Kulturë

Jahja Drançolli: Como, një qytet me një traditë të pasur historike dhe kulturore!

Një nga aspektet më të rëndësishme të historisë së  Como-s (Komo-s) është kultura Golasecca (shekujt 9-4 p.e.s.). Kjo popullsi përfaqëson një shembull domethënës të Epokës së Vonë të Bronzit dhe Epokës së Hershme të Hekurit në Italinë veriore. Gjurmë e kësaj kulture janë gjetur edhe në Parkun Spina Verde, pyjet përreth Como-s...

Fran Luli: Midis kujtesës dhe realitetit

Në këtë kontekst vendoset edhe vëllimi me tregime "Varri nën dardhë" i autorit Gjon Marku, një përmbledhje që dëshmon për një përpjekje të qëndrueshme për të ndërtuar një prozë të përqendruar dhe me ndjeshmëri të veçantë artistike...

Tahir Bezhani: Intimë jete

Bukuria pjesë e jetësDhuratë e natës erotikeMos e shfaq kudoPërgjaket grishjeve...

Sevdail Hyseni: Vegza politike

Në Luginë dielli lind me rekomandim,e hëna s’del pa “vegzën” autorizim;edhe era kur fryn, pyet me përulësi:- Te kush të lidhem që të jetoj si zotëri? Vegza - fjalë e vogël, me peshë e “vlerë”,si një çelës magjik që hap çdo derë.S’të vlejnë diploma, as djersë, as dije,po s’pate vegzë, mbetesh gjithë nën hije...

Nexhmije Mehmetaj: Elegjia si kujtesë kolektive - leximi i poezisë “Trishtohen lulet nga marsi i hidhur”

Në kuadrin e reflektimit mbi ngjarjet tragjike të historisë së afërt shqiptare, veçanërisht të Tragjedia e Otrantos 1997, e cila shënoi një nga episodet më të rënda të eksodit shqiptar të viteve ’90, paraqitet elegjia “Trishtohen lulet nga marsi i hidhur” e poetit Albert Habazaj...

Albert Vataj: Fryma e mermerit që të lë pa frymë

Skulptori italian Cesare Lapini e gdhendi “Surprise” në vitin 1882 dhe, në thelb, ai e shndërroi gurin në mëndafsh, procesin mijëvjeçarë të krijimit të shkëmbit në një çast të frymshëm që të lë pa frymë. Shiko mënyrën si pëlhura “ngjitet” pas lëkurës së saj dhe rrudhat e holla të dantellës në mëngë...

Albert Zholi: Legjenda e Ujit – Kroi i Mimozës

Në një fshat të humbur mes maleve, ku jeta varej nga një burim i vetëm, njerëzit jetonin të lidhur me ujin si me frymën. Burimi rridhte i qetë, i pastër, dhe ishte bekimi i vetëm i atij vendi të thatë...

Ndue Dedaj: Në Pazar të Milotit tash shiten edhe libra!

Altini, një miku im biznesmen nga Rrësheni, më shkruante dje: “Profesor, si je? U nisa për në pazar të Milotit për të blerë një pajisje për Bar-in, por teksa po kontrolloja tregun, u habita kur në mes të rrugës gjeta disa libra që po i shiste një person me ngjyrë. Librat ishin rifuxho në kuti kartoni...

Ilir Muharremi: Shumë çka për të parë

Në Marec, në hapësirën e dikurshme të shkollës “Ramiz Sadiku”, hapet një portë që nuk të çon lart, por përtej. “Lifti Horizontal drejt Kozmosit”, i inicuar nga Sislej Xhafa, nuk është thjesht një projekt artistik  është një zhvendosje e ndjeshme e mënyrës se si ne e përfytyrojmë hapësirën...

Albert Vataj: Letra e fundit si akt i dashurisë dhe dorëzimit të Virginia Woolf për Leonard Woolf

Ka ikje që nuk janë thjesht largime, por një formë e fundit e të qëndruarit, në kujtesë, në dhimbje, në dashuri. Letra e lamtumirës së Virginia Woolf nuk është vetëm një testament i një shpirti të lodhur, por një dokument i rrallë i intimitetit njerëzor, ku fjala bëhet njëkohësisht strehë dhe rrëfim i kapitullimit...

