Faleminderit - Zemra Shqiptare

Gëzim Llojdia: Jorgji Karbunara ''Mësuesi i Popullit”

Pavarësia Kombëtare .Nëse do të rajvizojm me një shprehje:Përballë një sprove të këtillë, drejt ëndrrës ,në shpirtin e tyre ishte akumuluar dhimbja,që kishin pësuar gjatë shekujve të sunduar nga i huaji ,të pakrahë , të pa shpresë,të humbur dhe dhuna që vinte me një intensitet perfid,që gërryente dhe përmbyste një pushtim shekullor si ai osman. Kështu ëndrra për një shtet të pavarur, perëndimin e shpresës nëpër shekuj gjegjësisht ishte dhimbje,ishte kujtim i shtetit të arbrit shndërruar tash në rrëfim ...

Fritz Radovani: Dy shpella të thella ...

Ndër dy shpella të thella, nën dy harqe të daltuem në shkambijtë e ashpër të maleve tona, të naltuem e të zhytun deri në vrantësinën e pafund të qiellit, të ndamë nga një stom i drejtë që bie pingul mbi një kreshtë burrnore e ku nën té buroi si prroni i pastër e i freskët hymni i një Flamuri të dhunuem për shekuj me rradhë, pikërisht aty, në ato dy vatra shkëndijash me të cilat nuk mujtën me u hangër as sytë e Shqipës, nën cohën e ashpër e të murrme të zhgunit të Shën Françeskut, pushoi së rrahuni Zemra e Madhe e Fratit të ...

Ilmi Veliu: Në shenjë kujtimi, në 2 vjetorin e vdekjes, Feritit tonë të dashur dhe të nderuar

Lindi, u rrit dhe u edukua nga një familje e fisit Dedaj të fshatit Lagje të Kërçovës, trevë historike kjo, me tradita të larta patriotike e kombëtare.Që në moshë të vogël, mësoi nga të parët e tij, babi Budini, gja Limani , Ali e Xhavit Ramë Dedja, Mustafa Brahim Dedja,vlerat e shenjëta morale: Ndershmërinë, thjeshtësinë dhe korrektësinë, dashurinë për Mëmëdheun, humanizmin, mikpritjen dhe besën, dëshirën për të jetuar i lirë në trojet stërgjyshore, për shqiptarizmin e Rilindasve, përpjekjet për të fituar titullin e lartë “Njeri”...

Marjan Sebaj-Sopi: Në përvjetorin e martirizimit ''për Fe e Atdhe'' - Patër Luigj Palaj

Ishte koha e luftrave ballkanike, kur Mbretëria e Malit të Zi kishte pushtuar trojet e Kosovës dhe kishte koncentruar një ushtri të madhe në Rrafshin e Dukagjinit. Pos që Mali i Zi provonte të ndërroj kufinjtë, provoi të ndërroj edhe fenë këtij populli këtu. Ishte patër Luigji, “ai i cili u bë gurë në të cilin zihet në thua e thyhet qafa”.Pasi u vorros aty ku u vra, disa muaj më vonë e rivarrosën në varret e kishës së shën Prenës në Bytyç (sot Karashëngjergj) në famullinë e Zymit.Në atë kohë patër Shtjefën Gjeçovi ...

Fiqri Shahinllari: Thanas Floqi, një nga firmëtaret

Në stendat e Muzeumit Kombëtar në Tiranë shoh me vëmëndje firmëtarët e aktit historik të Shpalljes së Pavarësisë së Shqipërisë.Midis firmave të I. Qemalit, L. Gurakuqit e të tjerëve, më tërheq si magnet firma e Thanas Floqit, vëllait të K. Floqit. Të them të drejtën diçka ndjeva brënda meje, një ndjenjë krenarije për këtë floqar që atëhere, atë ditë të 28 Nëntorit historik të 1912-tes, ishte vetëm 28 vjeç dhe qëndronte pranë plakut mjekërbardhë ...

