Speciale

Xhemaledin Salihu: Presheva në Lëvizjen Kombëtare për Çlirim

Presheva, asnjëherë nuk u nda nga ngjarjet dhe ndodhitë në etnikumin shqiptar, por gjithmonë ishte pjesë e këtij etnikumi si dhe pjesë e Lëvizjes Mbarëkombëtare. Ajo mori pjesë në të gjitha proceset e Lëvizjes Kombëtare Shqiptare.Presheva pati emra të njohur, personalitete të shquara, veprimtarë të...

Lutfi Alia: Meditime rreth kujtimeve të Prof. Dr. Albert Sotirit

Kur miku im Prof. Dr. Albert Sotiri më propozoi të shkruaj parathënien për librin e tij “Një jetë për themelimin dhe zhvillimin e bronkologjisë në Shqipëri”, jo vetëm u ndjeva i nderuar për ftesën, por dhe u preokupova, sepse ishte një përgjegjësi e madhe për t’u shprehur në atë lartësi, që kërkon...

Sabile Basha: Metamorfoza e ëndrrave

E pse të jetë e rëndësishmeCili vit ështëApo cili shekull E pse te jete e rëndësishmeStina...Apo ka rënë borëMbi kokat tonaApo, kanë ikur ëndrratPër netët e ardhura Sonte, gjumi më përqeshëMë qetë gjuhënËndrrat edhe më tejPësojnë metamorfozë...

Lutfi Alia: Nderim dhe respekte për kolegët mjekë që humbën jetën nga Covid-19

Urgjenca sanitare e krijuar nga pandemia e Covid-19 në vitet 2020 – 2021, e ndryshoi jetën tonë të përditëshme dhe shërbimin shëndetësor, i cili u riorganizua dhe u fuqizua, për t’i bërë ballë vëllimit të madh të punës dhe problemtikës mjekësore, që krioji ky virus i egër dhe tinzar. Gjatë kësaj pandemie...

Lutfi Alia: Arratisja e Kazanovës nga burgu i Plumbit

Don Zhuani joshës i femrave dhe Kazanova i joshur nga femrat, janë të dy figuramitike të shndërruar në legjenda. Si thekson Franko Kuomo në veprën “Elogio del libertino”, dhe pse janë dy sedutorëtprootipë, duhet t’i njohim dallimet mes tyre, për të shmang keqinterpretimet.Kazanova i joshur, nuk është Don Zhuan...

Fatbardha Demi: Emri i qytetit nga e ka origjinën miti i Adamit

Gjeja më e rëndësishme e shkencës është se nuk ka rëndësi se me sa shkencëtarë nuk ke mendim të njejtë. Në fundtëfundit fiton idea e drejtë. Shkenca nuk është demokratike, nuk ka të bejë me mendimin e përbashkët dhe as me popullaritetin. Galileu kishte të drejtë edhe pse idetë e tij nuk ishin popullore...

Sabile Basha: Formimi i organizatës ilegale ‘Komiteti Nacional-Demokratik Shqiptar' në Kosovë, 1943

Pas përfundimit të Luftës së Dytë Botërore dhe zhgënjimit të thellë të një numri të madh të luftëtarëve shqiptar në Kosovë të cilët kishin luftuar për çlirimin e tokave të pushtuara shqiptare dhe bashkimin e tyre me Shqipërinë, dhe pas shuarjes me gjak të kryengritjes së këtyre luftëtarëve dhe duke mos u pajtuar me...

Qazim Namani: Gjurmët historike dhe arkeologjike në qytetin mesjetar të Bërvenikut

Bërveniku është fshat në Malësinë e Galabit, dhe shtrihet 33 km në lindje të Podujevës,  në brezin kufitar Kosovë-Serbi. Gjatë periudhës së antikitetit dhe mesjetës, Kështjella e Brainës dhe në mesjet Bërveniku njiheshin si vendbanime xehetare të zhvilluara.Sipas Jahja Drançollit, Bërveniku...

Lutfi Alia: Dante Alighieri në botën shqiptare

Dante Alighieri, poeti, prozatori, teoricieni i letërsisë, mendimtari politik dhe babai i gjuhës italiane, u lind në Firence në maj të vitit 1265 në një familje fisnikeme gjendje ekonomike modestedhevdiq në Ravenna më 14 shtator 1321. Në 700 vjetorin e vdekjes të madhit dhe të paharruarit Dante, në veçanti në Itali...

