Kulturë

Prend Buzhala: Adem Zaplluzha - Uragani i ndërprerë poetik

Ky vit po na i rrëmben shumë krijues. Ndër ta është edhe Adem Zaplluzha (1943-9 nëntor 2020). Kam pasur rastin të jem redaktor i vëllimit të tij poetik "Mbi shpirtin e erës pagane”. Ky vëllim ishte i 108-ti me radhë! E pra, do të mbahet në mend, me sa di unë, si autori që ka botuar më së shumti libra letrarë, kryesisht poetikë...

Luan Kalana: Mes artistëve e shkrimtarëve shqiptarë në SHBA

Keto kujtime sporadike, te castit, m’i ngacmoi humbja e thelle e artistit, aktor i pavdekshem humorit,i mikut shokut tone Koco Devole,me te cilin u njohem nga afer ne pergatitjen dhe organizimin e koncerteve artistike per festen e Flamurit dhe per Vitine Ri,i cili ishte...

Kastriot Dervishi: Kur Koço Devole kërcënohej me vdekje

Veçantia e enveristëve dhe të indoktrinuarve është se preken sa herë publikohen krime të regjimit të Enver Hoxhës në masën sikur t’i kishin kryer vetë ato. Edhe kur u shfaq telekomedia “Gjuetia e fundit” me protagonistë kryesorë aktorët e mirënjohur Vasillaq Vangjeli dhe Koço Devole, kategoria injorante enveriste...

Vahit Nasufi: Malli për Uskanën

Moj Kërçovë, Uskanë e lashtë,Ty gjithmonë të kam dashtë,Të kam dashtë dhe të dua,Më shtrejta je për mua! Je një vatër e burrërisë -Bujarisë, kulturës, trimërisë...Që nga koha e lashtësisë,Ke mbushë faqet e historisë...

Dukagjin Hata: Ajsbergu poetik i Neviana Shehit

Rastësisht më ra në dorë libri me poezi “Vjeshtë fatesh” i autores së talentuar Neviana Shehu dhe të them të drejtën u befasova nga freskia e vargjeve dhe befja e imazheve që ajo përcjell tek lexuesi, me një thjeshtësi të dridhshme. Në poezinë e saj fryjnë erërat e trazuara femërore, kujtimi, ëndrra, iluzioni, vetmia, malli, kategori të...

Pirro Shtika: “Emigrantja” dhe “Erdha, Pashë, Dashurova”, emigrim dhe dashuri nëpër Mesdhe, nga Elvi Sidheri

Dy romanet më në zë të autorit Elvi Sidherit, “Emigrantja” dhe “Erdha, Pashë, Dashurova”, që pata fatin t’i lexoja këtë muaj dhe që sakaq më lanë mjaft mbresa të thella.Më i hershmi “Emigrantja” dhe romani i tij më i ri “Erdha, Pashë, Dashurova”, që në titull të japin idenë se bëhet fjalë për një brez...

Nuhi Veselaj: Pse “po”paskajorja në standardin e shqipes së natyrshme

Meqë në punimin tonë të mëparshëm “Brerore lavdie feniksëluftëtarëve të shkrimshqipnxënies, anonimë e të tjerë, sadopak të njohur kudo që ishin, janë e do të jenë” të botuar në portalin “zsh”, më 19.11.2019, veç tjerash, në të mirë të rikthimit të paskajores me + pjesore në standardin e gjuhës shqipe, insistuam...

Gjon Keka: Përkrenarja dhe armët e Gjergj Kastriotit në syrin e studiuesve europian

Sikur që dihet shumë studiues janë marrë jo vetëm me jetën,veprën dhe heroizmin e Gjergj Kastriotit mbretit të Arbërisë ,por edhe me reliktet që la ai pas vdekjes së tij, Në fakt interesimi për këtë figurë të madhe e Lider vizionar europian ishte sepse ai la gjurmë të pashlyera gjatë mbretërimit të...