Idriz Zeqiraj: Qëndresëtari i madh Kadri Osmani - Mani

Njerëzit në veprimtarinë e tyre jetësore edhe lodhën dhe e ndjejnë nevojën e pauzimit. Por, ka edhe përjashtime. Ndër të palodhurit e gjertanishëm janë SHIK-u, nga njëra anë dhe, magjistër Kadri Osmani (Mani), nga ana tjetër. Prej 20 vjetësh janë përballë njëri-tjetrit. SHIK-u është ushtri e tërë, është parti e tërë. Ndëra zoti Osmani është individ, që, tashmë, ka krijuar institucionin e vet luftarak, për t`u mbrojtur nga një armatë e tërë SHIK-ase, por duke e zgjedhur metodën se ...

Pjetër Logoreci: Karl Ghega - Mjeshtri i ndërtimit të hekurudhës së parë malore në botë

Vizitori që udhëton me tren nga Vjena në drejtim të Graz-it, mrekullohet nga pamjet e rradha të natyrës malore të zonës të Semmering-ut. Menjëherë të mahnit bukuria e udhës së hekurt që gjarpëron në mes faqeve shkëmbore, që pershkon Ura e Viadukte, e që zhduket vazhdimisht një pas një nëpër 15 Tunelet, duke ofrue pamje të mrekullushme të vendeve të Semmering-ut të mbulueme nga gjëlberimi i pishave.SEMMERINGBAHN quhet në gjuhën e vendit – hekurudha e Semmering-ut, një mrekulli arkitekturore e përmasave botnore, e cila asht e lidhun në ...

Qerim Pllana: Ismail Vlora në krye të qeverisë

Një prej personaliteteve më të njohura dhe më të shquara shqiptare, që lë gjurmë të pashlyera në të gjitha periudhat e historisë sonë kombëtare, pas Gjergj Kastriot Skënderbeut, pa dyshim është Ismail Qemail Vlora, 1844 -1919. Më 1. prill 1913, Ismail Qemali kryetar i Qeverisë Provizore të Vlorës, më një delegacion me Isë Boletinin, Luigj Gurakuqin etj., u nisën për udhëtim në Evropë, që të bisedonin me Fuqitë e Mëdha; në Romë,Vjenë ...

Gjon Neçaj: Pinjolli i një trungu Krasniqas

Për të treguar gjenezën e personazhit tonë, Rexhep Shpati, më parë do thërrasim kujtesën historike në gjurmë të etnografisë për të zbuluar rrënjët e hershme të trungut të Shpatajve, kësaj dere bujare që historikisht ka dhënë shumë dhe në pasaportën e kuqe të këtij shekulli skalitet me germa të arta. Fisi i Krasniqes ndahet në degën kryesore Krasniqe, Nikaj dhe Curraj. Nikajt e kanë bajrakun e vet dhe numërohen si fis i veçantë, ndonëse janë Krasniqe, thellon mendimin Rexhep Shpati.Sepse, vazhdon më tej ai, sipas ...

Klajd Kapinova: Këngëtarja shqiptaro-amerikane Adriana Mrijaj, shembull i mirë për breznitë e reja të lindur jashtë Atdheut

Këngëtarja e njohur e komunitetit shqiptaro-amerikanë Ardiana Mrijaj, prej shumë vitesh ka kënduar me cifteli këngë patriotike, me të cilat është mirëpritur shumë mirë nga publiku metropolitan.Ajo ka lindur në New York, në një familje atdhetare, ku gjithnjë në shtëpinë e tyre është folur dhe flitet gjuha amtare shqipe, edhe pse të gjithë pjesëtarët jetojnë dhe punojnë prej shumë dekadash në metropolin e madh të New York-ut...

