Kulturë

Albert Zholi: Skënder Jaçe - Kinemaja në Qytetin e Kuçovës u ndërtua nga Shoqëria Italiane AIPA në vitin 1934

Me Skënderin na lidh arti, skena, teatri, kinematografia. Ai ka 46 vjet që mirret me profesionin e kinemasë dhe është një njohës i shkëlqyer i historisë së kinematografisë në botë. Për rreth 3 dekada ai ka shërbyer në kinemanë e qytetit të Kuçovës.  Kuçova ka qenë vendbanimi i hershëm Ilir i fisit Desaret...

Gjon Keka: Çfarë është ajo që e bënë Gjergj Kastriotin një njeri e arbëror të madh?

Për shkak të pastërtisë së tij fisnike iliro-arbërore europiane, gjithashtu për shkak të ndikimit të tij të jashtëzakonshëm jo vetëm brenda Gadishullit Iirik, por edhe kontinentit Europian; pastaj për shkak se ai e bashkoi apo më mirë të thuhet e mblodhi shpirtin e popullit të tij liridashës në një...

Nuhi Veselaj: Mohimi i historisë së përbashkët e fqinjësore shqiptaro-serbe, fobi e pravosllaves serbe (14)

Edhe në këtë sihyrje para fillim-shtjellimit të temës: Ripushtimi i Kosovës nga Serbo-Jugosllavia e kamufluar si komuniste do të mjaftohemi me disa konstatime:E para, mesa jemi të njohur, ndonëse Kosovë-Serbia gjermane dhe Kosovë-Shqipnia italiane, si zona të ndara...

Bedri Tahiri: Libër për njeriun që përherë ishte në shëbim të atdheut

Të nderuar familjarë të  atdhetarit e luftëtarit Behram Rrahmani!Të respektuar komandantë, veteranë, familjarë dëshmorësh, familjarë të martirëve, invalidë e bashkëluftëtarë të Behram Rrahmanit!I nderuari kryetar i komunës, z. Ferit Idrizi!Të dashur mësimdhënës, drejtorë e veteranë të arsimit!E palodhura autore Remzije Zekolli!...

Përparim Hysi: Poezi për ditën e Shën Valentinit

Dale, dale, bukuroshe!Më e mira ndërshoqe!Hyr e dil më bën sinjaleÇ'më kujton, o moj "rrënjëdale"? A s'e sheh që unë jam plak?Mos më kujton çunak?Fët me sy e fët me vetullNë jam gjallë apo kam vdekur? ...

Timo Mërkuri: Profecia poetike e Ibrahim Kadriut

Ibrahim Kadriu nuk e ka pasur detin pjesë të përditshmërisë së tij, siç e kanë poetët bregdetar. Ai u rrit në një mjedis larg detit, në Zhegër të Gjilanit,  në  Kosovën kontine-ntale, ku peizazhi i zakonshëm përbëhej nga malet, fushat dhe lumenjtë. Mungesa e kontaktit të drejtpërdrejtë bëri që ai ta...

Visar Zhiti: Kur të godasin, si t'i kthesh gurët në zogj?

Po pse godasin dhe ç’të pengon të godasësh? - pyes unë.- Dashuria. Kur mungon dhe kur është.- Po ç’mrekulli do t’i kthente gurëtnë zogj?- A mos duhet të kesh qiell brenda vetes?Është poezia që na vjen në ndihmë dhe metaforën me gurë dhe zogj e gjeta te poetja italiane Antonia Pozzi...

Sevdail Hyseni: Injoranca

Në një kopsht ku mendja fle,Një bimë e keqe, rritet te ne.Nuk do ujë, diell, as kujdes,Shkon e rritet si hija e zezë. Është injoranca, veshur në zi,Që pjell ligësi, smirë dhe zili.Nuk e vret mendjen së mbari,Përveç asaj bote, përtej varri...

Blerim Rrecaj: Kënd këndshmërie

PrishtinëShkurtPasditePanoramë pluraleMe njerëzMe diellMe pëllumbaMe çfarë tjetërMe përpjekjeMe shpresëKafeneja mes...