Nexhat Halimi: Akulli rreth hënës

seç më ndez vetmia sonte hije zog trishtimie rrembin e mollës përmbi dritare e lag shiuseç më fiken sonte fije të gurta gjak kujtimie fjalën mbi letër të bardhë e ngrin veriu s`ka gjë e bukur vdekja për iluzionin në hinë perin e hollë të mashtrimit somnambulikdhembje e vjetër për hënën mbi pyllin mitik...

Sevdail Hyseni: Specialja pandemike

Në këtë kohë virusiPo na bënë kërdinë,Ç’u desh SpecialjaTok me pandeminë! Nuk ka në këtë botëGjykatë më të rëndë,Kokën në KosovëBishtin në Holandë!...

Timo Mërkuri - Nderi i Himarës

Kur bie fjala për poetët, të gjithë kujtojnë së pari sentencën e famëshme që ”Poetët dhe profetët nuk i do as fshati i tyre”, sentencë që e ka burimin te fakti i njohur, kur vetëm Nazareti nuk e priti Jezu Krishtin me nderime, përkundër pritjes triumfale që i rezervoi çdo fshat e qytet ku  shkoi. Me propozimin e bërë...

Tahir Bezhani: Libër që analizon kohën

Libri i parë me poezi i autores Tixhe Rexha Gërqari, prezantohet si  një paranjoftim meritor tek  lexuesi hapësirave tona, duke na  njohur në detaje me synimet e rrugëtimit të një poeteje serioze ,e cila  mjeshtërisht harmonizon unitetin e mendimit personal në kohështrirje  të caktuar, për gjëra të preferuara ...

Edison Ypi: Mokra ka vdekur

Burra zamani me mustaqet deri te veshi që dinë si pihet rakia, si respektohet Kanuni, janë të rrallë, por ndoshta kanë mbetur në Mokër.-Mokra është e bukur, thotë një polic rrugor afër Quksit, ka ajër të pastër, njerëz të urtë. Por kot lodhesh. S'ke për të gjetur asnjë burrë rakie dhe kanuni. Pijetarët janë bërë qumështorë...

Rexhep Shahu: Krime serbe në Kosovë - një libër tronditës

Se shpejti del ne Prishtine dhe ne qytetet e tjera.Varret masive te shqiptareve jane ende ne Serbi.Kriminelet serbe ne pushtet Vuciq e Daciq nuk i tregojne ato varre dhe kane veshe kostumin e viktimave dhe drejtojne gishtin e akuzes kunder shqiptareve.Shqiptaret, besoj naive, duket u mjaftuan...

Elvi Sidheri: Botohet “Qasje Artit Poetik” të Aristotelit, me shqipërim nga profesor Anton Nikë Berisha

Ky shqipërim nga profesor Anton Nikë Berisha, i ofron lexuesit shqiptar sprovën mjeshtërore që Aristotelit i fal përshtatjen më burimore në gjuhën tonë, dhe duke pasur fatin të jem pjesë e kësaj pune të jashtëzakonshme letrare, si redaktor i kësaj vepre të botuar nga Argeta LMG, do të paraqes...

Timo Mërkuri: Besa shqiptare e Kostandinit dhe varianti serb i baladës

Balada e “besës”, siç quhet zakonisht balada “Kostantini dhe Doruntina” përtej çdo hamendësimi gjëndet edhe në gjuhën serbe dhe boshnjake, por ajo që të bën përshtypje te këto dy variante është fakti se teksti është i njëjtë, jo vetëm si kuptimshmëri, por është i njëjti  tekst me 122 vargje, veçse është i shkruar...

Gëzim Llojdia: Esenini dhe kush ishte mësuesja e poezisë: “Shagane ti je imja, Shagane…. ?

Për një kohë të gjatë në lidhje me një vajzë të quajtur Shagane të përmendura në ciklin poetik "Motive Persiane", asgjë nuk dihej, biografët madje sugjeruan që ajo të ishte një personazh imagjinar. Sidoqoftë, studiuesi i veprës së Yesenin V. Belousov arriti të gjente vajzën që frymëzoi poetin për...

Resmi Osmani: Lamtumirë Lord Bajron!

