘60-‘70 të shekullit XIX. Përpjekjet e para të rilindësve tanë për organizimin e një lëvizje të gjerë kulturore në plan të parë ishin synime të karakterit politik të shqiptarëve të vendit...

Lutfi Alia: Festa e Flamurit në Martanesh, 1939

Në fund të nëntorit të vitit 1939 përfundonin mësimet në shkollën unike të Martaneshit. Shkolla ne zonat e thella malore ishte verore, kësisoj fillonte më 1 mars dhe përfundonte me 30 nëntor, por mësimet zakonisht mbylleshin më 28 nëntor...

Lutfi Alia: Bashkëbisedimet me veteranët

Të shkruash historinë e luftës Antifashiste Nacional-çlirimtare, është impenjim i vështirë, por aktualisht është dhe një ndërmarrje relativisht e lehtë, pasi në ditët e sotme, arkivat kanë nxjerrë shumë dokumenta, që kanë ndikuar të ...

Avzi Mustafa: Noli dhe shqiptarët e Ukrainës

Noli një intelekt i çuditshëm që lë gjurmë të pashlyeshme në historinë dhe kulturën tonë. Më duket se ai ngel një ndër njerëzit që meriton të nderohet si njeri i tokës dhe i hyjnisë. Kjo fytyrë markante me  tërë qenien e vet veproi...

Avzi Mustafa: Ndre Mjeda - themelues i shkollave të para në gjuhën shqipe

Periudha që nga fillimi i shekullit XX e deri në kushtetutën e vitit 1908 në historinë arsimit kombëtar mund të quhet lëvizje për arsim dhe kulturë kombëtare. Pas shumë përpjekjeve, më në fund Sulltanati u detyrua të bëjë disa lëshime. Kështu u lejua liria e besimit fetar për të gjithë...

Sabile Basha: Kujtojmë atdhetarin Emrush Bejta

Edhe pse ishte zbulua dhe dënua më parë grupi që e kishte ndihmua Hasan Remnikun me shokë. Edhe pse udbashët mendonin se me arrestimin e tyre, në Anamoravë, lëvizjes ilegale i kishin dhënë përfundimisht grushtin e fundit ...

Sabile Basha: Nica, UÇK dhe malli për At-dheun

Thonë se kudo që shkon, dashuria e malli të vijnë pas si hije dhe duke u mbështetur në këtë postulat të filozofisë së popullit,   historia dhe liria, janë përherë të gërshetuara në mes vete dhe kulmojnë me ngjarje madhore. Atëherë, gjatë zhvillimeve historike...

Sabile Basha: Kuvendi i Prizrenit dhe vendimet e tij

Kosova e dërrmuar nga Pushteti i Administrimit ushtarak , do të arrij në Kuvendin e Prizrenit  që u mbajt, me 8-10 korrik 1945, në qytetin e Prizrenit. Ky kuvend, duhet theksuar se  nuk ishte as i pari, e, as i fundit i cili solli vendime...

29 30 31 32 33
Në Fokus