Tahir Bezhani: Neki Lulaj - Gjurmë në jetë

Thënie e autorit për nxënësit:” Nxënësit janë si anijet që ankorohen buzë limanit në oborrin e shkollës. Mua sot më rrinë në kornizën e shpirtit plot djersë. Pas vrapit dhe lojërave era ua thante djersën fytyrëndriturve të kombit”.Neki Lulaj është emër i përveçëm,  në gjithë hapësirën shqiptare, i cili me krijimtarinë e vet të begatshme ...

Gani Pllana: Tri gota

Gota e parë, nga nëna,E ëmbël si mjaltë,Mbahet mend përherë,Të drejton në jetë... Gota e dytë nga mësuesja,Germëzimet nuk harrohen,Etja shuhet sikur foshnja,Rrufeshëm përqafon nënën... Gota e tretë nga të dashurit,Në stinë të pleqërisë;Mirë që nuk e di njeriuFundin e kësaj bote,As fundin e kësaj gote!...

Illo Foto: Saga e madhe shqiptare Zërave dhe Zhurmave të shkrimtarit Kristaq Turtullit

Nëse thellohemi sadopak në humbëtirat e sotme të letërsisë shqiptare, atëherë padyshim që ndër zërat e vetëm që akoma arrijnë të jehojnë në këtë botën tonë përkatëse të mishëruar në tiparet njësore të librit të ngjizur e shkruar në gjuhën shqipe, është kthjelltësisht oshtima e veprës letrare...

Visar Zhiti: Gladiatorët dhe qiriri i Nikolin Kurtit

Lexoj se është shuar Nikolin Kurti… dhimbshëm më shfaqet qiriri që më dhuroi, kur u kthye nga Kosova në Tiranë, sikur shoh dritën e shpirtit të tij tani, por dhe një si vrull gladiatori të tij, - do të thosha, për të bërë më të mirën dhe më të lartën për kujtesën kombëtare, me art dhe shpirt...

Kadri Tarelli: Heronjtë meritojnë pavdekësi

Para dy ditësh, saktësisht më, 08, 02, 2025, në qytetin Istog të Dardanisë u organizua një tubim i madh, me pjesëtarë nga të gjitha viset shqiptare, përfshi edhe pasardhës të familjeve të heronjve, për të përkujtuar 80-vjetorin e rënies së luftëtarëve: Bajram Sali Gashi, Ramë Ali dhe i biri Sali Rama...

Luan-Asllan Dibrani: Terror dhe Masakër e Harruar

Të tretur në varret kolektive të pa gjurmë,Nën asfaltet dhe germadhat e Serbisë,Kufomat e fshehura, pas hijeve, janë të thella,Si shpirtra të humbur, nën dheun e ftohtë,Diku, nën shkëmbinj, nën gurë, ato rrinë të ngrira. Çdo kalim që bëj, shoh fytyra të shndërruara,Të maskuara në dhimbje, trupat e ndarë...

Gani Pllana: Kaba Çamërie

Në rrugëTingëllon gërnetë e violinëNë grup klarineta e daullja,Në puhinë pranveroreZëri vjen, sa ngazëllim,Dëgjoj kaba Çamërie... M’u përdrodhën muskujt,Leshrat m’u ngritën si thera iriqi! Me këtë muzikë populloreGrupi i muzikantëveMe gërnetë e violinëU bien instrumentëve...

Përparim Hysi: Trioleta

U njohën,  kur ai në krye të  një ekipi të  Drejtorisë Arsimore mbrriti në atë shkollë,   Inspektori apo Profesori do mbante një kumtesë përkujtimore, për një ish-mësues të kësaj shkolle që kishte ndërruar jetë. Kjo përkujtimore qe paksa e veçantë: mësuesi, si normalist i shkollës NORMALE të ELBASANIT, kishte dhënë mësim deri në KOSOVË...

Jusuf Buxhovi: Kronika e një krimi të paralajmëruar lufte

Ka një ngjashmëri tematike midis veprës së shkrimtarit të madh Markez “Kronika e një vrasjeje të paralajmëruar” dhe veprës së ambasadorit William G. Walker “Reçak – historia e një krimi”, ndonëse e para, vrasja e një arabi në një ambient katolik të  Amerikës Latine shfaqet ngjarje e imagjinuar, ndërsa kronika e Walkerit...