Albert Habazaj: Trishtohen lulet nga marsi i hidhur

Në kujtim të tragjedisë së 28 Marsit 1997 në kanalin e Otrantos me përmbytjen e Katërit të Radës...

Blerim Rrecaj: "Rruga e kthimit" ose libri me tregime të freskëta e të mprehta

Kur merr dhuratë një libër është një gjë që të gëzon. Ashtu siç mora këtë dhuratë nga autori i librit Alban Hajrushi. Është ndjenjë e bukur, e kjo ndjenjë bëhet edhe më e bukur kur fillon leximin, e kur që me leximin e tregimit të parë vëren se gjuha, stili, arti i të rrëfyerit të zgjon ndjenja të bukura. Dhe pastaj kjo mënyrë mjeshtrie e të rrëfyerit...

Lulëzime Çelami: Mozaik i veçantë nëpërmjet tregimeve jetësore

Libër me tregime "Mëkati përtej detit" i autorit Gjon Marku-Libri sjell para lexuesit copëza jete të shtrira në kohë dhe vende të ndryshme, të sinkronizuara bukur mes tyre. Të gjitha këto vijnë si një mozaik i jetës shqiptare, mozaik që përcjell ndjenja dhe emocione te lexuesi...

Albert Zholi: Librat “Sfidat e diplomacisë me teknologjinë” dhe “Mbrojtja e minoriteteve dhe trajtimi i tyre në Republikën e Shqipërisë”

LIBRI "Sfidat e Diplomacisë me Teknologjinë" me bashkë-autorë diplomatët Jonlinda Hada dhe Adi Hoxha, trajton diplomacinë tradicionale të para viteve 2000 dhe të diplomacisë digjitale që është edhe më e dukshme pas viteve 2012 dhe që po përdoret përherë e më shumë në...

Përparim Hysi: Mesazh politikanëve dhe qeverisë

I mbërdhirë për shkak të moshës, i krrusur pleqërisëU bëj zë politikanëve (ca më shumë:qeverisë!)Mua pensioni nuk më del dhe gjatë kohës u sëmuraQë të bëj operacion,do doktori  7- lëkura!!!...

Elhame Demi-Kamberi: Prof. Dr. Sabile Keçmezi-Basha – Një jetë në kohë, një zë në historinë shqiptare

Kur profesoresha Sabile Keçmezi-Basha nisi rrëfimin e saj në portalin “Zemra Shqiptare”, ndjeva një gëzim të veçantë, të thellë e të sinqertë, sa herë njeriu gjendet përballë një figure që e admiron prej kohësh. Ka disa njerëz që nuk mbeten thjesht emra në kujtesë, por shndërrohen në dritë...

Albert Vataj: Misioni i amerikanes, Rose Wilder Lane në "Majat e Shalës" dhe historia një komiti

Libri "Majat e Shalës" është dëshmia e shkruar e një udhëtareje amerikane për Shqipërinë e fillimviteve ’20 të shekullit të kaluar. Një shpirt i bukur dhe një penë majëmprehtë, një sy gjithçkapamës dhe një vëmendje që tejkaloi kureshtinë, duke u njëtrajtësuar me të jashtëzakonshmen dhe realen ndër shqiptarët e atyre...

Kadri Tarelli: Gjeneral Rahman Parllaku – Një shekull jetë, shtrydhur në një libër

Mbase jam vonë në kohë, po lexoj librin “Rrahman Parllaku, Gjenerali që sfidoi kohërat”, libër i botuar kohë më parë, që unë e quaj më shumë, një “Monografi politike”, të autorëve Halil Rama dhe Sakip Cami.Mendoj se kam të drejtë ta quaj kështu, pasi e gjithë jeta...

