Radovani: Festivali i Gjirokastrës dhe shëmtuesit (2)

Grueja shkodrane, me atë veshje madhshtore të saj ka ndejë perkrah burrit, i veshun ky jo me tirqi të bardha, qi asht veshja e pergjithëshme e Maleve të Veriut të Shqipnisë, por me brenavekë të zezë, kur si grueja që zavendsoi ragjen në brenavekë, poashtu, brijë burrit që edhe ky, zavendsoi shallvarët ...

Fritz Radovani: Festivali i Gjirokastrës dhe shëmtuesit...

Edhe këte sahat që shihni naltë në Kala, e keni zhgulë në Kishat Katolike të Shkodres!Ditë e natë u mendue vetem si me e shkatrrue, plaçkitë e me e qitë faret qytetin e Shkodres!Po, edhe Rozafa... vazhdonte punen e Saj: “Me u mëkue disa Burrave me ...

Fritz Radovani: Fotografët atdhetarë të Shkodrës

Krahas hapjes së shkollave fillestare private Shqipe dhe atyne të mesme të Jezuitëve dhe Françeskanëve në shek. XIX, në Shkoder, në djepin e artit të Saj u perkund edhe fotografia e parë e ardhun me Studio Marubi, në Trojet tona që në vitin 1850 – 1858...

Fritz Radovani: Kostumet tona dhe qendresae tyre!

Hymje: E çka do të më thonte Gjyshi im Pjeter Kolë Prennushi, sikur ta dinte se due me shkrue pikrisht për profesionin e Tij, për atë maje gjylpane me të cilen “verboi” sytë...tue ruejtë në breznitë e reja të qytetit të Shkodrës...veshjen tonë kombtare, të trashigueme brez mbas brezi gati deri ...

Fritz Radovani: Papa Françesku vjen në Tiranë

Qellimi i vizitës së Shejtnisë së Tij Papa Françeskut në Shqipni...Papa Françesku ka thanë se Shqipnia asht vendi i parë europian që ai ka në plan të vizitojë në shtator, me qëllim që me nderue  të gjithë Ata që vuajtën nën komunizëm. Programi i shpallun per viziten... Botue në gazeten “Dielli” me 31 Korrik...

Fritz Radovani: Shqiptari trim nuk vdes kurrë!

Me datën 28 korrik 1988, populli i Shkodrës, pa dallim Feje, përcolli për në banesën e fundit AT  PJETËR  MËSHKALLËN, Atdhetarin e flaktë dhe të vendosun në Idealin e Tij... Dijetarin mendjendritun e punëtorin e palodhun për unitetin e Atdheut...

Fritz Radovani: Kupa Botnore rikthehet në Gjermani

Ma shumë se knaqësi! Plot 60 vjetë perpara, në shtëpinë e mikut tim Luigj Gjeka, në vitin 1954 kemi ndjekë finalen e kampionatit botnor mes Gjermanisë dhe Hungarisë... Hungaria njihej nga lojtari i madh Ferenc Pushkas, ndersa Gjermania, kishte dy vllaznit Fritz e Oto Walter...

Fritz Radovani: I papërsëritëshmi Zef Jubani

Artisti i madh i skenës së teatrit të Shkodres, aktori i papërsëritëshem i Shek. XX, Zef Jubani, ka lé në Shkoder në vitin 1910 dhe ka vdekë në vitin 1958.Aty nga viti 1952, ishe fëmijë kur një shok i imi Nikolin Prendushi na çoji në një shtëpi të vjeter shkodrane, në rrugicen e kinema Verorës...

Fritz Radovani: ''Kurrmë... Nuremberg''!

Perdorej një shprehje nga të vjetrit në Shkoder: “Nuk janë do punë si do punë!..”Atëherë, kur i ndigjuem emnin këtij Gjyqi na dukej se në Botë nuk ka ma “padrejtësi”!Shtetet fituese të Luftës së Dytë Botnore nder këta tavolina do të ...

Fritz Radovani: Kush e ka radhen?

Në vitin 2005, shembet shtëpia e Atdhetarit Luigj Gurakuqi... Nuk kishte si të vazhdonte me qindrue... U kthye në germadhë... Me 4 Shtator 2009, në oren 9 të mëngjesit, pa asnjë lloj vendimi per prishjen e shtëpisë nga Policia Bashkiake, u shemb shtëpia e Osman ...

Fritz Radovani: Jo, Mentor Quku!