Albert Vataj: Dija, dielli përpushës i shpirtit të një gruaje

Më sinqerisht dhe më dashamirësisht se kushdo tjetër, gratë më kanë bindur për magjinë e fjalës, për fuqinë shndërruese të përjetimit që sjell gërmëzimi i zërit të shpirtit.Ato lexojnë më shumë, sepse ndjejnë dhe përjetojnë më thellë, më pastër, më zjarrtë. Ato e thithin fjalën si një frymëmarrje të dritës, e shndërrojnë në flakë përfytyrimin...

Neshat Mehmedi: Në Kompleksin e Lidhjes Shqiptare të Prizrenit

Jungjatjeta vëllezër e motra të pranishëm këtu në Sheshin historik të Lidhjes Shqiptare të Prizrenit, në Prizren të Republikës së Kosovës. Më lejoni, që në emër të anëtarëve të shoqatës Kulturore “Karnavalet Ilire” nga katundi Bozovcë, komuna e Tetovës, këshillit organizativ dhe në...

Brahim Avdyli: Thirrjet estetike të amës sonë dhe dioptria e veprimtarisë së tij

Të shkruash për Prend Ndue Buzhalën, i lindur më 1 nëntor 1951, në fshatin Çabiq të Klinës, me të vërtetë një intelektual i pavarur prej të gjithë intelektualëve dhe arsimtarëve të tjerë në atdheun e tij, jo vetëm nga partitë, që janë të ngjyrosura me ngjyra të poli-a-tikës[1] ditore, por edhe nga fetë dhe...

Shejh Hasan Muzli Selimi: Tahir Bezhani dëshmitar i kohës

Jam në dilem, mendoj, lexoj, shëtis dhe flas me veten time. U ngjita pas librit me qellim të gjejë një metodë krejt të re për mikun, poetin, prozatorin nga Smolica e Gjakovës. Ky burrë letrash e jetë të trazuar më bëni të qaj disaherë në faqet e librit tij. Kam lexuar libra, kam recituar poezi, por si...

Refik Hasani: Vëllazërim, Miqësim e Binjakëzim në trekëndëshin kufitar në mesë Kumanovës, Preshevës e Gjilanit

Gjilani, është qendër më e madhe e Rajonit të Anamoravës, që përfshin Gjilan, Kamenicë, Viti, Novobërdë, njëkohësisht është një trekëndësh kufitar, në këtë rast Anamorava kufizohet me Preshevë, Bujanoc, Medvegjë, por edhe me Kumanovë e Likovë. Edhe në këtë rast është...

Gani Pllana: Përgojime

Shpesh udhëtuam bashkë,Eksploruam që të dy,Por edhe u paraqitëmMe punime e fjalimeNëpër meridianë. Në auditorë e laboratorëMerrja lëvdata nga Ti...! Kur vërejte, se nuk shitem,Nuk merrem me punë të ndyra,Fillove shpifjet,Shpërndave të pavërtetat;Befasisht,Helmin hodhe mbi mua!...

Meti Rexhepi: Shenjtori i blertë

Urtisë së Tij: Prend Buzhala - Po të shoh Mik edhe përtej qenies satetashmë me bari rralluar mbi rradakeTi gjen i patjetërsuar Ilirianngre reliev ndjenjash majave të thikë-përpjetmeku ngjitesh t`i prapësosh djallëzitë tej altariti prirë nga mëtimi që t`i fërgosh ëndrrate t`ua shtrosh si shujta urie të uriturve për...

Milazim Zeqiraj: 'Të votohen edhe të tjerët'

Ne mund të flasim pa sharje e britma,Në euforin e zgjedhjeve të tanishmeku premtimet, genjeshtrat e ofendimetpërcillën më durëtrokitje frenetike.Ne po humbim rrugën e bashkpunimit. Në këtë sallamadi ku toleranca mungonNë zgjedhjet e kaluar të lira demokrataikeNë kohen e Presidentit historik...

Neki Lulaj: Përse?