Gjekë Gjonaj: Akademik Tomë Berisha, nderi i lavdisë kombëtare

Nga marsi i këtij viti nuk e kemi më midis nesh profesorin, akademikun, ushtarakun, atdhetarin e guximshëm të çështjes shqiptare dhe birin e shtrenjtë e të pazëvendësueshëm të Malësisë së Madhe Tomë Berisha. Zemra dhe shpirti i tij fisnik u shuan në moshën 89 vjeçare në kryeqytetin kroat në Zagreb, ku jetoi dhe veproi pjesën më të madhe të jetës së tij. Shkoi në amshim për të mos u kthyer fizikisht më kurrë. Shkoi por mbeti në përjetësi. Për bacën Tomë,siç e qunate dr. Ibrahim Rugova, do të flitet ...

Fritz Radovani: Komunistët të hapin varrin dhe të lanë pa varr!

130 vjet ma parë ka lé në Shkodër At Matéa (Mati), pikërishtë me 2 Tetor 1882. Mbas mësimeve të para në vendlindje, ka vazhdue studimet e nalta në Grac të Austrisë. Asht shugurue Meshtar me 5 Prill 1904 në Kishen Françeskane të Shkodrës. Mbas një viti ka shkue famullitar në Bajzë të Kastratit. Shumë shpejt u fiton zemrën besimtarëve të vet. At Dioniz Maka më tregonte më 14 prill 1995: “Kur turqit, në agoninë e tatpjetës, mendonin aty nga 1905 me djegë Shkodrën, në shenjë hakmarrje për përpjekjet që po ...

Sejdi Peka: Muharrem Bajraktari, shembull i rezistencës kundër fashizmit dhe komunizmit

Me 26 Gusht të vitit 1946, në kulmin e terrorit komunist në Shqipëri dhe sidomos në atë verilindore, një grup nacionalistësh që kishin mbetur gjallë nga ndjekja e forcave ushtarake dhe të sigurimit komunist, u grupuan në vendin e quajtur Lera e Sorrave në Gjallicën e Lumës. Sipas një vendimi që më parë ishte marrë në fshatin Zahrisht të Hasit, duke parë se tani më nuk mbetej asnjë shpresë për ndërhyrjen e forcave Anglo-Amerikane për ...

Avdi Ibrahimi: Heroi Besim Nrecaj

Besim Adem Nrecaj, dëshmor i kombit shqiptar u lind më 10.10.1956 në fshatin Maqitevë të komunës së Therandës (Suharekës), në shërbim të UÇK-së ka qenë nga data, 30.12.1991 në Brigadën 28 – 128 të UÇK-së; bie heroikisht në altarin e lirisë më datë 03.05.1995 në Malsi të Re. Komandanti i njësitit gueril “Zjarri 002” Besim Nrecaj, duke mos pranuar dorëzimin e armës, në vendin e tij të punës në Shirok, komandantit të milicisë serbe famëkeqit Dragan Shoshkiq, Besimi i bie plumbë ballit duke ...

Qerim Pllana: Ismail Vlora - Krenari kombëtare

Ismail Qemali, më 1 maj 1990 Stambollit i lë shëndenë në rrugë për në Tripoli, në vend që të shkonte në jahtin turk “Fuart”, kërkoi mbrojtjen në ambasadën angleze. Ishte mërgimi i parë i I. Qemalit “Pasi nuk mundi ta bëjë “Albanin të tërën”, nxori organin e të gjithë shqiptarëve: “Le Salut de l`Albani”, Shpëtimi i Shqipërisë, në kushte shumë të vështira, gjë që nuk u vazhdua gjatë. I. Qemaili ishte disa herë Mytesarif, dy herë Vali i Bejrutit ...

Xhelal Marku: Nikoll Pjetër Doçi

Historia e arsimit në Mirditë ka gëdhendur plot emra mësuesish, që me punën e tyre të përkushtuar e pasionante kanë lënë gjurmë në memorien kombëtare të shkollimit shqip. Ajo, tashmë është kthyer deri në një simbolikë të arsimit në vend, me emrin e Mësuesit të Popullit – Ndrecë Ndue Gjoka, që sakrifikoi dhe jetën për arsimimin e mirditasve të vet. U vra Ndreca, por nuk mund të vritej dëshira e madhe për kulturë e dije e mbarë ...