Shkodra ka humbë një qytetar dhe intelektual të mirfilltë, ndersa, Shqipnia, ka humbë modelin e një Atdhetari të Persosun! Shokët e Tij numroheshin me gishta...Familja e vjeter shkodrane asht e vertetë se ka pasë dhe uroj të kenë Pinjollë me të cilët ka mese krenohet, po, Mentor Quku, ishte i rrallë ...

Fritz Radovani: 20 maji... për ju jetimë

Fëmijët janë dhurata ma e bukur e Zotit.Çdo fëmij ka të drejtë të vijë në këtë Botë pamvarsisht dëshirës sonë. Në shtëpinë tonë jetonte një fëmijë shumë i thatë, që nuk hante asgja.Ishte i dëshpruem sëpse ato ditë i kishte vdekë Nana. Kërkova një murgeshë ...

Fritz Radovani: ''Shoku komandant'' ka vra dy gjermanë

I madh e i vogel po thrrasin dhe po shkyhen “të korigjohet historia!..” ndersa, “prof. dr. e akademikët” tanë vazhdojnë punen e vet. Asht kenë një thanje e vjeter në Shkoder që përdorte gjyshja “folë se po t’ ndigjoj!”. Një “ide” e pelqyeshme nga “dijetarët” po, por edhe per politikanët që janë ...

Fritz Radovani: Shkambi i pathyeshëm i Selcës

E pabesueshme! Vetë Dora e Zotit mbasi e kishte daltue në një prej Shkambijve të Maleve të Selcës, i kishte dhurue Pathyeshmeninë per Idealin “Atdhé e Fé”...Ky ishte Don Dedë Malaj... (16 Nandor 1917 – 10 Maji 1959) ...

Fritz Radovani: ''Masakra me knaqë shpirtin e tyne''

Vështirë me u besue këto, e vështirë me u besue çka po u shkon mendja “disave”!Me datën 6 nandor 1946, në pragun e arrestimit të Françeskanëve të Shkodrës, arrestohet edhe Imzot Jul Bonatti, në Vlonë, pra, pak muej mbas kthimit të Tij nga Italia...

Fritz Radovani: Diktatori, fanatiku dhe ''demokracia''

“Lirinë e keni ju, na hekra kemi...” thonte i Madhi Don Ndré Mjedja...E vetmja arsye që më shtynë me shkrue sot, mbas gati 30 vjetësh që ka vdekë diktatori dhe tradhëtari i Popullit Shqiptar Enver Hoxha, asht vetem një: Thanja e dijetarit të Madh të shkencës së matematikës, së të ndjerit ...

Fritz Radovani: Gjon Pali përballë Gjergj Kastriotit

Një varg i pafund njerëzish lidhë aeroportin e Rinasit të Tiranës me Kishën Katedrale të qytetit të Shkodrës së rindërtueme....Janë rreshtue katunde e qytete, asht rreshtue Kruja, Kurbini, Mati, Sapa,  Zadrima, Troshani e Lezha e Misionarëve, Fishta e Mjeda...

Fritz Radovani: Vullneti i tyne i fundit!

“Jam i pafajshëm, po vdes në krye të detyrës s’eme. Rrnoftë Krishti Mbret, Rrnoftë Papa, Rrnofshin Katolikët, Rrnoftë Shqipnia! U baj hallallë gjyqit dhe ato që do të shtijnë mbi trupat tonë të pafajshëm!” (At Mati Prennushi, Dosja 1302/A, ArkivMM)...

Fritz Radovani: Dy lot' e nji betim

Çerçiz e Muço, dy fjalë ka me ju Shkodra kreshnike, këtu në log të kuvendit, para se të ndaheni.Doni t’a leni Shkodren, të shkoni e të pushoni atje, ku së pari keni pa t’amblat rreze të diellit, ku, si filiza të shëndoshtë, gëzueshem e rritët shtatin, atje prej kah Shqipnia u qiti edhe u ndriti!...

Fritz Radovani: Enver Hoxha mjedis 100 tiranëve!

Në librin “TIRANËT”, Historitë e 100 Despotëve dhe Diktatorëve, me titull: “TYRANTS”, botue në vitin 2004, for Lifetime Distributors Pty Ltd Building G, 2 Hudson Avenue Castle Hill, 2154 Australia, kam gjetë të vërtetën historike t’ pashkrueme deri tashti për né Shqiptarët...