Në gjidetin e limanit të Argostolit të  ujdhesës joniane të Qefalonisë që, në atë kohë ishte protektorat anglez, më 28 dhjetor 1823, pak dit pas kremtimit të kërshëndellave, kishte hapur velat gjemia e  hidriotit Andon Kryeziu, që do të shpinte në Mesolongj ndihmat dhe lordin anglez Bajron me gardën e tij suliote...

Gjon Keka: Një Shtëpi e një fisniku pellazg

Shumë studiues e autor europian e dëshmojnë zanafillën pellazgo-ilire të arbërorëve europian; rrënjët gjuhësore ,të kulteve e monumenteve tjera të lashta që ata kanë gjetë gjatë udhëpërshkrimeve të tyre i kanë bindur se ekziston një lidhshmëri...

Elvi Sidheri: Dy Pjetër Bogdanët e mesjetës së arbërorëve dhe bullgarëve

Figura e Pjetër Bogdanit tashmë është e shtjelluar, vlerësuar, studiuar dhe hulumtuar gjerësisht në letërsinë dhe historiografinë shqiptare, duke i dhënë këtij kolosi gjenial të paepur të mendimit, shkrimit, fesë dhe kryeneçësisë shqiptare, vendin e merituar në panteonin e viganëve të kombit dhe gjuhës tonë...

Mark Simoni: Intervistë me autorin Leon Lekaj

M. Simoni: Shqipëria po mbyll dekadën e tretë në një rend demokratik. Bir i një artisti, të cilit iu mohua egërsisht talenti, si ndjeheni sot?L. Lekaj: Ç’ mëkát që zhgënjími ka mjéte kaq të pàkta, me të cílat dúhet me u luftúe.M. Simoni: Nuk ju duket se kështu po mohoni shpresën?L. Lekaj: Sot shprésa âsht..

Dedë Preqi: Edhe zemra po rrah shqip

Ajo farkohet shpesh herëFrika zgjohet me lëndimSyri i saj një turbullim,Shpirti lëkundet mbi valëËndërrat ikin për një çast,Dhëmbjet në kulëmHipin e zbresin në prushShterret zëri në gushëKujtimet i merr era pa anëFlet në heshtje si në gjumë. ..

Sadik Bejko: Fishta si karakter i madh i kombit të vet

Për ne pasardhësit Gjergj Fishta është një poet i shquar, një nga emrat më të mëdhenj të kësaj fushe. Veprat e tij botohen dhe ribotohen në këto vite të kthimit të tij në vendin që ia kishin mohuar. Studiuesit dhe universitetet thellojnë kërkimet dhe analizën mbi vepra të tij. Aktorët...

Noemi Lushaj: Rozafa = Gruaja në mur

Historinë e mëposhtme më tregoi për herë të parë nga babai im, me sytë e tij plot lot, ndërsa unë shëtisja nëpër rrënojat e kalasë së një qyteti historik të Shqipërisë veri-perëndimore të quajtur Shkodër. Kalaja, e cila ishte ndërtuar strategjikisht në një kodër me pamje nga qyteti në antikitet, u emërua pas...

Gjon Keka: Historia e gjuhës dhe artit të shkrimit

Arti i të shkruarit është arti i shprehjes së mendimeve tona përmes shenjave. Para se të shpikej shkrimi,mbilleshin pemët, ngriteshin grumbuj gurësh, altarësh dhe kolonash si dhe bëheshin festivale e lojëra, këto dhe shumë të tjera gjëra simbolike ishin mjetet me të cilat njerëzit e popujt donin të ruanin...

Bardhyl Maliqi: Bashkëjetesë e shndritshme e Naimit me atdheun

Janë shumë të rrallë emrat e autorëve që bashkëjetojnë me emrat e veprave të tyre dhe krejt të veçantë ata që mishërohen te Atdheu i tyre. I tillë është padyshim Naim Frashëri. Kujtojmë emrin e këtij festivali poetik, jetëgjatësinë 24 vjeçare të tij, shqiptojmë “Ditët e Naimit” dhe menjëherë kujtojmë çka...

