Kulturë

Fran Gjoka: Shkrimtari Pajtim Xhelo, është mishërim i thjeshtësisë, i dinjitetit dhe i krenarisë kombëtare

U lind në qytetin e Vlorës, në një familje shumë të hershme qytetare me tradita intelektuale dhe atmëmëdhetare nga të dy prindërit. Që në vitet e para të shkollës shquhej për një përqëndrim të pazakontë në marrjen e dijeve. Mësuesit e tij thonin që ky djalë nuk studionte për të marrë nota të mira...

Sylejman Morina: Zëri kumbues dëgjohej larg në male

“EtnoFest-i”, çdoherë befason me risi në program. Kësaj radhe pjesë e programit qenë etnomuzikologia arbneshe Dina Bushiq me zërin e saj kumbues e të ëmbël dhe kitaristja,e njohur  Melita Ivkoviq. Ato i trandën zanat e vjetra dhe të rejat të atyre maleve, më këngët të padëgjuara më parë. Fjalë të një gjuhe që tingëllonin ndryshe,..

Tomë Mrijaj: Klajd Kapinova - Amerika në Pasqyrë

Kur autori Klajd Kapinova, më dërgoi dorëshkrimin e ri: “Amerika në pasqyrë” dhe pasi u njoha me të, mendova se një libër i tillë është i domosdoshëm për lexuesit shqiptarë kudo që ndodhen.Në realitet, pasqyrat kanë lidhje jetike me zhvillimin tonë...

Përparim Hysi: Cikël me poezi lirike

Kam bredhur fushave pa fundSE në fshat fushor kam lindur e jetuar.Por shuhurimën e pyllit nuk mund,Nuk mund të rri pa kujtuar. Kam parë dhe rrëkenë që zbret nga maliTek zbret e përplaset mbi gurSE kot nuk jam nip prej SKRAPARIKu verave veroja dikur...

Visar Zhiti: Gjergji im!

Është Gjergji, Gjergj Hani, bashkëvuajtësi, jeton në Tiranë, duhej takuar patjetër, nuk ishte vetëm malli, kisha biseduar me të së voni, nga larg, me këto mjetet moderne, ishim shkruar, i lexoja meditimet dhe esetë e tij, ia dija sinqeritetin dhe mençurinë, konservatorizmin dhe idetë, që shkonin lart, jo te shteti...

Vahit Nasufi: Votra që mban gjallë traditat kërçovare në Zvicër

Dikur odat (dhomat), e burrave në trojet shqiptare, kanë qenë shumë të famshme, në të cilat sipas traditave shqiptare, janë pritë musafirët, janë marrë vendime, të ndryshëm, kanë kënduar këngë, kanë bërë humor, kanë luajtur lojëra të ndryshme dhe shumëçka tjetër, por, sot ato oda i ka mbuluar pluhuri i harresës...

Timo Mërkuri: Filozofia e një poezie moderne

Gjëja e parë që të shkon ndërmend në leximin e poezisë së Albina Idrizit “Të tjerë do të vijmë”(Trokitje të prushta: “Beqir Musliu”, Gjilan 2022, f.16) është mundësia e një qasjeje të saj me me thënien e Heraklitit: "Nuk mund të lahesh dy herë në të njëjtin lumë", por pas një meditimi më...

Meti Rexhepi: Njëshi rrënues a ndërtues

Një motiv i fortë me ëndjen në brendi më shtyn, që t`i dhuroj botimet e mia në gjimnaz. Përse pikërisht në gjimnaz? Në gjimnaz ngase ishte gjimnazi i rinisë time, gjimnazi i ëndrrave të mia rinore. E kam përshtypjen se kopertinat  e këtyre librave nga djemtë dhe vashat e gjimnazit, nuk do të mbeten pa i hapur...

Atdhe Geci: Konkretësi

Çamëri, toka ime me pjesë të atdheutmë lë të puthi dhe të përqafoj shumëjo si dashnor por si bir e atdhetari yt,dhe të këndoj këtë poemë me ëndërr: Çamëri, motër e të gjithë shqiptarëvedisa janë udhët e lirisë që na bëjnë tëbashkuar me Shqipërinë dhe atdheun...

