Kulturë

Timo Mërkuri: Bejka e… vogël dhe “Mjeshtrat e Mëdhenj” të saj

“Bejka e bardhë” është titulli i këngës iso-polifonike me të cilin grupi i Pilurit u paraqit në Festivalin e Gjirokastrës në vitin 1973, këngë që ndezi “flake” jo vetëm ambientet e Kështjellës së Gjirokastrës por mbarë trevat iso-polifonike të vendit. Nëpër qytete e fshatra në ambiente publike...

Fran Gjoka: Gjuha letrare, shkolla dhe shoqëria e sotme shqiptare

Gjuha përbën elementin (komponentin) kryesor të kulturës në planin sociologjik. Në këtë kuptim eleminimi i gjuhës çon në eleminimin e një kombi. Aq më tepër kjo përbën rrezik për popujt e vegjël që historia për arsye ekonomike politike e sociale i ka shpërndarë anë e kënd botës. Nuk bën...

Nebi Dragoti: Arti letrar, 2020

Permbajtja e veprave të artit evoluon bashkë me shoqërinë, me kohën, me sistemin shoqëror. Po kështu edhe forma e artit të të shkruarit kërkon t’i përgjigjet kësaj etape të zhvillimit shoqëror. Këtë e ka vërtetuar koha, sepse koha i kërkon shoqërisë apo edhe shoqëria ia kërkon kohës reciprokisht ndryshime, përmirësime...

Edison Ypi: Maksi shkau

"Shkarje në kulturë", "shkarje në art", "shkarje në ekonomi", "shkarje në mbrojtje", "shkarje nga vija", "shkarje nga parimet", "shkarje nga morali", shkau ky, shkau ai, shkau njëri, shkau tjetri.Diktatura shihte gjithandej shkarje dhe friksohej se shkarje pas shkarje shkarjet bëheshin ortek dhe rrezikonin fatet e vendit...

Bajame Hoxha - Çeliku: Një jetë e pathyer

Po rritesha duke prashitur, duke vaditur dhe duke hapur kanale vaditës nën trysnin e diktaturës, por në kujdesin dhe dashurinë e vajzave të internuara, që ishin heroina, ishin modeli i edukatës dhe kulturës shqiptare: Kristina Markagjoni, Fatime kolgjini, Lajde Mirakaj, dhe Flora Ndreu...

Edison Ypi: 100 metra qef durrsak

Agjenci udhëtimesh që të çon ku ta dojë kokrra e qefit. Kaq makina qefi sa ka në këto 100 metra qef durrsak nuk i sheh në Prishtinë dhe Shkup së bashku. Në të dy anët e rrugës apartamente qefi me çmime sa të Londrës. Butik me veshje të shtrenjta. Piceri. Dyqan bulmeti me pafundësi djathrash, qumshtash, gjalprash...

Blerim Rrecaj: Një ecje e ëmbël

Duke ecur nën këtë qiell të kësaj të shtuneje as fort të kthjellët e as fort të vranët, e që nga mbretëria e tij herëdokur mund të fillojë shiu, hapat "trokasin" lehtas e pa zhurmë nëpër trotuarin vijëdrejtë të rrugës kryesore që të shpie në kryeqytet, në dy anët e rrugës me objekte biznesesh, punëtorish. Dikush ecën me fëmijë përdore...

Gjon Keka: Dokument i panjohur - Gjenealogjia e familjes arbërore të Engjëllorëve

Gjenealogjia e familjes arbërore të Engjëllorëve në mesin e tyre më i dalluari në shërbim të Arbërisë ishte edhe Pal Engjëlli - Sekretari i punëve të jashtme të Shtetit Arbëror, dhe këshilltar i Kryezotit e Mbretit...

Xhemaledin Salihu: Zejtaria dhe tregtia në Preshevë

Zanafilla e zejeve dhe vjetërsisë së tyre në Preshevë, sipas kërkimeve dhe shënimeve arkivore të gjetura daton që nga shekulli XVI apo më konkretisht që nga regjistrimi i vitit 1570. Atëhërë për herë të parë u regjistrua një zejtar-farkatar i quajtur Damjan...

Kalosh Çeliku: Shkolla ime - politikë

Festave rri kaçaku në mes luleshBabi, ndal! Me këto vargje ku turresh?Bustin dua të përqafoj fluturimZemër më jep, e më bënë trim! Librave m’i zgjon vjershat kalaveshVocrraku një varg më tha në vesh:Mua poetit faqja seç m’u lagVjershës sime i mungon një varg...