Jemi bërë si hijenat e tërbuar kohë pas  koheUlurijnë përtej  lumi përtej mulliri.Këtu  me asgjë ky kuvend s' kuptohetPaska ikur mes vëllezërish mirëkuptimi Miku i shtëpisë e shpërblen vrasësinDje na pat vrarë, kullën na ka zjarrmuar.Vëllai i vëllait rrufit kafe me shpërblyesina thua po ecim në rrugë syqorruar?...

At Anton Harapi: Nderim për bindjet e të tjerëve

Më falni për guximin: Due të përballoj çeshtjen ma delikate në jetën Shqiptare.Kush e kishte zanë besë?.. Antagonizmi fetar qiti kryet dhe mizorisht u fut edhe ndër ateistët e ditës. Egërsitë e bame në Jug, midis djelmënisë shqiptare, vetëm pse muhamedanë e kristianë, janë fakte që nuk lanë me luejtë...

Sevdail Hyseni: Heshtja që flet

Në mes të natës, n’errësirë të plotë,Një heshtje zgjedhore ra sikur mort.Po ç’dreqin heshtjen, kush e beson?Veç në letër, në realitet s’ekziston! Nga sheshi zbresin, burrat në oda,Aty ku vendosin leku, gota e vota.Një thasë me miell, dy litra naftë,- Me ne o votues, e keni më gjatë! ...

Timo Mërkuri: Një vetmi e bukur

Të shkruash për vetminë në kohën e sotme është gjeja më e zakonëshme edhe për arsyen se tashmë ajo është bërë një karakteristikë e jetës, shkaktuar nga prishja e strukturës sociale të jetesës në vend si pasojë e emigracionit masiv. Këndohet për vetminë e prindërve pleq, të mbetur vetëm në...

Haki Kasumi: Vepër e rëndësishme shkencore për veprimtarinë e errët të UDB-së

Disa ditë më parë, kolegia ime, Prof. Dr. Sabile Keçmezi-Basha, mu lutë që të lexoja dorëshkrimin e librit të saj me titullin intrigues, "Top Sekret - Dëshmi për keqtrajtimet dhe deformimet e Shërbimit të Sigurimit Shtetëror të Jugosllavisë në Kosovë 1945-1966". Me një ndjenjë kureshtjeje të thellë, e mora librin dhe e lexova pa pushim...

Refik Havolli: Frymë e çastit

Shpejt ditët ikin, pa gjurmë, pa zë,Dje ishte ëndërr, sot është ç'ka në të.Muajt fluturojnë, vitet harrojnë,Në pasqyrë rrudhat historitë tregojnë. Prindërit largohen, kujtimet veniten,Rrugët e jetës shpesh dhimbje na fikin.Por ja ku jemi, në këtë moment të artë,Me dashuri të ndezur, një zemër të zjarrtë...

Luan-Asllan Dibrani: Hoxhallarët e Poshtëruar - Shërbëtorë të Pushtuesve, Tradhtarë të Kombit

O, ju hoxhollarë të shitur, o shërbëtorë të djallit,Në çdo fjalë që flisni, dheu i shqiptarëve bëhet varr,Po për çfarë paska luftuar Skënderbeu,Kur ti, me tradhti, shkel çdo shtyllë, çdo guri të shenjtë? Nuk i shihni as pyjet, as lumenjtë tanë,Të shitur për një grusht para, po shihni thjesht tmerrin,Sot po...

Gani Pllana: Parabolë

Jo shumë larg,Shkruanin gazetat:Populli ynë,Ndër më optimistët në botë! Në muajt e fundit:Kosova e lirë,Me pavarësi,Mbi trupin tëndKa apati e agoni!?...

Xhemail Peci: Dy pena si dy krerë të shqiponjës

Pena e Bedri Tahirit, me flatrat e fjalës shqipe ka ngritur në piedestal emrin e madh të komandantit legjendar të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës; ka nderuar, ka lartësuar dhe ka përjetësuar emrin e gdhendur në mermerin më monumental të lirisë së atdheut, emrin e shkruar sa me gurra të gjakut po aq edhe me shkronja të arit, emrin e madh të Adem Jasharit...

52 53 54 55 56
Në Fokus