Agron Gjekmarkaj: At Zef Pllumi, jeta pas vdekjes

Këso kohe 5 vjetë më parë, At Zef Pllumi, sipas besimit të tij katolik, kalonte në jetën e pasosun në mbretërinë e Zotit. Ndërsa në jetën e pasosun të kulturës kishte kaluar sapo u shfaq me librin e tij “Rrno vetëm për me tregue”. Mënyra më e mirë për ta kujtuar Patriarkun, që gjithnjë e më tepër mungon si prani, është duke i lexuar e studiuar veprën duke u identifikuar më kumtin e saj...

Gëzim Llojdia: Piktori vlonjat - i dhuroi Papa Gjon Palit II portretin e Nënë Terezës

Në udhët e emigrimit ishte edhe ky djalosh kur mërgoi nga brigjet e qytetit të tij të lindjes Vlora. Udha e emigrantit është së pari hapësira,që përshkruhet nga drita dhe shpresa. Busulla orjentuese e tyre ruan vetëm një kah :drejt. Udha e emigrantëve është edhe udha më e vështirë e botës. Zbuluar,shiut dimëror. Erës lemeritëse, ftohmës që të depërtonte në palcë dhe rreziqeve. Shqiptarët nëpër anije merrnin udhët e botës. Udha e emigrantëve nëpër det udhëhiqet nga bashi i anijes. Por të gjitha udhët e ...

Xhelal Marku: Sfidat e Rrahman Dodës së Reçit

Përgjatë 30 viteve të punës drejtuese në vendlindjen e tij në Reç të Dibrës, Rrahman Doda e afirmoi veten si figura më publike e krahinës, duke fituar kështu mirënjohjen dhe respektin e banorëve vendas e më gjërë. Katër herë i dekoruar me medalje e urdhëra pune, i zgjedhur në disa legjislatura në forumet drejtuese të rrethit, i emëruar sekretar lokaliteti për zonën Reç - Dardhë, i zgjedhur deri sekretar i Këshillit Popullor të rrethit të Dibrës dhe i propozuar dy herë kandidat për Hero Pune ...

Xhevahir Cirongu: Artisti dhe sportisti i madh - Ramazan Njala (1922 – 1982)

Viti 2012 është viti i përvjetorëve të Artistit dhe Sportistit RAMAZAN NJALA. Nga shkurti i këtij viti, ai do te ishte 90 vjeç, dhe në shtator mbushën 30 vjet që nuk e kemi më midis nesh. Eshtë një mungesë e madhe për sportin, për artin, për qytetin, për bashkëqytetarët, e sigurisht për familjarët ; pasi R. Njala me punën e kontributin e tij shumë vjeçare në sport e në art la gjurmë të pashlyera në memorjen e qytetit e më gjerë, la emër të paharruar dhe famë të palëkundur ...

Qerim Pllana: Isa Boletini një hero i zgjuar

Isa Boletini një “Robin Hud Shqiptar”, hyn në ministrinë e punëve të jashtme të Anglisë, në pritje të ministri Sër Eduard Grej me dy kobure, njëra nagant. Isa një burrë azgan i fjalës, besës, armës, kuvendit dhe i veshmbathjes kombëtare të Shalë-Bajgores, për Kosovë dhe për atdhe zbret në Romë, Vjenë, Paris dhe Londër, sepse:Rruga drejtë pavarësisë dhe formimit të kombit shqiptarë nuk ishte shtruar me lule. Përkundrazi formimi i kombit gjatë viteve 1878-1881 dhe më 1912 ...