Mihal Gjergji: Poeti

Me bririn e Hënës ta pijaNjë kup’ me raki a me verëMe botën kundruall të rrijaSe bota s’kupton asnjëherë Në brazda të gjata mendimiTë ndalja një çast vetmitarMë lodhi kjo perde trishtimiQë nderet mbi shpirtin e vrarë...

Fitim Haxhiraj: Eshref Ymeri përballë Akademisë së Shkencave dhe pseudoakademikëve!

Miku im i viteve ‘50 të shek XX, akademik, Profesor doktor dhe ‘Personalitet i Shquar i Labërisë dhe i Kombit, përballë pseudoakademikëve”- u shpreh Fitim Teki Haxhiraj më, 03. 09. 2023, pasi i erdhën 2 dhurata të vyera “Fjalori frazeologjik i gjuhës shqipe” dhe libri studimor ...

Sevdail Hyseni: Kasneci

Në këtë anë të LuginësKa një lloj kasneci,Mundohet të nxjerrQumësht nga buburreci. Dikur në komunizëmIshte paksa ndryshe,Kasnecët kërkoninQumësht dallëndyshe...

Hamdi Hysuka: Mati, kryeqendra kombëtare e poezisë

Më 2 shtator 2023, për të shtatin vit me radhë, Klubi Letrar "Pjetër Budi" Mat organizoi Festivalin Kombëtar të Poezisë “Muza Poetike Budiane”. Morën pjesë dashamirë të fjalës poetike, shkrimtarë, poetë, artistë nga trojet shqiptare, brenda e jashtë kufinjve të Shqipërisë: nga Mati, Durrësi, Tirana, Shkodra, Kukësi, Dibra, Lezha, Fieri, Korça, Devolli, Prishtina, Gjakova, Prizreni, Podujeva, Deçani, Tetova...

Femi Cakolli: Poshtnimi i shpirtnisë shqiptare

Gani Mehmetaj është i njohur dhe i  pranishëm në jetën kulturore të  vendit tonë qe shumë vjet, i  njohur dhe i  pranishëm në gazetarinë shqiptare qe disa dekada, i njohur si shkrimtar (autor romanesh, dramash dhe ese filmash), si dhe si pedagog dhe po ashtu edhe drejtor i  “Kosovafilmit. Libri më i ri i tij mban titullin “A din Zoti shqip”...

Sejdi Berisha: Krijuesi që jetën e shndërroi ne Obelisk të përjetshëm të kohës dhe fatit të njeriut

Pra, ky është njeriu, krijuesi, dramaturgu, publicisti dhe shembulli i veçantë i njerëzores, Shaip GRABOVCI, i cili ka rrugëtuar dhe rrugëton edhe me familjen e vetë, me bashkëshorten Nasiben dhe me vajzat intelektuale, Arbneshën-Bucin dhe Vjosën...

Edison Ypi: Prag Vjeshte

Lutja e vetme që shqiptarët e bëjnë me gjith shpirt këtë prag vjeshte është që të kthyerit nga qejfet me shkuma party në plazhet e jugut, pasi ta thyejnë qafën në Llogora me Benza dhe Toyota, të vinë në Tiranë me arkivola.Këtë prag vjeshte, kriteret meritokratike për karrierë të suksesëshme që zbatohen gjërësisht, pra kush gënjen më...

Visar Zhiti: Në Gurëz të Kurbinit

Edhe mesha, edhe festimet në mbrëmje ishin kaq të bukura në fshatin Gurëz, me njerëz plot, që shkëlqenin nga mirësia dhe veshjet folklorike dhe po mendoja se ku ka një kishë, një tempull të besimit, ka dhe qytetari më shumë dhe mikpritje.Isha ftuar në Gurëz në atë festë nga Motër Elena Lulashi, superiore...

Dorian Koçi: Aleks Buda – ‘Arbitër Elegantum’ i debateve historike

Sot është përvjetori i lindjes të historianit të njohur dhe "arbiter elegantum" i debateve historike për etnogjenezën e shqiptarëve, Aleks Buda. Vlen të përmendet kontributi i tij për rikonsiderimin historisë së mesjetës arbëre por edhe lidhjes mes ilirëve e arbërëve nëpërmjet kulturës së Komanit...