Rexhep Shahu: Gurë të çmuar në gjerdanin e lirisë

Liria vjen nga gjaku i dëshmorëve, nga gjaku i bijve të Kosovës, ne na duhet ta ruajmë si sytë, si jetën tonë. Dhe të mos abuzojmë me lirinë.Luftë askush askund nuk bën përditë. As beteja në kohë lufte nuk ka përditë. Por beteja për ruajtjen e lirisë së fituar nga gjaku i shqiptarëve dhe lufta e miqve...

Poezi nga Blerim Rrecaj

Ca qenë enden arave të lëruaraE livadheveMë tej dy lejlekëThëllëza fushe ndezin vetëtimthi motorëtIkin shumë shpejtNjë pilivesë bart një fije bar të thatëCa korba këtuMë tej ca pëllumba duke fluturuNjë tufë e madhe delesh duket atje largKëtu një flutur e verdhëAndej një flutur e bardhë...

Skënder Kapiti: Patriotët dhe klerikët ortodoks shqiptar, mendimtarë dhe martirë të shqiptarizmës

Atdhetarët shqiptarë të besimit ortodoks  kanë meritën e madhe pasi ata janë treguar dhe kanë vepruar si  patriotë e kombëtarë të mëdhenj, si lëvrues të letrave e të gjuhës shqipe për zgjimin e ndjenjës kombëtare, sepse fjala komb kupton gjuhë dhe kulturë.Atdhetarët shqiptarë ortodoksë...

Shkrimtarët: Një humbje e madhe për letërsinë tonë

Ramadan Musliu (u lind në fshatin Beguncë, komuna e Vitisë, më 31 maj 1954) është ndër shkrimtarët tanë bashkëkohorë të shquar. Veprimtarinë e tij letrare e dëshmoi kryesisht në dy fusha: si poet dhe si studiues i letërsisë, ku dha një ndihmesë të rëndësishme për pasurimin e poezisë sonë dhe të studimit letrar...

Vladimir Shyti: Kur ndërrohen xhaketat

Vërtetë në katalog jeni burra ,Siç janë qen njësoj,që vetëm lehin,Bulldogu dhe zagari i zgjebosur,Qen i bariut dhe kotele e zonjës,Langoj i gjahut dhe këlysh të verbër,Të cilët shquheni për cilësi të veçantë,Dhe kjo u jep tituj e grada...

Neki Lulaj: Të gjithë

Të gjithë kemi nga një fat te fshehurQe mund ta marrim kur te duamNuk është  jo,ne kopshtin e AdamitAs ne gjitë e Evës  mollë e ndaluar Të gjithë e kemi nga një mëkatQe heshtë thellë nen sqetullat e mendjësPor te gjithë kemi shumë deshira...

Elvi Sidheri: Kristaq Turtulli - Litari i mallit

Libri me tregime dhe novela: ‘Litari i mallit, përbën grykëderdhjen e radhës të frymëzimet krijues të shkrimtarit Kristaq Turtulli. Autori arritur të sendërtojë stilin e vet dhe vetë tregimin shqiptar, me artin e tij që të rrëmben dhe, të bën për vete. Ky autor zbulon kënde dhe skuta të panjohura të shtjellimit në shqip...

Albert Habazaj: Zenepe Luka - Angjelina Arianiti Komneni, shpirti i shenjtë i Arbërisë

Të nderuar nerminiane e nerminianë!Duke qenë dhe i fushës, ndihem fatlum që, në kuadrin e 100-vjetorit të lindjes së Ambasadore së Kombit Nermin Vlora Falaschi, emrin e së cilës mban dhe Biblioteka shkebncore e Universitetit “Ismail Qemali”, Vlorë, si dhe të nismës “Vjen nga shekujt gruaja e shquar e...

Ibrahim Kabili: Këngëtari, instrumentisti, mësuesi dhe njeriu i mirë Haxhi Gjoni

Kur njeriu ka ndjesi të brendëshme pozitive, kur motivohet për të arritur diçka të mirë, kur udhëhiqet prej tyre dhe vepron pozitivisht, ai sfidon gjithçka dhe len vetëm vepra të mira. Krahina e Bendës, pjesë e Malsisë së Tiranës, shtrihet në lindje të saj. Qendra lidhet me Tiranën me rrugën e re të asfaltuar, brenda...

185 186 187 188 189
Në Fokus