Gjon Keka: Epoka e Skënderbeut, hallka kryesore e historisë së kombit tonë

Duke parë rëndësinë e pamatshme dhe të paçmuar të kryefigurës së kombit tonë Gjergj Kastriotit i cili na e rifreskojë dhe na ruajti rrënjët tona të përkatësisë sonë iliro-arbërore dhe europiane, në fakt mund të them me shumë bindje se pa epokën e Gjergj Kastriotit (Skënderbeut), historia jonë arbërore dhe historia europiane do të ishin të pavlera...

Pilo Zyba: Nga ditari i psikologut

Trokitja ishte e lehtë, sikur njeriu që donte të hynte brenda kishte dy mendime gjatë qëndrimit te dera. Njëri prej tyre e shtynte të futej dhe tjetri të largohej pas trokitjes, sikur dëshironte të nënkuptonte që në zyrë nuk ka njeri. I njoh mirë këto trokitje. Ato janë si nota muzike që shprehin...

Albert Habazaj: Lufta për Vlorën - 1920 në një tjetër pamje nga Zeno Jahaj

Sa më ra në dorë libri “Lufta për Vlorën - 1920” i autorit Zeno Jahaj, e lexova me ëndje dhe vëmendje, sepse, veç të tjerash, më interesonte të informohesha për ç’ka shkruan autori mbi një temë që e kam si të shtëpisë në studimtarinë time të thjeshtë...

Albert Zholi: Biri i Detit – "Gjigandi i Vlorës", tmerri i piratëve në Mesdhe

Në Gjirin e Vlorës, aty ku deti përplaset me shkëmbinjtë dhe era sjell histori të vjetra, lindi një djalë i quajtur Vullnet. Që në moshë të re, ai u bë një emër që do të përmendej me frikë dhe respekt në të gjithë Mesdheun. Në ato kohë, deti ishte kthyer në një ferr për anijet tregtare...

Blerim Latifi: Gigët digjitalë

Në veprën Shteti, libri i dytë, Platoni na e jep tregimin për Gigun.Gigu ishte një bari që ruante bagëtitë në fushat e Mbretërisë së Lydisë. Një ditë ra një tërmet, toka u ça dhe Gigu në të çarat e hapura prej tij zbuloi një shpellë të panjohur më parë. Në të ndodhej një kalë prej bronzi dhe brenda tij një skelet njeriu. Në dorën e skeletit, Gigu pa një unazë...

Tef Topalli: Brenda teje vij me hy

Lexuesi i veprës krijuese të shkrimtarit Gjon Marku, do të ketë vërejtur se, nga viti në vit, autori ynë, në poezi dhe sidomos në prozë, ka një prodhimtari të pabesueshme, botime me nga dy e tri vepra brenda disa muajve. Kështu, edhe në fushën e tregimtarisë, shohim se ai përfshin...

Albert Zholi: Flet këngëtarja popullore Leonora Gjoni Terpollari

Leonora Gjoni Terpollari është një nga zërat më të dashur të muzikës popullore në krahinën e Skraparit, e cila prej vitesh i ka dhënë shpirt dhe jetë këngës tradicionale shqiptare. Me një përkushtim të rrallë dhe një dashuri të thellë për artin, ajo ka ndërtuar një profil të veçantë artistik, duke interpretuar jo vetëm këngë të trevës së saj, por edhe këngë...

Tefë Topalli: Gjon Marku - 'Drita e syve të mi'

Kështu u formulua kreu i këtij sythi, sepse, më së shumti, shkrimtarët e nisin krijimtarinë me vargje, siç kanë bërë në letërsinë tonë Kadareja, Agolli e mjaft të tjerë, për t'u hedhur më pas në hapësirën e lirë të prozës. Por Gjon Marku duket se i kthehet poezisë ndryshe, në një mënyrë siç ndodh mes dy të dashuruarve...