Lutfi Alia: Në përvjetorët e Shën Nënë Terezës shqiptare

26 gushti i 2021 u përkujtua 111 vjetori i lindjes të Nënë Terezës shqiptare.M? 26 shtator 1928, Gonxhja nisi udh?timin e misionares dhe nga kjo dit? vazhdoi pelegrine t?r? jet?n.M? 24 maj 1931, mori p?rkushtimin e përkohshëm të murgesh?s dhe m? 24 maj 1937, p?rkushtimin e p?rhersh?m t? murgesh?s.Më 15 gusht 1948...

Ilia Karanxha: Gentile Bellini dhe Skënderbeu ynë

Qëllimi i këtij jetëshkrimi të shkurtër e të pjesshëm për veprimtarinë artistike të  Gentile Belinit është të nxjerë  në pah disa krijime të këtij artisti të madh  qysh në fazat e parë të veprimtarisë së tij,  si piktor portretesh,  kryesisht  deri aty nga vitit 1468.  Ky fakt do ndihmojë sadopak të njihemi...

Sabile Basha: Lidhja e Dytë e Prizrenit, 1943

Lufta e Dytë Botërore dhe shpërbërja e ish-Jugosllavisë, tek shqiptaret zgjoi shpresat për një zgjidhje të drejt të çështjes së tyre në rrethanat e reja të krijuara. Një pjesë e lëvizjes politike e ushtarake, gjatë asaj kohe në hapësirën gjeografike shqiptare ishte në krah të bllokut antifashist. Kjo radhitje jepte shpresë...

Sabile Basha: Jugosllavia përballë lëvizjeve ilegale shqiptare në Kosovë, 1945-1981

Që nga Lidhja Shqiptare e Prizrenit, në botën shqiptare ekzistonte një program kombëtar i ruajtjes së tërësisë tokësore të atdheut, dhe i bashkimit kombëtar, mbi bazën e të cilit ishin hartuar gjithë programet e Lëvizjes Kombëtare Shqiptare në vijim. Ky qëllim programor, i Lëvizjes Kombëtare...

Ilia S. Karanxha: Arti rilindas në Romë, Papati dhe Skënderbeu

Në kontekstin e ngjarjeve të kohës  një aspekt mjaft i veçanë është  pozicionimi i Skënderbeut edhe si mbrojtës i fesë kristiane e në mënyrë të veçantë asaj katolike ku tek papët e Romës shikonte aleatët e tij më natyralë. Ndërsa papati nga ana e vet, aq të interesuar për luftën e përgjithshme kundra ekspansionit turk, tek Skënderbeu...

Fotaq Andrea: Tablotë e Izanos, paradigma ekzistenciale të një “Prilli të Thyer” kadarean

Këto ditë më kanë ardhur tre albumet e tua me kushtimet e ngrohta brenda tyre.  Të falem gjithë nderim me dorë në zemër, malësorisht e shqiptarisht.Duke qenë se dy prej tyre i njihja dhe i kisha dhuratë nga Artan Shabani e Ylli Drishti, më tërhoqi veçanërisht vëmendje albumi...

Saimir Lolja: Trimëreshat suliote

Guximi i jashtëzakonshëm i grave shqiptare ka qenë shfaqur vazhdimisht në historinë e vendit, por një nga shembujt më të shquar ishte ai u bë i njohur për një degë të popullit Shqiptar të përfaqësuar prej Suliotëve, kur ato u rrethuan prej Ali Pashës më 1792. Suliotët formonin një bashkim gjysmë të pavarur që përmblidhte...

Fotaq Andrea & Dritan Muka: Portreti i vërtetë i Skënderbeut nga Belini, pasuri e çmuar e mbarë kombit shqiptar

Plot një muaj më parë, ne botuam në portalin tuaj të nderuar - që ndiqet rregullisht nga qindra mijëra dashamirës të ndezur nga ndjenjë e fuqishme atdhetare - portretin e vërtetë, origjinal të Skënderbeut nga Gentile Bellini, realizuar më 1467 në Venecie. Me të drejtë, ngjarja bëri bujë, sidomos në mediat virtuale...

Lutfi Alia: Letrat e Papa Kalisti III, dërguar Gjergj Kastriotit Skënderbeu në vitin 1457

Në shekujt XIV – XV Albania përjetonte qytetërimin perëndimor në tërë rrafshet e zhvillimeve politike, ekonomike dhe shoqërore; respironte kulturë europiane, ishte pjesë integrale e Europës. Aleks Buda vërente: “Gjatë mesjetës, Albania ishte e zhvilluar në nivele me vendet më të përparuara të Europës...