Remzi Limani: Sabrije Spahiu - Ecja në majë të gishtërinjëve

Me ecje të lehtë, pa zhurmë - si një fugë, rrotullohej rreth vetes si lodër fëmijësh - pa u trembur përdridhej me erën dhe këngën e fyelltarit. Kjo rreze shprese e baletit tonë, në kohën e saj gjithnjë luante me valë ndjenjash, në mënyrë të gjallë e konkrete, me tipare fizike të paraqitshme fërfërinte me gjithë shtatin së bashku me erën e gjetheve.Në vitin 1966, pas një nevoje imediate dhe kërkesës skenike të Teatrit Popullor Krahinor të asaj kohe, merret vendimi për arsimimin e kuadrove ...

Mehmet Deliu: Shotë Galica - emër nderi e krenarie

Në kuadrin e 100-vjetorit të Pavarësisë sonë Kombëtare, Bashkia në Fushë-Krujë dhe Organizata për Dëshmorët e Atdheut, të rrethit Krujë, këto ditë zhvilluan ceremoninë përkujtimore me rastin e 85 - vjetorit të vdekjes së “Heroinës së Popullit”,Shote Galica.Jo vetëm në këta 100 vitet e fundit, por dhe më herët, ajo përbën një simbol të gruas dhe nënës në mbarë hapësirën shqiptare, që historikisht u përball me ashpërsitë e jetës, që me dinjitet duroi peshën e shekujve të robërisë ...

Safet Hyseni: Mësuesi Mahmut Dumani themelues i shkollës shqipe në Kërçovë

Qeverisja vendore me shumicë shqiptare pasi Mbretëria Jugosllave bije nën sundimin Italian në Kërçovë zgjidhet në qershor të vitit 1941. Menjëherë pas zgjedhjes bëhen edhe analizat e punës për të ardhmen. Nga analizat që ishin bërë nga ana e kryetarit z. Ahmet Haxhi Sadiku është kërkuar nga Ministria e Arsimit e Shqipërisë që menjëherë të fillojnë përgatitjet për hapjen e shkollave në gjuhën shqipe. Kërkesat e kryetarit të Kërçovës, ministri Ernest Koliqi si dhe Ministria e arsimit që e udhëhiqte ai ...

Gëzim Llojdia: Dhimitër Berati

Emri i Dhimitër Beratit renditet ndër ata delegatë me atribut nga kolonit shqiptare. Është ndër firmëtarët e aktit të shpalljes së Pavarësisë .Zgjidhet delegat i kolonisë shqiptare të Bukureshtit. Ka firmuar aktin historik të shpalljes së pavarësisë, me siglën “D. Beratti”, në emër të kolonisë së Bukureshtit.a-Dhimitër Berati ka firmën e vecantë në aktin e shpalljes së Pavrësisë të sigëluar me D.Beratti...

Fazli Maloku: Dëshmori Shabi Avdush Gerbeshi (Në trembëdhjetë vjetorin e rënies dëshmor)

Shabi Gerbeshi lindi më 5 maj 1971, në lagjen Gerbeshi të fshatit Marec. Fshati Marec është njëri nga fshatrat më të mëdhenj të komunës së Prishtinës. Fshat kodrinoro-malor, me male të larta e të pasura me drunjë lloje të ndryshme, lisa të gjatë, pak tokë të bukës, fusha e livadhe me plot bar e kullosa, me burime uji të bollshëm si kristali, që në ditët e verës kur ta pish të pikë në lule të ballit. Fshati Marec karakterizohet me burra vigaj të zhvilluar mirë, trup të drejtë e shpatullgjerë ...

Jahë Sadrija: Naim Frashëri (1846-1900)- Jeta dhe vepra (II)

Nga sa është shkruar deri sot, lidhur me këtë përsonalitet të traditës sonë letrare, lirisht mund të nxjerri përfundimin se është e pamundur, që vepra e Naim Frashërit të shterret, vlerash ideoartistike, vetëm brenda një kohe. Përkundrazi, secila kohë, duke shtresuar shpirtin e vet mbi botën naimiane, e begaton atë me vlera e domethënie të reja kuptimore.“Lulet e verësë”, është vepra e dytë poetike e Naimit, botuar në ...