Fritz Radovani: A ishte Enver Hoxha ''ateist''?!

Në Fjalorin e Gjuhës së Sotme Shqipe, (1980) në faqe 68 shenohet: “Ateist – Ai që mohon qenien e çfarëdo perëndije, ai që është kundër çdo besimi fetar, pasues i ateizmit. Ateist i bindur (i flaktë). Bëhem ateist.Ateist – Që mohon qenien e çfarëdo perëndie, që është kundër çdo besimi ...

Fritz Radovani: Laokoonti dhe shqiptarët

Në vitin 1962, në sallen e pikturës pranë Shtëpisë së Kulturës në Shkoder, kam vizatue koken e Laokoontit, veper e skulptorit madh Mikelangjelo...Ishte 50 vjetori i Pavarsisë së Shqipnisë.Edhe pse gjarpni e kishte kafshue Shqipninë që në vitin 1468...

Fritz Radovani: Dha jetën për një ideal

At Mati Prennushi, u shugurue meshtar në urdhnin Françeskan të Shkodres.“Për gazmend t’Asaj ditës së Lume, kur Padër Mati Prennushi i Urdhnit të Sh’Françeskut, me të madhin gzim i rrethuem prej t’Vetve tha Meshën e Parë, në Kishën e Fretenve në Gjuhadol, Shkoder, 4 Prill ...

Fritz Radovani: 2 Prill 1991 – 2014...

Plot 23 vjet…Si sot kujtoj shkrehjet e armëve gjakatare të terroristëve komunistë, që para se me ngordhë, dita e ditës, po vajiseshin me gjak Rinije Shqiptare të pafajshme… Ishte një kujtesë për të gjithë “ata” që kishin “harrue” shprazjet e automatikëve në mëngjez heret në Zallin e Kirit pranë ...

Fritz Radovani: Pse u vra trimi i Dragobisë?!

Pak e aspak Burra si Bajram Currin kishte e ka edhe sot Shqipnia me trojet e veta!Atdhetari Bajram Curri ka le në Gjakovë në 1862; dhe asht vra nga Ahmet Zogu,  me 29 mars 1925 në Shpellen e Dragobisë. Nuk do të persëris mendimet e mija në lidhje me këte figure...

Fritz Radovani: Demokracia nuk hahet me ''gishta''!

“Historia asht mësuesja e jetës!” Asht një thanje e vështirë me u kuptue kur një popull nuk ka histori të shkrueme, ose edhe ma keq kur asht e shtrembnueme.Kishe marrë maturen në shkollen Pedagogjike në Shkoder, në vitin 1956 jo, nga mësues të pa aftë...

Fritz Radovani: Vdiq Dr. Pjetër Pepa

Lajmi i vdekjes së Dr. Pjeter Ndoc Pepës u hap si një rrufe në gjithë Boten.Ishte prej një familjes së vjeter qytetare, që banonte tek Arra e Madhe në Shkoder. Pjetri ka le me 18 Dhjetor 1942 në Shkoder, ku mori edhe mësimet e para të shoqnueme me tingujt e kumbonëve të asaj kishe Françeskane ...

Fritz Radovani: Një ''kusht'' për titull akademik

Shqiptarët kjoftë këndej apo andej kufinit të vitit 1913, pothuej, të gjithë ishin nen po të njajtin sistem qeverisje mbas vitit 1944, sigurisht, me ndryshim ndrydhje diktature komuniste. Ndersa, mbrenda kufinjve shtetnor diktatura e proletariatit që në dukje komandohej nga Tirana...

Fritz Radovani: ''Pak dritë! - Mehr licht!''

Imz. Vinçenc Prennushi ka lé në Shkodër me 4 shtator 1885, nga prindët Gjon e Drande Prennushi. Mësimet e para i mori në vendlindje. Në seminarin e Troshanit iu kushtue Urdhnit Françeskan. Mësimet e nalta i përfundoi në Tirol të Austrisë. Asht shugurue meshtar me datën...

Fritz Radovani: Kur burrat shikohen n'sy

Thonin të vjetrit se: “Zoti, Burrat e mirë i merr ma shpejtë pranë vetës!..”Me daten 3 Mars 2014, u bane 15 vjet që Atdhetari Osman Kazazi, u nda prej nesh pergjithmonë, dhe shkoi në Mbretninë Qiellore, mbas 43 vjetesh që kaloi si burrat në ferrin komunist të Shqipnisë enveriste...