Albert Habazaj: Mesazhet e qarta kombëtare të librit “Gjeopolitika dhe fuqia ushtarake e Shqipërisë në ‘Luftën e Ftohtë’” e autorit Zeno Jahaj

Qoftë edhe dy fjalë të shprehësh për një punim jo thjeshtë lartësisht profesional, por që i kap meritueshëm majat shkencore, si libri voluminoz “Gjeopolitika dhe Fuqia Ushtarake e Shqipërisë në “Luftën e Ftohtë” me 523 faqe i studiuesit ushtarak dhe diplomatit Zeno Jahaj, është...

Albert Vataj: Vasil Rakaj, malësori që ngjizi me shkëmb, metal, dru, baltë dhe shpirt, altarin e përjetësisë

Çdo prekje e tij mbi shkëmb nuk ishte thjesht një akt pune, por një çast zgjimi, një frymëmarrje e thellë që çlirohej nga mijëra vite ngjizje magmash, nga një heshtje e lashtë që priste dorën e njeriut për t’u kthyer në formë. Në çdo masiv metali, ai zgjonte një jetë të fshehur, një tension të...

Pilo Zyba: Novelë e papërfunduar

Shefi i kriminalistikës, zoti S., përplasi derën e makinës xhip të markës XXLK12 dhe mori me vrap shkallët e vilës trekatshe, për ku e kishin njoftuar se kishte ndodhur tragjedia. Kishte dhënë urdhër që asgjë të mos prekej me dorë pa urdhrin e tij.Hyri në sallonin e madh me dritare të gjëra dhe pa se...

Lazim Miftari: Nën qiellin e pafund

Yjet notojnë të lirë në qiell,Universi i gjerë nuk ka skaj,Drita e tyre përhapet si diell,Në heshtje nate udhën e saj. Galaktika larg në errësirë,Si lumenj drite rrjedhin ngadalë,Sekrete mbajnë në pafundësirë,Që mendja e njeriut s'i kap dot vallë...

Sevdail Hyseni: ”Bajrami” me protokoll

Bajrami i Madh erdhi si gjithmonë,me agjërim e lutje në Luginën tonë.Muaji i sakrificës kaloi qetë me vrap,me vitra, sadaka e zeqate për sevap. Festa e Bajramit dikur vinte me lezet,me urimin: Paçi fat, shëndet e bereqet!Tani këto ndryshime dikush na i solli,festa e Bajramit vjen me ftesë “protokolli”...

Albert Habazaj: I shkreti zog...

Nuk është aq e bukur sa duket dëbora,Nuk është aq e pafajshme sa na thonë,Ta dini: ajo është katile e tmerrshme,Ta dini: një zog i vogël dha shpirt në borë!... Nuk fluturoi më dot në qiell me shokë,Vocërraku kishte rënë në mes të rrugës,I kishte ngrirë zemra simbolit të lirisë,Përmbysur e gjeta kur kthehesha pas punës...

Albert Vataj: “Puthja e Jetës”, kur guximi mposht vdekjen dhe fotografia bëhet dëshmi e pavdekshme

Në kulmin e një dite të zakonshme pune, në vitin 1967, kur asgjë nuk paralajmëronte përjashtimin nga rutina, ndodhi diçka që do të hynte përgjithmonë në kujtesën vizuale të njerëzimit.Champion Randall, një elektriçist i zakonshëm që punonte...

Nikoll Toma – Gjon Marku: “Mirdita në vizionin filatelik”

Në një analizë të shkurtër do të ndalem në disa ide rreth librit "Mirdita në vizionin filatelik", i cili u botua në vitin 2004. Duke shtjelluar mendimet e mia rreth këtij libri, nuk pretendoj se po bëj një analizë të gjithanshme për të, sepse një gjë e tillë do të kërkonte një mendim të specializuar e të plotë në fushën e filatelisë.Gjon Marku, që...

Blerim Rrecaj: Kujtime me shi

Disa herë shiuMa dha vërvishtënPër të gjeturNdonjë strehë... Kjo ditë me shiMë solli ca kujtimeNëpër streha stinëshShpirtin si flutur ma vërtitën...

13 14 15 16 17
Në Fokus