Fatmir Halimi: Fehmi Berisha - Guri pikon fjalë

Libri poetik “Guri pikon fjalë”, i poetit dhe atdhetarit të madh Fehmi Berisha vjen para lexuesve tanë këtë vit pas një pune të gjatë të autorit dhe pas disa librave të tjerë të tij, të cilat i ka botuar pas çlirimit të vendit. Përmbledhja poetike “Guri pikon fjalë”, si titull nga diskursi kritik mund të konceptohet apo të interpretohet në dy ...

Luan Kalana: Altin Kocaqi - Shqipja, Gjuha Meme e Njerezimit

-Ne serine e shkrimeve te mia modeste,per prejarjdhen e gjuhes shqipe,si Gjuha e Perendive,Gjuha e pare  Nejerezimit,krahas studimve dhe hulumtimve te mija te mirefillta  gjuhesore,fale pervojes time disa dekada ne Shqiperi i Mesuse i Gjuhes Shqipe,dhe shto ketu dhe pasionit tim studjues...

Skënder Kapiti: Vilhelme Vranari Haxhiraj - Elitat e mohuara…, Krenari Kombëtare

Nuk do të zgjatem shumë në këtë konsideratë timen për librin në fjalë , por shkurtimisht vendosa të shpreh një konsideratë timen , por më shumë si një thirrrje që lexuesit duhet ta lexojnë këtë libër sepse është nevojë dhe domosdoshmëri kombëtare për të njohur elitën e vërtete kombëtare shqiptare...

Mevlud Buci: Selishtiani i gjurmëve të atdhetarisë

“Kur shteron pusi ,i dihet vlera ujit”,thoshte rilindasi i madh Sami Frashëri.Vërtet  në jo rrallëherë i vlerësojmë të thjeshtët,të urtët,ata që me provat e fisnikërisë  lartësojnë fisin,familen ,brezat.Ata janë minerali më i çmuar që nuk e tret dheu,rrezatim i vlerave njerëzore.Këto ditë kur më telefonon publicist Fatos Daci...

Albert Zholi: Elmira Tafa - Mall me dhimbje

Libri i ri me poezi “Mall me dhimbje” i autores Elmira Tafa,vjen këto ditë të vështira mbarëbotërore për të lehtësuarpaksa stresin e përditshëm. Emira ende nuk është njëpoete e afirmuar, por ajo me vargun e saj popullor, përcjell paralexuesit një tematikë të gjerë të problemeve që shqetësojnë por edhe...

Dorian Koçi: Petro Nini Luarasi - Lajmëtar i Dritës

17 gushti shënon helmimin e martirit të kombit, një prej qëndrestarëve dhe atit të shqiptarizmës, Petro Nini Luarasit. Nuk ka ngjarje të rëndësishme të kombit ku të mos ketë lënë kontributin e vet ky vigan i arsimit shqip, që në hapjen e shkollave shqip në Kolonjë, themelimin e shoqatave patriotike në emigracion e deri në...

Xheladin Mjeku: Imazhe mirditore dhe gjurmët gjenealogjike në vargje

Hasan Hasani - Përkola (1947), si djalosh i Dushkajës filloi hapat e parë në krijimtarinë letrare, për të vazhduar pastaj aktivitetin e tij krijues në Prishtinë, që për më shumë se pesë dekada do t’i sjell  lexuesit mbi shtatëdhjetë libra në poezi, prozë, letërsi për fëmijë, studime e publicistikë...

Fahri Dahri: Kryeqyteti i Pellazgjisë

Lidhur me faltoren pellazgjike “Dodonën”, ka materiale të shkruara me bollëk, të historianëve të lashtësisë e në vazhdim nga studjues, historianë, arkeologë shqiptarë, grekë europianë, etj. Për Dodonën kam shkruar edhe unë, por në trajtimin e sotëm, shkrimi ka qellim të tregojë ekzistencës e “tre të shenjtave...

Nexhat Halimi: Gjashtëdhjetë vjet më vonë

Vetëm sa e ka përgjakur brezin kufitar mëngjes i ri Arrita para derës së vjetër në Dumnicë trokita atyGjashtëdhjetë vjet më vonë zëri shpërtheu jehonëPërgjatë fëmijërisë së shtrirë egër dhe bukur hapësirës së mjegullt vinte veç  `i zog e `i flutur...

Jahja Drançolli: Gjin Gazulli, atronom dhe diplomat arbër i shek. XV

Universita degli studi di Padova (Universiteti i Padovës), është themeluar në vitin 1222 për të arritur kulmin e famës sidomos përgjatë shekujve XV-XVI, periudhë kjo kur do të shpallët për njërin nga dy ose tre universitetet kryesore të Europës. Midis profesorëve të saj ishin filozofë të famshëm të Humanizmit...