Fritz Radovani: 7 marsi si 7 prilli

Kujtoj sot, një këshillë që na pat tregue shumë vite perpara një avokat nder ma të dijtunit që ka pasë Shqipnia, po që nuk kishte shumë kohë që kishte dalë nga burgu i mnershem i Burrelit. Dr. av. Baltasar Benussi, tregonte se një nder të drejtat e Njeriut në një shtet demokratik asht edhe mos me ...

Fritz Radovani: Na la Pjetër Gjoni

Në një prej krahinave të njohuna Ilire me emnin Iballe e Pukës, jo larg prej qytetit të Shkodres, me daten 23 Mars 1919, ka le Atdhetari Pjeter Gjoni.Në Shkoder u formue me edukaten qytetare tue vazhdue shkollen pranë Jezuitëve, ku me nektarin e kulturës së vjeter të atij qyteti të lashtë ...

Fritz Radovani: ''Garantojmë'' Bashkimin Europjan!

Mbrenda një muej... Ata që e hoqen nga zyret qeveritare të Prishtinës, nuk mund ta shohin as në Mitrovicë... Artistët tanë anadollakë...

Fritz Radovani: Porosi e Prof. Arshi Pipës

Shumë pak Shtete të vogla si Shqipnia kanë nxjerrë Personalitete të Mëdha sa né!Mund të jetë kenë muej korrik ose gusht i vitit 1990, kur e kam degjue në radio “Zëri i Amerikës” tue porositë Popullin Shqiptar, pra plot 24 vjet maparë Prof. Arshi Pipa tha...

Fritz Radovani: Takimi i fundit i dy Burrave

Vetem “historianët, dr...prof...e akademikët...” e Shqiptarëve të sotëm, mendojnë ose u kanë thanë “me mendue” se, Historia e Shqipnisë duhet shkrue “pa Burra”! Shpesh, mendoj me vete: “Atdhetarët tanë, u vranë krejt ‘kot’ per Shqipni!” Si mund të mendohet sot mbas gati 90 vjetësh që janë vra Këta dy Burra ...

Fritz Radovani: Cilit shekull i përket kjo masakër?

Edhe kjo veper kriminale ka ngja në burgjet e Enver Hoxhës në Shkoder!Me kenë se Don Mikel Beltoja ishte Klerik Katolik Shqiptar, Kuvendi Popullor i Shqipnisë nuk e sheh t’ arsyeshme me diskutue dekoratat e diktatorëve terrorist. Krimet e komunizmit,... mund të diskutohen...

Fritz Radovani: Një vrasëse fëmijësh... heroinë!

Do të filloj këte shkrim me një nga faktet që shkruen At Konrrad Gjolaj, në librin e Tij “Çinarët”, ku shpjegon se me daten 29 prill 1959, gjykata e Shkodres, dha vendimin e vet per pushkatimin e Mikut dhe Shokut Tij të perjetshem Don Dedë Malaj...

Fritz Radovani: ''Revolucioni Ideologjik Kulturor''

I njihni këta dy objekte fetare? – Besoj, se po! Duhet ti keni lexue edhe kush janë e cilit shekull i perkasin! Historinë e tyne nuk besoj se asht nevoja me ua shkrue! Kur i asht dhanë urdhni kandidatit të K.Q. të PPSh, “shokut” Fadil Ymeri në Vaun e Dejës, per me hjellë n’ erë me dinamit Kishen ku asht kunorzue Gjergj Kastrioti...

Fritz Radovani: At Gegë Lumaj i Dukagjinit

At Gegë Lumaj ka lé në fshatin Plan të Dukagjinit me 15 Tetor 1904. Mësimet e mesme i mori në Lice të Françeskanëve të Shkodres, ndersa të naltat i ka perfundue në Romë...Vazhdoi Akademinë e Arteve per pikturë në Siena t’ Italisë, dhe u laurue atje...

Fritz Radovani: Dy pushtime të ngjashme të Shkodrës

535 vjet ma perpara kjo Kështjellë Heroike e quejtun “Rozafat” filloi me u rrenue!Muret rrethuese u gjuejten me gjyle topi dhe kalldramet u lane me gjak!Po, Shkodranët, çka u bane? A mbeti kush gjallë me diftue per tá?...Sikur të kishin shtetet tjera ballkanike historian si Don Marin Barleti ...




Kryesore