Visar Zhiti: Shtëpia me gjethe

Takimi u bë në “Shtëpinë me gjethe”. E dija ç’ishte ai muze në Tiranë, kishte një hije të zymtë për mua dhe një mister tragjik që s’i kishte ikur a nuk do t’i ikte kurrë. Sigurimi i tmerrshëm i Shtetit aty bënte përgjimet me aparatura të sofistikuara e të shtrenjta për vendin, aq shumë të varfër, të mbyllur e me diktaturën...

Hazir Mehmeti: Isak Guta, njeriu i vlerave në historinë e artit kombëtar

Isak Guta, teknolog i filmit dhe regjisor, shkollim të mbaruar në Pragë është hulumtues mbi jetën dhe veprën e Aleksandër Moisiut, i njohur edhe në botën e filmit. Prej tij janë shkruar vepra për jetën dhe artin e aktorit në disa gjuhë duke përfshirë këtu edhe ato në gjuhën shqipe...

Mihal Gjergji: Mjerimi i poezisë

Para shumë vitesh i kisha dhënë Driteroit një vëllim poetik për ta redaktuar. Poeti zemërbardhë e bëri me kënaqësi. Në përfundim u takuam dhe më sygjeroi disa ndryshime. Po përmënd vetëm një detaj. –Fjala “ndoshta”-ngjason si shprehje agronomi, sikur ta bësh “ndofta”, është më poetike, apo jo? –Dakord, i thashë…Isha te shtëpia e tij...

Visar Zhiti: Festa e Nënë Terezës

Edhe këtë radhë mbërrita në Tiranë, në aeroportin “Nënë Tereza” në një datë festive, 5 Shtatori i Nënë Terezës, kur ajo para 7 vjetësh u shpall shenjtore… Dhe është festë zyrtare në Shqipëri, ditë pushimi.Në aeroport brenda kishte rrëmujë të madhe, por asgjë prej feste, dhe jashtë vargan veturash… Pasditja e vonë...

Anton Nikë Berisha: Nëna Tereze – ‘Nuk jemi infermiere, nuk jemi asistente sociale’

Nisur nga librat që i kam lexuar nga autorët tanë për Gonxhe e Bojaxhiun – Nënën Tereze, tashmë e shpallur e shenjtë edhe nga Vatikani (atë qysh në jetë e kanë quajtur shenjtëresha e gjallë), nga shkrimet e ndryshme në gazeta e revista, nga ajo që thuhet në fjalime e predikime, nga bisedat me miq e me të njohur...

Shefqet Dibrani: Gjurmëve të shkrimeve tona - Donika Papaj

Në vitin 2003, për rubrikën “Bota e fëmijëve”, kam realizuar disa portrete me fëmijët tanë në Diasporë. Një nga ata fëmijë ishte Donika Papaj, e lindur në Zvicër nga prindërit Ali dhe Shyhrete Papaj nga fshati Samadraxhë, komuna e Therandës. Vlenë të theksohet se Ali Papaj, për brezin e tij, ishte njëri nga studentët më të dalluar në...

Nexhat Halimi: Nobelisti shqiptar

Silueta e paqartë ndiqte kolonën e përgjakur,të thyer nën retë e Likovicës së Gostivarit,Vagëllimë e ujit gjarpëronte shkrepje mijëvjeçare.Ngelnin  lart veç shkrepat e vjetër të Sharrit.Nata e vrarë, sytë e hutinit e shenjat e varrit. Me dhembjen e pashuar të etjes shqiptare...

Brahim Avdyli: Kur e keqja e mund njerëzoren në një qytet të lashtë të Dardanisë

Kjo kohë, koha e Ligë, sundon në truallin e vjetër të qenësisë sonë, e cila ishte dikur qendra më e madhe e thënieve të veta e të vërteta të kësaj treve, në vetëdijen europiane. Siç na e thotë autorja, Vlera Ejupi, në faqen 13, „shpejtësia maramendëse“ na e sjellë nëpër situata të cilat nuk mund t’i kapërdijmë...

Naim Aliaj: Poetët

Poetët janë si zotii madhi krijimtarëgjithçka jeton motiu janë kujdestarë Fuqia e tyrenë gdhendjen e fjalëspërtej çfardo ngjyrenjerëz të plejadës...