Edison Ypi: Flamuri

Kompania kundërajrore ishte vendosur ku fusha e aviacionit preket me lagjen Çole të Vlorës.Unë dhe Flamuri nuk bënim stërvitje, nuk mbanim pushkë, kundragaz, helmetë. Punonim në prapavijë, unë tornitor, Flamuri murator.Flamuri fliste pak, rrinte mënjanë...

Elvi Sidheri: Intervistë me artistin Zoran Kardula

Me Zorën Kardulën njihemi dhe gëzojmë respekt të ndërsjellë, si miq të artit e të mendjes, dhe jo vetëm nga origjina e ngjashme, unë pjesërisht nga Dardha e kulturuar e Korçës, dhe Zorani nga Krusheva në Maqedoni (që domethënë Dardhë në shqip), por origjina e familjes së tij lidhet gjerësisht me Shqipërinë, Voskopojën, Vlorën dhe Epirin...

Kozeta Zylo: Shkolla Shqipe “Alba Life” NY do të fillojë në online vitin akademik mësimor 2020-2021

Mësuesit e Shkollës Shqipe “Alba Life” Ambasador i Kombit, shkollë që operon në të gjitha lagjet e Nju Jorkut u takuan në online për të diskutuar rreth programit mësimor për vitin akademik 2020-2021.Ndonëse gjithë bota po jeton kohën pandemike dhe jeta bëhet më e vështirë, shumë institucione...

Mira Meksi: Një vepër e rrallë që ndriçon thelbin e letërsisë dhe poetikat e saj

Një aventurë të tillë përjetova këto kohë me leximin e një vepre të jashtëzakonshme që ka dalë në qarkullim kohët e fundit, botim i Akademisë së Shkencave: Monografia shkencore “Postmodernizmi-poetikë e antirregullit”, vepra më e fundit e studiuese së shquar erudite të teorisë së letërsisë, Floresha Dados...

Jahja Drançolli: Vdekja e papa Pio II, disa javë para se ta kurorëzonte Gjergj Kastrioti-Skënderbeun për mbret

Në qytetin Ancona, ku vepronte atëbotë kolonia e qëndrueshme arbërore, papa Pio II (emri mirëfilltë i tij, Enea Silvio Piccolomini), pas aktiviteteve të rëndësishme ndërkombëtare, priste për të kaluar në Republikën e Raguzës (gusht-tetor 1464). Dihet se, papa Pio II ose ndryshe Aneas Silvius është...

Edison Ypi: Shyqyr Zotit

Po duan të na bëjnë edhe një herë pjesë të minareve, çallmës, pazarit, hileve, hamamit, haremit, mullirit të kafes, shiltes, lëngut të shegës. Shyqyr Zotit tellallët e qefit të papërmbajtur për të jetuar të pushtuar edhe disa shekuj të tjerë nën gjysëm hënë po janë ca gomerë të cilëve nuk u beson 'kush...

Pierre-Pandeli Simsia: Të njohim artistët tanë - Xhema Nova

Siç e kam shkruar edhe herë tjetër, në mesin e viteve 80-të jeta kulturore artistike në Berat ishte e larmishme, në kulmin e lulëzimit të saj.Estrada Profesionise e qytetit, me qendër në Pallatin e Kulturës “Margarita Tutulani”, që për vite e vite me radhë mbante mbi supet...

Albert Zholi: Kur poeti thyen heshtjen me librin “Mbrapa heshtjes”

Poeti Fani Duro vjen para lexuesit me librin e tij të parë me poezi dhe esse “Mbrapa heshtjes”. Kisha dy vjet që e lexoja në “Facebook”, Fanin dhe kur  ai se besonte, shumë herë i shtyrë nga tematika e poezisë së tij, vargu i thjeshtë dhe i bukur i botoja shumë herë poezi. Se ç’kishin një ndjesi  shpirtërore...

Hysen Ibrahimi: Avdyl Uka – Nezir Zasella, luftëtar e atdhetar i përbetuar

Jeta historike e popullit shqiptar, është ballafaqur me rreziqe nga me të ndryshmet, me konflikte nga pushtues të huaj, konflikte këto që karakterizojnë kohën e rezistencës, e cila rezistencë ju kishte afruar deri ta pragu i shtëpisë. Nga këtu shqiptari nuk kishte se kah t‘ia mbante, sepse ndodhej në truallin...

Përparim Hysi: Kur vodhi "gomari plak?!!!"

Xha Refati banonte aty nja njëqind çapa larg nesh. Ne banonim në një nga katër pallatet që kish fshati, kurse xha Refati kishte shtëpinë e tij përdhese. Po të shkoje tek shtëpia e tij, çuditeshe me një pastërti të madhe që fillonte me oborrin,rreth e qark shtëpisë dhe ca më pastër brenda. E gjithë kjo pastërti i...

219 220 221 222 223
Në Fokus