Saimir Lolja: Arb, Alb, Alp, Arbi, Albi, Alpi, Arba, Alba, Alban, Albania

ALBANIA ose SHQIPËRIA në perëndim të Gadishullit Ilirik, shtrirë në të dy anët ku bashkohen Deti Adriatik dhe Deti Jonë.Me sa thuhet, dijetari latin Claudius Ptolemaeus (100 – 170 e.s.) shkrojti ndoshta në vitin 130 e.s. librin Geographia. Aty, në Hartën X...

Pajazit Hajzeri: Kontributi i Klubeve, Komiteteve shqiptare në mërgim dhe brënda vendit për çështjen kombëtare – deri në shpalljen e pavarësisë së Shqipërisë

Krahas dukurive të reja politike e shoqërore të kryengritjeve kundërosmane të viteve 1830/40, spikatën kërkesat për trajtim ndryshme të Shqipërisë dhe për administrimin e saj nga njerëz të vendit, për këtë lindi dhe u zhvillua në Shqipëri dhe në megrim një ideologji e re kombëtare...

Fotaq Andrea & Dritan Muka: Gjergj Kastrioti Skenderbeu - figura qe sintetizon dashurine dhe unitetin kombetar

Po te dergojme portretin real e origjinal te Skenderbeut te Belinit (1467) te pastruar me program kompjuterik te posacem nga studiuesi dhe piktori Dr. Perparim Carcani, i cili me shume dashuri i hyri punes kembengulese per ta bere sa me cilesor e per ta afruar me origjinalin kete portret 554 vjeçar te Skenderbeut...

Pajazit Hajzeri: Plejada e personaliteteve të shquara Arbërore në brigjet e Adriatikut Lindor dhe Perëndimor gjatë shek. XV

Shekulli i XV, për popullin shqiptar ishte një goditje dhe fatkeqsi e madhe kombëtare. Fushatat luftarake shumëvjeçare të pushtuesve osmanë, rrënuan dhe shkatërruan gati çdo gjë në Arbëri. Pushtuesit osman dogjën dhe shkatërruan fshatra e qytete të lulëzuara, grabitën pasuritë e popullit, vranë njerëzit e pambrojtur...

Andrea & Muka: Më në fund, Skënderbeu i Belinit mes shqiptarëve, zbulim i rrallë historik

Nuk është ëndërr, as zhgjëndërr, por është thjesht realitet. Realitet i pastër, bindshëm i qartë para syve tanë! Ja ku kemi sot, më në fund, portretin real, origjinal, katërcipërisht autentik të KryeHeroit tonë Gjergj Kastrioti, portretin e të madhit Skënderbe nga i madhi Gentile Bellini, piktori i famshëm i Rilindjes italiane e europiane...

Saimir Lolja: Karl Patsch - Ilirët

Ky libërth i vyer ribotohet pas 83 vjetësh. Me këtë rast së pari përcillet një nderim për Profesorin Karl Patsch të Universitetit të Vjenës më 1923, i cili analizon me pasion e hollësi të mahnitshme Ilirët legjendarë, pa iu munguar atyre edhe qortimet e nevojshme...

Themi J. Tushe: Kryengritja e Libofshës së Myzeqesë e vitit 1603, që pasoi Kuvendin e Dukagjinit

Lufta heroike e Popullit Shqiptar kundër okupatorëve barbar turq, fuqisë më të madhe të asaj kohe, ishte tepër e gjatë  dhe e lavdishme. Ajo filloi qysh me betejën e madhe të Savrës më 18 shtator 1385, që u zhvillua kundër 10 mijë jeniçerëve turq, të thirrur tradhëtisht nga princi i Durrësit Karl Topia...

Nue Oroshi: 80 vjet nga masakra serbe e Rogovës dhe injorimi i kësaj masakre

Masakra që ka ndodhur në prillin e vitit 1941 ku u masakruan shqiptarët katolik të 8 fshatrave të Komunës së Gjakovës është Masakra më e madhe gjatë luftës së dytë botërore në Komunën e Gjakovës. Deri më tani kjo masakër ka mbetur e mbuluar me mister dhe thuaje në pluhurin e harresës nga ana e instutucioneve shkencore...