Vladimir Shyti: Mbretëria e errësirës

Marshon para, e veshur nën'urdhër,Mbretëria e errësirës me bes'të bindjes,Me ves' e rritën lulen mbretërore,Me "trima" ngritën majën e kështjellës. Bukur ja ngjyrosët nënës thinjat,Pa i'ja shikuar dertet e lotët,Vegjëlisë i ngulët në brinjë thikat,Vetëm për tu dukur para botës...

Atdhe Geci: Poeti, gjeniu endacak

Në  poezi  është  gjaku  imAtdheu i  të  tëra kohëravesa herë qan a ngec historiaveton dhe  bubullon poezia. Midis  ajrit, frymës   e  ujit,midis bimëve dhe  bëmavejeta jonë jo  rrallë  pluskonnë heshtje  dhe  pa  beteja...

Kadri Tarelli: Kuvendi Poetik 'Muza Poetike Budjane'

Dy Shtator 2023. U nisëm herët nga Durrësi, për të marrë pjesë në Festivalin e shtatë “Muza Poetike Budjane”, që organizoi klubi letrar “Pjetër Budi” i Matit. E dinim se gjithçka do të shkonte më së miri, të bindur nga serioziteti dhe përkushtimin e drejtuesve të këtij klubi, shkrimtarit të palodhur Hamdi Hysuka, poetes së talentuar Lindita Doda dhe sekretarit Fatmir Neli...

Rami Memushaj: Parathënie e fjalorit frazeologjik të gjuhës shqipe të Prof. Dr. Eshref Ymerit

Gjuhët, sa më të vjetra dhe sa më të hapura të jenë ndaj gjuhëve e kulturave të tjera, aq më të pasura do të  jenë jo vetëm në leksik, por edhe në thënie e togje fjalësh të figurshme, përdorimi i të cilave i jep laryshi e forcë shprehëse ligjërimit.Edhe gjuha shqipe nuk bën përjashtim nga ky rregull, duke na u paraqitur...

Shefqet Dibrani: Nëna nuk e do peng shpirtin tim?!

Dardan Berisha, ka arritur për të ndërtuar figurën e Nënës gjerë në simbol të shenjëtrimit, përkatësisht GURI ku ai lutët është tempull i hyjnishëm. Ky artikulim sa metaforik po aq simbolik është variant i ri, i atyre këngëve dedikuar nënave që zakonisht i këndojnë bijtë e tyre poet, kur ato nuk janë gjallë...

Meti Rexhepi: In Memoriam - Sejdulla Kadriu (1957-2023)

Një njeri nga më të mirët e racës njerëzore paska ikur nga kjo botë,  shoku ynë çdo herë i dashur Sejdulla Kadriu!... I ndjeri Sejdulla Kadriu kurrë nuk iu nda të mirës dhe dashurisë për atdheun... Dhimbja nga dhuna e armikut asnjëherë nuk e la të qetë por, Sejdullau e përballoi në çdo mes, si në mjedisin familjarë, ashtu edhe mes shokësh e...

Albert Vataj: Shqiptarja e Shenjtë, sot 7 vite

Më 4 shtator 2016 Nënë Tereza u shpall shenjtore. 7 vjet pas kësaj ngjarjeje, bota vijon të pyesë: “E kush është kjo grua?”…. Kësaj pyetje po përpiqemi t’i japin përgjigje në tre vjetorin e shenjtërimit të Gruas më të përvuajtur, e njëkohësisht, më të famshme të gjakut shqiptar që, kur t’i ngulte sytë, të shikonte në shpirt...

Ndue Dedaj: Promovim ndryshe i trashëgimisë kulturore dhe turizmit

Eralda Baze, një shkrimtare e re, autore e dy romaneve, me profesion inxhiniere ndërtimi dhe njohëse e disa gjuhëve të huaja, së bashku me një grup të vogël promovues, shkon kudo nëpër Shqipëri, vesh së pari kostumin tradicional të trevës dhe, ashtu, herë si malsore me xhubletë e herë si skraparlie, përmatare, hasiane...

105 106 107 108 109
Në Fokus