Pajazit Hajzeri: Figura e Gjergj Kastriotit Skënderbeu tek autorët kroatë

Padyshim që figura e Gjergj Kastriotit Skënderbeu është ajo më markantja në gjithë historinë e mesjetës së vonë dhe asaj moderne, jo vetëm për shqiptarët por edhe për gjithë popujt e Ballkanit Perëndimor dhe Europës Perëndimore.Ti bësh një përshkrim figures së Gjergj Kastrioti Skënderbe...

Albert Zholi: Historia e rrallë kur thahej këneta e Maliqit, ku vdiqën 63 të dënuar politikë

Këneta e Maliqit është një ngjarje historike e cila i referohet së ashtuquajturës "organizatës sabotatore" në tharjen e kënetës së Maliqit në vitin 1946. Për tharjen e saj u angazhua një grup inxhinierësh, si: Abdyl Sharra, Kujtim Beqiri, Vasil Mano dhe Zyrika Mano. Ata u ekzekutuan nga pushteti popullor i asaj kohe si spiunë...

Fatbardha Demi: Mrekullia e mbijetesës së një kombi (2)

Teza e origjinës dhe vijushmërisë atlantido-pellazge e Kombit Arbër është vërtetuar nga studiues shqipetarë dhe të huaj. Kundërshtimi që vihet re për çdo botim lidhur me «tezën pellazge», pa sjell fakte shkencore, i ngjan egërsisë së një qeni, që i bindet vetëm padronit të tij. Sipas ligjeve universale, Shkenca i bindët vetem...

Pajazit Hajzeri: Trashëgimia dhe Diversiteti Kulturor në Rajonin e Mitrovicës

Qyteti i Mitrovicës, ndodhet në udhëkryqin e ndikimeve helene, romake, orientale e europiane, duke bërë të mundur që këtu të gërshetohen një varg kulturash të popujve e të traditave të ndryshme, pra gërshetim i traditës kulturore autoktone vendase me atë të ardhur, e bën këtë rajon shumë të pasur...

Namani & Sallahu: Fortifikimet në anën e majtë të Lumit Llap - gjurmët arkeologjike në fshatin Majac

Zhvillimi i jetës urbane në luginën e Lumit Llap, gjatë periudhave të ndryshme historike, pa dyshim se u diktua nga pozita gjeo-strategjike, toka bujqësore dhe pasuritë minerale që i ka kjo zonë e Dardanisë qendrore.Fortifikimet e ndërtuara në krahun e majtë të rrugës Prishtinë-Besianë, pa dyshim se e krijonin sistemin...

Qazim Namani: Trashëgimia e jonë kulturore në rrezik

Në vitin 2005, këta gurë u zbuluar, pas rrënimit të hajatit në xhaminë e vjetër të fshatit Gërmovë, komuna e Vitisë.Në viti 2010, për herë të parë, i kam publikuar këta gurë në gazeta dhe në portalin zemrashqiptare.net.Citat marrë nga shkrimi im: Dy gur me mbishkrime që u zbuluan në...

Pajazit Hajzeri: Monumentet dhe vlerat trashëguese në Mitrovicë dhe rrethinë

Pozita gjeografike e Kosovës në përgjithësi dhe e Mitrovicës në veçanti, ishte udhëkryq i ndikimeve helene, romake, orientale e europiane, e bëri të mundur që këtu të gërshetohen një varg kulturash të popujve e të traditave të ndryshme, me traditën kulturore ekzistuese vendase dhe asaj të ardhur...

Lutfi Alia: Pasardhësit e Vrana Kontit në Itali

Dinastia e Kastriotëve ka dhënë kontribute të shquara jo vetëm në historinë e Shqipërisë, por dhe të Italisë e më gjërë në vendet e tjera europiane. Në Itali, pasardhësit e dinastisë Kastrioti, janë me prejardhje nga dy degë, e para nga pjestarët e familjes të Gjergj Kastriotit me Andronika Ariantiti Komnena...

Pajazit Hajzeri: Historiku i mbrojtjes institucionale të monumenteve

Termi monument, në kuptimin bashkëkohor, emërton, krahas realiteteve të tjera, edhe veprat arkitekturore apo ndërtimore me vlera të dyfishta historiko-kulturore, të cilat si të tilla mbrohen me ligj. Koncepti monument, me përmbajtjen e mësipërme kuptimore, është krahasimisht i ri në jetën kulturore të Kosovës...

23 24 25 26 27
Në Fokus